Recreatie
1994-08-12
Bijbelse wortels- Jaargang 38
- nummer 16
Het woordje re-creatie heeft trouwens diepe, bijbelse wortels. Dat geeft te denken en vooral ook: te danken. Stel je voor dat recreatie, op adem komen, een ander mens worden, alleen maar voorbehouden was aan mensen die eropuit kunnen trekken. Dan zouden alle zieken, vrijwel alle gehandicapten, kortom: allen die noodgedwongen of vrijwillig thuis blijven, buiten de boot vallen, achter het net vissen. Dat zou pas echt een ramp zijn! De apostel Paulus schrijft in zijn tweede brief aan de Corinthiërs (5:17): wie in Christus is, is een nieuwe schepping; het oude is voorbij gegaan, zie, het nieuwe is gekomen! Deze woorden hebben in elk geval te maken met de verzoening. Ook een Bijbels kernwoord. Het klinkt meer dan eens in het genoemde stukje op. Verzoening, dat wil zeggen: schoon schip!
Een schone lei! Een nieuwe start! Je wordt niet meer vastgepind op je verleden, met al je deuken en barsten, donkere bladzijden en groezelige ezelsoren in je levens boek. Je staat als mens blijkbaar bij God in het krijt!
De vraag dringt zich op: herken, erken je dat? Ik denk dat de notie van schuld steeds meer uit ons woordenboek verdwijnt. We voelen ons als regel het slachtoffer van de omstandigheden, niet zozeer of helemaal niet de dader van onze daden. Ik besef terdege dat een mens psychologisch heel wonderlijk en ingewikkeld in elkaar zit. Je opvoeding, je achtergrond, je milieu, je levensgeschiedenis, het heeft allemaal z'n weerslag op wat je denkt en doet, op wie je bent. Maar je bestaan als mens gaat toch helemaal de mist en zelfs de vernieling in, wanneer je niet meer verantwoordelijk bent en daarop niet meer kunt of wilt worden aangesproken? Dan is de kroon van de humaniteit verdwenen. Mij dunkt: dàt en z6 is de geestelijke dampkring waarin we ademen. Prof. H. Berkhof, die onlangs tachtig jaar is geworden, schrijft ergens: "Als van een stuk land de grondwaterspiegel ineens drastisch verlaagd wordt, sterft alles wat er op groeit in één klap af. Zo is het ook met het taalveld van het geloof. Alles wat daarin gegroeid was, heel die wonderlijke rijkdom van overgeleverde betekenissen en zingevingen, wordt door het geestelijk klimaat van onze tijd gedraineerd en dreigt in snel tempo over de hele linie af te sterven". We zijn, met een deftig en plechtig woord, autonoom: we stellen onszelf de wet; we hoeven aan niemand rekenschap, antwoord te geven. Niet aan de ander, niet aan de ANDER, de Here God. Geen wonder dat we vrijwel geen antenne meer hebben voor de grondwoorden van de Bijbel, zoals: vergeving, verzoening, rechtvaardiging. Zou de recreatie mede daarom zo'n ratjetoe zijn geworden, omdat we niet meer weten wat creatie, schepping, betekent? Vroeger zei men: een mens moet aan zichzelf ontdekt worden. Ik denk dat dit eindeloos waar is. Vandaag de dag zeggen en benoemen we dat anders. We hebben het over identiteit en identiteitscrisis, maar het is in wezen een zoektocht naar, een cirkelen om hetzelfde geheim: wie ben ik eigenlijk? Wie ben ik, sterveling, in het licht van de Eeuwige? De Bijbel zegt: je bent een verloederd, uit z'n baan geraakt mensenkind. Dat zegt dit oude Boek niet om somber te doen, niet om ons, als mensen, te verachten of als waardeloos neer te zetten. Integendeel! Het is genadekennis, gewonnen uit de lichtkring van de verzoening! Pas in het licht van Gods weergaloze liefde ontdekken we hoe dicht onze eigen duisternis is. Dat licht brandt vooral in de verschijning van Christus. Daar heeft Paulus oor, oog en hart voor gekregen. Dat heet in de Bijbel bekering. God was in Christus de wereld met zichzelf verzoenende en heeft ons de bediening, de diaconie der verzoening toevertrouwd. Daar word je Etenander mens van. Dat is pas echt thuis komen, hoe voorlopig dit aardse levenshuis ook is. Nu komen die bovengenoemde woorden dichterbij: Wie in Christus is, wie in Hem zijn wortels heeft, die is een nieuwe schepping; het oude is voorbij gegaan - dat wil zeggen: alles wat ons bestaan en dat van de ander onderuit haalt, in de verloedering, de vernieling brengt -, het nieuwe is gekomen. Zolang Gods plannen nog niet voltooid zijn, spookt dat oude verder en wordt het nieuwe schijnbaar weggeschoffeld, maar het is vast en zeker wat de toekomst heeft, aan Wie de toekomst is.
Dit stuk knipten wij uit het 'Hervormd Weekblad' en is van de hand van Dr. G.W. Marchal te Hellendoorn. In kort bestek worden de Bijbelse noties t.a.v. de recreatie genoemd. Het geheel heeft op mij een diepe indruk gemaakt vanwege de ontdekkende inhoud en de gave stijl. Het is het lezen en herlezen waard! Met dergelijke artikelen kom je verder in de beleving van het christelijke geloof, dat zo vaak wordt aangevochten door het monster van de totale modernisering van het menselijke bestaan!