Persschouw
1993-03-12
Rijk aan informatie. arm aan communicatie- Jaargang 37
- nummer 6
Volgepropt
De man, die de hele dag werkt, de vrouw die een deeltijdbaan heeft, ze worden in hun werk overstelpt met informatie. Tekstverwerkers en computers braken vel na vel informatie uit en het kopieerapparaat vermenigvuldigt talrijke notities, nota's en korte verslagen, die op schrijfbureaus en in postvakjes worden gelegd. Weliswaar wordt een groot deel van die informatie slechts vluchtig gelezen wegens tijdgebrek, maar dat tempert de activiteit van schrijvers en vermenigvuldigers nauwelijks.
Als je thuis komt van je werk ligt er een stapel reclame op de deurmat. Je neemt er vluchtig kennis van of je mikt vrijwel alles weg. Ook bij de post zit veel informatie. Kerk, staat en maatschappij vormen werk- en bezinningsgroepen die veel geestesarbeid afscheiden.
En dan gaat de televisie aan: de hele wereld is te zien in de huiskamer.
Het verenigings- en organisatieleven vraagt 's avonds aandacht van tal van mensen. We hebben waardering voor die mensen. Zij brengen het.op om na overdag te zijn onderworpen aan intensieve informatieinjecties, 's avonds er nog eens aan blootgesteld te worden.
Ze doen hun best in die avondvergaderingen, maar het komt meer en meer voor dat ze voelen: ik kàn niet meer. Ik heb overdag zoveel informatie gekregen, ik ben op, ik zit vol, ik kan niet meer behappen en vanaf half negen, negen uur is het afgelopen met het opnamevermogen.
Zo zit de boel in elkaar op het informatieterrein.
Ga maar na in uw eigen kring. Vaders zijn 's avonds moe van de informatiestroom, te moe vaak om naar de verhalen van hun schoolgaande kinderen te luisteren en tegen een uur of elf kijken man en vrouw elkaar met lodderende ogen aan: Ben jij ook zo moe? Laten we naar bed gaan; een andere keer praten we wel eens. En steeds weer: een andere keer. De overdaad aan informatie leidt tot een tekort aan, tot vermagering van de communicatie. Nooit eens echte aandacht, klagen mensen.
Gods communicatie In deze samenleving, overvoerd met informatie en arm aan communicatie, bevindt zich de kerk. Met informatie, die het wézen van de communicatie is: het Woord (Gods communicatie) is vlees geworden, heeft zich vervlochten met het menselijk bestaan.
Het is gegeven met het mens-zijn, dat er behoefte is aan communicatie. In het begin van de mensengeschiedenis horen we God al zeggen: Het is niet goed dat de mens alleen is. In de mensengeschiedenis is de behoefte aan communicatie op verschillende manieren gevoed. Het prille begin is de communicatie van mond tot mond. Daarna leerden mensen schrijven en lezen.
Het communiceren via het geschreven woord heeft tot in de zeventiende eeuw plaats gevonden door middel van geschreven woorden. De boekdrukkunst gaf een enorme stoot aan de communicatiemogelijkheden. Eeuwenlang veranderde er vrijwel niets, hoewel de uitvinding van de rotatiepers meer invloed had dan "buitenstaanders"
bevroedden. Deze pers maakte het drukken van grote oplagen in korte tijd mogelijk.
In deze eeuw traden ingrijpende veranderingen op; eerst de radio, daarna de televisie. In de communicatie tussen kleine groepen spelen telefoon en fax een grote rol.
Het in vergaderingen, in kerken en op politieke en maatschappelijke bijeenkomsten gesproken woord wordt niet meer gretig beluisterd. Velen komen voor deze vorm van communicatie niet meer uit de stoel.
Er is televisie en de t.v. biedt een ruim aanbod. We zeggen dat de t.v.-informatie vluchtig, snel en vaak oppervlakkig is, maar deze vorm van informatieverschaffing wordt wel geaccepteerd.
Zo is de stand van zaken nu. Er wordt, buiten de studie en de informatie op het werk om, minder gelezen dan vroeger. "De" mensen - ik generaliseer uiteraard - lezen minder dan vroeger.
Onder bovengenoemde titel schreef G.J. Breuker te Leeuwarden als redakteur een uitgebreid artikel in 'WOORD EN GEEST' - blad van de Vereniging tot bevordering van het gereformeerd kerkelijk leven - waarvan wij hierbij een gedeelte hebben overgenomen.
Moge dit goed geformuleerde verhaal ons allen inspireren ernstig na te denken over wat er in de wereld rondom ons aan de hand is. Willen we werkelijk als christenen in onze maatschappij funktioneren, dan moeten wij God kennen, onszèlf en de lijd waarin wij leven. ZÓ alleen kunnen wij met het evangelie op ingrijpende veranderingen inspelen!