Wee het huis welks vrouw een man wil zijn
2007-11-09
De taak van de vrouw is, vanaf de dag van haar haar schepping, een hulpe te zijn tegenover haar man.- Jaargang 51
- nummer 22
Zo heeft de Heere het gewild, zo heeft de eerste mens Adam het begeerd; zo alleen beantwoordt het huwelijk aan het door God gestelde doel. Zo alleen krijgt het huis dat de vrouw heeft te bouwen een solide grondslag. Dat begint zodra de bruid huis-vrouw is geworden en gaat door tot de dag van haar dood.
De hele eerste jaargang door loopt een lange serie artikelen voor de vrouw onder de titel ‘Een wijze vrouw bouwt haar huis (Spreuken 14:1)’. Dat gezinshuis bouwen krijgt een m.i. overtrokken plaats. Het gezin wordt getekend als een benauwd clubje mensen dat steeds dicht bij elkaar moet zijn. Blijf binnen de muren!
Hetgeen het ‘huis’ maakt tot een ‘thuis’ is: de intimiteit van het gezin; het besef elkaar nodig te hebben en op elkaar aangewezen te zijn; de plaats waar men steun zoekt, steun vindt en steun geeft; waar men ‘onder ons’ is; blijf binnen de muren. Daar heeft de buitenwereld niet mee te maken.
School als bedreiging
Maar straks gaat het kind naar school, waardoor de functie van het gezin verzwakt wordt, want van de Juf tot de Hoogleraar, het zijn autoriteiten die door het kind en de student boven de ouders gesteld worden. En nog een ander gevaar: als regel sluit het kind met een of meer medeleerlingen vriendschap, met het gevolg dat de band met huis, met vader en moeder, met broers en zusters verzwakt. Straks gaat het kind liever met zijn kennisjes naar de kerk dan in gezinsverband. Nog erger wordt het euvel als soms schoolreisjes worden georganiseerd, soms van twee of meer dagen onder leiding van personeelsleden, die soms de dag met een ‘huiselijke’ godsdienstoefening beginnen en met een dagsluiting eindigen. Ieder voelt terstond dat hiermee een aanval gedaan wordt op het gezin.
Daar komt bij dat de ‘studenten’ in de avonduren bezet zijn met hun huiswerk voor de volgende dag – als regel in een apart vertrekje – wat blijft er dan over van het huiselijk verkeer?
En o, die vrije tijd
Tegenwoordig heeft ieder zijn vrije zaterdagmiddag; sommigen zelfs een héle vrije zaterdag. Die vrije tijd in huis doorbrengen – daarvoor bestaat in de meeste gevallen geen gelegenheid. De jongeren zwerven uit - liefst in groepsverband - en maken straten en pleinen onveilig. En vader en moeder zelf komen in de verleiding de vrijgekomen tijd aangenaam te besteden door met de fiets erop uit te trekken om van het mooie weer of de omgeving te genieten; op zichzelf uitstekend; alleen maar bestaat het gevaar dat het gaat ten koste van een verantwoord toezicht op de kinderen.
De verschrikking van de emancipatie
De betrekkingen die de man bekleedt wil ook de vrouw bekleden; de man het kiesrecht, ook zij het kiesrecht (voor kerkenraadsleden J.L.); de mannen georganiseerd, ook de vrouwen georganiseerd met al de aankleve daarvan: vergaderingen, inleidingen, debatten De man vindt zijn werk buiten het gezin; ook zij geneigd haar werkterrein te verleggen, buiten het gezin. Maar de zorg voor de huishouding, zoals de verzorging der maaltijden, het schoonhouden en ‘versieren’ van het huis, het voeden en opvoeden der kinderen, enz. is haar echt vrouwelijke en moederlijke taak die ze niet dan tot schade van haar gezin uit handen kan geven of verwaarlozen.
Wie meent een scheppingsordinantie van de Here opzij te mogen zetten – zij ga haar gang, maar kan er verzekerd van zijn, dat zij dit niet ongestraft kan doen. Men zij gewaarschuwd! Straks zal de man klagen, als eens Adam deed: ‘Ik vind geen hulpe die tegenover mij zij.’Hij mist de rechte vreugde die hij in zijn huwelijk had mogen verwachten. Wee het huis, welks vrouw een man wil zijn.
Als geheel een merkwaardige serie. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat de lezers uit 1958 – waarvan ik er ook een was – deze opvattingen als de hunne herkenden.
Jan Lakerveld is neerlandicus, lid van de NGK te Emmeloord en redacteur van Opbouw.