Persschouw
1991-05-10
Pastoralia- Jaargang 35
- nummer 10
Het gebed in de kerk Vorige maal zagen we van hoe grote betekenis de gebeden van de gelovigen zijn voor de wereld waarin we leven.
Daarbij wees ik op het woord van Gunning: "God regeert de wereld door de gebeden van zijn kinderen", Het is wonderlijk in onze ogen, want we weten maar, al te goed dat onze gebeden verre-van volmaakt zijn.
De vrijmoedigheid tot het gebed mogen we ontlenen aan Jezus Christus die ons aan de' rechterhand van zijn Vader draagt in onze gebeden.
Daarbij mogen we ons Ia.ten leiden door het onderwijs dat de Heiland in het Onze Vader gegeven heeft en de hand leggen op Gods beloften. Omdat we blijven geloven dat God naar ons bidden hoort blijft zelfbeproeving nodig.
Mogen we nu in de grote, zaak van het gebed om de komst van het rijk en de voleinding daarvan, ook de kleine dingen die ons leven beroeren een plaats geven in ons gebeld.
Uit de bijbel weten we dat er bij God aandacht is voor de nood van de enkeling; Hij hoort de stem van de kleine Ismaël (Gen. 21:17). Uit het nieuwe testament kunnen we leren dat onze Heiland de eenvoudige, de kleine man, de verachte vrouw aanhoorde.
Zo kennen we in de kerk, naast het gebed voor de wereld waarin we leven en voor de verçeten groepen, de voorbede voor broeders en z:usters die ziek zijn, rouwdragen en zo veel meer.
Hierbij ·is toch wel een waarschuwing op zijn plaats.
In kleine kerken moet ieder er op bedacht zijn dat de gebeden zich niet te veel bewegen in eigen kring.
In mijn herinnering leeft nog het beeld van een sinds lang overleden zuster, die een eenvoudige operatie moest ondergaan.
Hiervoor is in de kerk gElbeden toen ze naar het ziekenhuis moest, vervolgens vóór de operatie, daarna is er gedankt voor het slagen van de operatie en tenslotte voor de blijde thuiskomst. Ik vond het meer dan genoeg, maar een collega heeft ook nog gEldankt toen de zuster voor het eerst weer in de kerk was.
Wanneer je dan bedenkt hoe veel nood er is en hoe veel er in stilte geleden wordt krijg je het wel even benauwd, bij zo'n overvloed ... Hier zou veel over te zeggen zijn: Kerkeraden geven wel eens te veel toe op aandrang uit de !~emeenten. Het gevaar is niet denkbeeldig dat het gebed verwant raakt aan de mededelingen over het wel en wee in de gemeente.
Nog niet zo lang geleden hoorde ik een gebed waarin de Here werd gedankt voor de geboorte van .een kind dat met behulp van de keizersnede ter wereld kwam. De toelichting was kennelijk meer voor de gemeente dan voor onze goede God bedoeld.
Laat de gemeente begrijpen dat de dienst van de gebeden voor de predikant een zware opgave is en dat er een afweging nodig is bij de inhoud.
Het is geen ramp als we eens een keer vergeten worden.
Dit stuk is van de hand van Ds. H.J. van der Kwast te Amstelveen en troffen wij aan in het 'KERKBLAD VOOR NEDERLANDS GEREFORMEERDE KERKEN in de provincies FLEVOLAND, GELDERLAND en OVERIJSSEL'.
We zijn het met onze kollega hartroerend eens! Het gebed in de eredienst lijkt soms wel een soort nieuwsbulletin.
Terwijl de nood en de belangen van de gemeente voor Gods aangezicht door de voorganger worden vertolkt geeft hij tegelijkertijd uitvoerig informatie over allerlei gemeenteleden.
Na het amen weten we dan weer hoe de stand van zaken binnen en soms ook buiten de gemeente is. Je loopt intussen het ernstige risico, dat je heel wat mensen vergeet, die 66k wel een plaatsje in je gebeden hadden verdiend. Dat leidt soms tot enige commotie. Er zijn er ook, die helemaal niet genoemd willen worden. Jan en alleman hoeven niet te weten, dat zij voor een kleine ingreep naar een ziekenhuis moeten. Laat men op de kansel (och soberheid betrachten! Er zijn plenty mogelijkheden om het meeleven met elkaar op een andere manier te bevorderen. Laat men bij de mededelingen een opsomming geven van de 'ziektegevallen' en alleen wanneerhet hoogst noodzakelijk is en zeker wanneer men voorbede of dankzegging heeft gevraagd er aandacht aan besteden. Het lijkt wel eens of dominees menen zich ambtelijk te moeten waarmaken via allerlei liturgische experimenten. Dan krijg je de ene zondag dit en de andere zondag weer wat anders voorgeschoteld. Het gaat er mij heus niet om, dat per se alles bij het oude moet blijven. De vraag is niet of ik behoudend ben; maar of ik behouden ben! En hélaas kan je met heel wat broeders en zusters beter over het eerste dan over het tweede praten. Maar ik bedoel maar te zeggen, dat de gemeente van Christus geen liturgisch proefkonijn is. Er ts voor de liturg een zekere vrijheid. Hij hoeft niet aan banden gelegd te worden en het gebed is een tere zaak. We moeten dus wel voorzichtig zijn met onze kritiek! Wie is een volmaakte bidder?
Maar het is goed als men als predikant zich eens op deze dingen samen met de kerkeraad bezint en als het nodig blijkt één en ander net de gemeente doorspreekt. Liturgie is een zaak van de gemeente! Dan kan men de dingen, ook de veranderingen, motiveren en laten zien wat de bedoeling is en voorkomt men onnodige irritatie. We moeten niet het verkeren met elkaar in de samenkomsten van de gemeente bemoeilijken.
Want dat is uiteraàrd niemands bedoeling. En laat men niet zeggen: Och, dat zijn maar kleine dingen! Want de praktijk leert, dat het wat die kleine dingen betreft soms nauw luistert!
Enschede O. Mooiweer