Met Love Europe naar Albanië
1991-11-08
Overal mensen op 't land aan het werk met handwerktuigen, paard en wagens als vervoermiddel. Af en toe een wagen vol mensen in de laadbak; verder nauwelijks gemotoriseerd verkeer.- Jaargang 35
- nummer 23
Mensen op straat die alle tijd hebben of die zich met een boodschappentas naar een oploop spoeden om iets op de zwarte markt te verkrijgen. Het was als een reis in het verleden, deze reis naar Albanië. Ik voelde me net een ontdekkingsreizigster, zo onbekend en gesloten is dit land altijd geweest.
In het kader van de 'Love Europe'- aktie van Operatie Mobilisatie gingen we met een groep van 17 mensen vanuit Griekenland vier dagen naar Korçë, een stadje in het oosten van Albanië, vlak over de grens met Griekenland.
We gingen met een officiële reisgroep mee, een bus vol, waarvan er maar vier 'echte' toeristen bleken te zijn en de rest christenen die met een speciaal doel meegingen. Met het doel namelijk om het Evangelie te brengen aan de inwoners van Korçë, die daar jarenlang van verstoken zijn geweest.
Albanië is immers het meest atheïstische land ter wereld geweest, waar alle kerkgebouwen en moskeeën in 1967verwoest werden of in gebruik genomen werden voor andere doeleinden.
Het bezit van een bijbel kon je al in de gevangenis doen belanden. Het is dus te begrijpen dat veel Albanezen weinig van het Evangelie afweten.
Sinds een jaar ongeveer is het land wat meer opengegaan en zijn er nieuwe testamenten en christelijke lectuur door christenen gebracht. Daar bleek grote honger naar te zijn. Begin van deze zomer is er in de hoofdstad Tirana een evangelisatiecampagne geweest, waarover u wellicht elders heeft gelezen, zelfs met medewerking van de Albanese overheid.
leder van ons had heel wat evangeliën en traktaten in z'n bagage, plus zakjes met koffiebonen, suiker, blikjes sardientjes, omdat er aan dat soort voedingsmiddelen gebrek was. Vantevoren waren we geïnstrueerd om niet zomaar alles op straat uit te delenbinnen de kortste keren zou je overweldigd worden door de velen die dan op je af zouden komen. Ook konden er dan mensen bij zijn die de lectuur voor een flinke prijs op de zwarte markt zouden doorverkopen - op zich natuurlijk een goed teken; dat deze christelijke lectuur zo gewild is.
Nee, de bedoeling was om de spullen pas uit te delen als we bij de mensen binnen waren. Lopend door het stadje, zouden we waarschijnlijk wel uitgenodigd worden om binnen te komen.
Dit gebeurde inderdaad. De Albanezen bleken erg gastvrij te zijn. Je kreeg b.V. koffie voorgezet - voor hen een zeldzaam en dus duur produkt. Als dank voor onze gaven wilden ze van alles terugdoen; van een vrouw kreeg ik b.V. een metalen kruis dat ze nog van haar grootvader had gekregen, dat voor haar van grote waarde was.
Je moest voorzichtig zijn met uitlatingen over hun huiswaren; de uitspraak "Wat een mooi schllderi]!" kon tot gevolg hebben dat je het ding meekreeg ... Weigeren kon haast niet; dat was voor hen erg onbeleefd.
Ik voelde me dan nogal beschaamd over de 'giften' vanuit onze welvaart, vergeleken met hun vrijgevigheid in hun armoede. Ik voelde me beschaamd, ook als we op straat liepen met onze mooie fototoestellen, of als we in het hotel een overdaad aan eten kregen. Ergens viel me hun armoede nog mee; in veel huishoudens staat b.V. een t.v .. Maar het bleek dat je als jonge moeder om twee of drie uur 's nachts je bed uit moet om ergens in een rij te gaan staan om melk voor je kinderen te kunnen kopen... Toch, ondanks het gebrek aan veel levensmiddelen, vond ik het een aantrekkelijke samenleving. Het land leek nog niet zo aangetast door alle negatieve gevolgen van onze welvaart, van het moderne leven, zoals individualisme, gejaagdheid, ontevredenheid. Ik ben bang dat veel Albanezen, als ze naar het westen kijken, alleen maar de positieve kanten van welvaart zien, al is dat in hun situatie wel begrijpelijk.
Men stond positief tegenover het Evangelie. Velen in Korçë hadden een grieks-orthodoxe achtergrond, waardoor ze wel wat van de bijbel wisten.
Anders dan in Griekenland stonden ze niet wantrouwend tegenover evangelische christenen.
Enkele weken vóór ons was er een andere groep christenen geweest die nieuwe testamenten had achtergelaten.
Een ander teamlid en ik kwamen bij een vrouw die sindsdien heel ijverig en nauwgezet het Johannesevangelie aan het lezen was; wij konden haar helpen met enkele vragen die ze erover had, zo goed en kwaad als het ging via haar dochter, die een beetje Engels sprak. Aan het eind van ons bezoek hebben we enkele liederen gezongen en met haar .gebeden.
Behalve het contacten maken op straat stonden er twee grotere evenementen op ons programma.
Eén avond draaiden we de film 'Jezus' (het Lukasevangelie) in de (enige) plaatselijke bioscoop. Veel is er niet te doen in zo'n stadje, zodat dit bericht zich als een lopend vuurtje verspreidde.
Er waren vantevoren nog wel enige moeilijkheden: de film moest diezelfde dag nog vanuit Griekenland de grens over komen; de bioscoopeigenaar was een moslim die onze film eigenlijk niet zag zitten en erover dacht om zijn toestemming in te trekken; er bleek geen passende projector voor de film te zijn. We zagen er Gods hand in dat de film (waarin Albanees werd gesproken) toch door is gegaan. De bioscoopeigenaar ging zelfs meehelpen: hij bleek ergens op zolder nog een passende projector te hebben, die na even sleutelen (op het laatste moment. ..) nog bleek te werken.
Ongeveer 600 mensen, waaronder veel kinderen, hebben zodoende de film kunnen zien.
Het tweede evenement was een openluchtbijeenkomst in het plaatselijke voetbalstadion. We zongen een aantal liederen, er werden dramastukjes opgevoerd, iemand hield een toespraak, een ander gaf haar getuigenis.
Als tolk hadden we onze officiële Albanese gids, die een christen uit Tirana bleek te zijn. Hier waren ongeveer 1600mensen komen opdagen, ook veel ouderen. Er waren heel wat mensen die na afloop over de boodschap wilden doorpraten. Te veel mensen voor onze groep - we moesten de volgende dag ook al vertrekken. Er is in die stad één zendingswerker, slechts voor een half jaar, er zijn (nog) geen gemeenten, alles moet vanaf de grond worden opgebouwd. Het is een probleem in heel Albanië, dat er nog nauwelijks gemeenten en christelijke leiders zijn, terwijl er nu veel pasbekeerden en geïnteresseerden zijn.
Misschien een gebedspunt voor u en uw gemeente. Laten we dan ook bidden dat het land niet in de greep zal komen van materialisme en sekten e.d., maar dat het Evangelie er goede ingang zal vinden.
Ook volgende zomer is er weer de mogelijkheid om met 'Love Europe' naar diverse Europese landen te gaan.
In het najaar en in februari en maart trekt er een 'Love Europe Presentatie Team' door het land. Hiermee kunt u b.V. een avond voor uw gemeente of jeugdgroep organiseren. Voor meer informatie: O.M., Postbus 390,8300 AJ Emmeloord, tel. 05270-15607.