Op de synode van de Christ. Gereformeerde Kerken
1986-10-03
Onze kerken ontvingen een uitnodiging om acte de présence te geven op de synode van de Chr. Geref. Kerken, die in Den Haag gehouden wordt. Op woensdag 17 september kwam daar het rapport van de deputaten voor de eenheid van de gereformeerde belijders in bespreking.- Jaargang 30
- nummer 38
Namens onze deputaten voor samenspreking zijn ds J. C. Schaeffer en ondergetekende naar de hofstad getogen om de discussie en besluitvorming bij te wonen.
Nu mij verzocht is deze maand de kolommen kerkelijk leven te verzorgen, benut' ik de gelegenheid om één en ander te verhalen over onze ervaringen ter synode.
Werd onze landelijke vergadering geleid door dr J. Meulink, een vooraanstaand man bil de Evangelische Omroep, de synode van onze zusterkerken werd geleid door ds J. H. Velema bekend als voorzitter van de E.O. Zo bleven we wat in de "familie".
Met de hem eigen energie en ervaring leidde ds Velema de vergadering met een enigszins straffe hand en een strak tijdschema.
Bij een vergelijking met onze landelijke vergaderingen, waar het wel eens wat losjes en te gemoedelijk toegaat, trof ons in Den Haag de ernst bij de broeders; we waren op een plechtige synode.
Ik kan me voorstellen dat een ambtsdrager uit onze kerken, die voor het eerst een kerkelijke vergadering' van de Chr.
Geref. broeders bijwoont, zich wat vreemd voelt: hier valt over en weer iets te leren.
Gastvrij werden we ontvangen ' en toen na de maaltijd "onze zaak" aan de orde kwam werd ons verzocht aan de moderamentafel plaats te nemen.
Het is op onze landelijke vergadering gewoonte dat de afgevaardigde van de Chr. Geref.
Kerken het woord krijgt na de discussie en besluitvorming en daar iets 'Over kan zeggen.
Van het vorige bezoek (in Rotterdam, 1983) herinnerde ik me dat 'Op de Chr. Geref. synode de gasten het woord krijgen voor de discussie. I In overleg met goede vrienden in deze kring had ik mij daarom beraden op een toepasselijk woord dat naar de Spreukendichter ons leent is als gouden appelen op zilveren schalen, Immers, zonder van ,een impasse te spreken, moeten we onder de ogen zien dat er na zoveel jaren van contact en samenspreking weinig vorderingen zijn gemaakt op de weg naar de eenheid.
Het gaat er op lijken dat de behandeling van deze zaak een "vast nummer" wordt met bekende punten als: de prediking, ' de toe-eigening van het het, het kerkelijk accoord enz.
De vraag gaat zich opdringen of er binnen de Chr. Geref. en 'Ned. Geref. Kerken nog wordt geloofd in de zaak, die met enthousiasme is begonnen. Niemand durft "tegen" te zijn, wanneer het om de eenheid van Christus' kerk gaat, maar wat leeft er in de harten en is men bereid over en weer een offer te brengen voor de zaak die de Koning van de kerk zo nauw aan het hart ligt. (Joh. 17) Het 'leek mij daarom goed om in mijn toespraak tot de vergadering eerst een paar' positieve dingen te memoreren.
Zo bracht ik in herinnering dat onze kerken sedert januari 1985 in correspondentie staan met die Geref. Kerken in Suid Afrika.
Onze 'lezers weten dat hier één en ander 'aan voorafging, maar het resultaat was dat we a.h.w.
in één verband met deze kerken leven, Eén van 'de hoogleraren uit Potchefstroom riep mij destijds toe: "Nu ben je ook binnen verband, bij ons".
Gezien het feit dat de Chr.
Geref. Kerken op dezelfde wijze samenleven met de kerken in Lt. Afrika, zijn we daar in één, kerkverband en zo doet zich het merkwaardige feit voor dat we in Zuid Afrika onze "apartheid"
zijn kwijt geraakt.
Ook t.a.v. de Geref. Oecumenische Synode trokken de kerken samen op zodat het. over de landsgrenzen wel goed gaat, Maar wat buiten Nederland mogelijk is ligt hier dikwijls niet binnen bereik.
Uit de rapporten van onze deputaten valt op te maken dat ze wat moedeloos zijn geworden, omdat er steeds weer over dezelfde zaken moest worden gesproken.
Ik herinnerde de vergadering aan een opmerking van Prof.
Dr W. van 't Spijker op' de vorige synode dat de besprekingen moeten staan in het geheel van het zoeken van eenheid onder alle, gereformeerde belijders in ons Land.
Met hem en vele anderen, zouden we graag meemaken dat er in de verdeeldheid en verwarring onder de gereformeerde gezindte zich een weg gaat afteken naar verenigde gereformeerde kerken in één verband.
We moeten echter onder de ogen zien dat een zo belangrijke "groep als de Geref. Bond in de Ned. Herv. Kerk op een we!
haast kerkistische wijze zich bindt 'aan de Vaderlandse Kerk en - zij het met tegenzin - samen op weg is met de Geref ..
Kerken (syn.).
De voorwaarden die van Vrijgemaakte zijde gesteld worden bieden evenmin perspectief, zodat er thans geen uitzicht is op een nieuw begin dat we zo gaarne zouden maken.
Wat rest ons nu?
Laten we bij het samen op weg van de Chr. en Ned. Geref.
Kerken die éne gereformeerde kerk blijven nastreven, dan zullen niet zo belangrijke zaken niet overbelicht worden, zoals nu herhaaldelijk gebeurt.
In die éne gereformeerde kerk moet toch ruimte zijn voor beide kerken met hun eigen geschiedenis en traditie.
In de Ned. Geref. Kerken WOI1dt in de prediking nadruk gelegd op Gods daden in de verlossing van zijn volk,' waarbij Hij Zijn beloften vervult.
Door die prediking wil de Heilige Geest het geloof werken in de harten zodat Gods kinderen leven .bij zijn beloften en geboden en daarin smaken de verborgen omgang met de Here.
Dankbaar zijn we voor het werk van mannen als K.
Schilder, S. G. de Graaf, A.
Janse, B. Holwerda, C. Veen-, hof e.a.
V8Jn onze Chr. Geref. Broeders mogen we verwachten dat zij dit aanvaarden, zoals wij er oog voor moeten hebben dat in hun kringen veel invloeden uit de nadere reformatie zijn en men onze prediking weleens te schraal, te verstandelijk vindt.
Aan het slot heb ik de broeders veel wijsheid en zachtmoedigheid toegewenst. De synode staat 'voor moeilijke beslissingen vanwege allerlei spanningen in de kerken.
Die moeiten komen niet voort uit de samenwerking met onze kerken; de predikanten die de Chr .. Geref. Kerken hebben verlaten hebben zich niet gevoegd bij onze kerken, .Ineen "bevindelijk" woord van een man, die twee kerkscheuringen heeft meegemaakt en de verwoesting daaraan verbonden, heb ik de-wens uitgesproken dat de Heilige Geest aan de broeders en zusters mag ~even de waarheid en de eenheid ' te bewaren.
Die eenheid is te vinden aan de voeten van onze Heiland Jezus Christus, Tot zover een vrije weergave van de toespraak ter synode; een volgend keer over de behandeling van "onze zaak".