Jiddische Verhalen van I.B. Singer
1987-05-22
Isaac Bashevis Singer is geboren in Polen (1904) en heeft daar gewoond tot 1935 toen hij naar Amerika emigreerde. Daardoor is hij ontkomen aan de grote vernietiging waarvan hij hoogstwaarschijnlijk ook het slachtoffer geworden zou zijn. Singer is namelijk Jood, geboren en getogen in het beroemde ghetto van Warschau. Vanaf zijn twintigste pee ft hij zich bezig gehouden met literatuur; Zijn verhalen en romans schreef hij in het Jiddisch; het mengdialect dat vooral door Oost-Europese Joden gesproken werd, maar zijn werk werd het eerst gepubliceerd in het Engels en daardoor is hij als schrijver bekender geworden dan de meeste van zijn Jiddische collega's. Op het ogenblik ligt een nieuwe uitgave voor me van zijn verhalenbundel: de Spinoza van Warschau. IK heb het boek met grote interesse gelezen. Het is, een bonte en hoogst merkwaardige wereld waarin Singer ons binnenvoert, vol tegenstellingen en boeiende persoonlijkheden, rijken en armen, geleerden en analfabeten, genotzoekers en asceten, diep doorleefde vroomheid en dwaas bijgeloof en zelfs maken we kennis met duivelse figuren die de mensen tot het kwade verleiden, tot diefstal, huwelijksontrouw en moord. Je moet toch wel erg begaafd zijn om zó een samenleving te kunnen beschrijven als Singer doet. Het is niet voor niets geweest dat hem in 1978 de Nobelprijs werd toegekend. De bundel bevat elf verhalen. Op één na gaan ze over Joodse mensen en Polen. Het is te merken dat Singer die mensen gekend heeft, hun meestal armoedige omstandigheden, hun karakters, hun emotionaliteit en hij tekent ze beslist niet te mooi, te ideaal: hun zwakheden en gebreken komen op allerlei manieren aan het licht. Eigenlijk heb ik de verhalen met een zekere verbazing gelezen zoals ik ook met verbazing het gedrag van de orthodoxe Joden bij de klaagmuur in Jeruzalem heb gadegeslagen: voor een westerling is het allemaal toch wel erg merkwaardig, het is een wereld waar hij helemaal buiten staat.- Jaargang 31
- nummer 20
Graag zou ik u een indruk van de verhalen geven door er één over te nemen, maar daarvoor Zijn ze te lang. Ik ga ze ook niet navertellen, want dan beroof ik de lezers voor een deel van de verrassingen die het boek oplevert en bovendien doe ik dan de verhalen tekort. Daarom volsta ik met een hartelijke aanbeveling.
De Spinoza van Warschau, geschreven door I.B. Singer, telt 213 bladzijden, is uitgegeven bij de Arbeiderspers, ISBN 90295 4620,4. De prijs is f 29,50.