Zululand aan de Eem
2011-06-10
Wat nu er zelfstandige kerken zijn? Die vraag stond centraal op een conferentie met alle NGK organisaties die met Zuid-Afrika verbonden zijn. Dat alle organisaties hier vertegenwoordigd waren, is een bijzonderheid.- Jaargang 55
- nummer 12
Ook bijzonder was dat de meerderheid van de sprekers uit Zululand, in KwaZulu-Natal, Zuid-Afrika kwam.
Dat gebeurde op 14 mei in Bunschoten, waar met 65 personen een conferentie over partnerschap werd gehouden.
Ds. Phungula van eNdaleni, de eerste spreker, benadrukte dat het opzetten van zendingswerk en ook de relatie van zending met ontstane zelfstandige kerken een goede strategie vraagt. In het gebied waar de NGK Kampen werkt zijn inmiddels vier zelfstandige kerken, 21 preekplaatsen en een zendingspost. De oude zendende kerk en de ontstane kerken leven in een verschillende cultuur onder andere omstandigheden, maar beiden hebben de opdracht om Jezus’ bevel tot zending op te volgen. Dat doen ze in een zusterrelatie als zusterkerken.
Maar zonder een goed plan en het benutten van ieders gaven, komen er steeds problemen om de hoek kijken die veel aandacht vragen.
In KwaZulu-Natal is onlangs weer een lokale Gereformeerde kerk (niet van het zendingswerk) gesloten, mede omdat ze geen enkele visie op missionair kerk-zijn had. De Gereformeerde Kerkorde heeft ook het hiaat dat er niets over zending is geregeld.
Ds. Molemaker benadrukte dat ook de toekomst nieuwe uitdagingen zal geven. Problemen als HIV, voortdurende armoede en verstedelijking zullen het zendingswerk in KwaZulu-Natal sterk beïnvloeden.
Het is duidelijk dat het werk niet kan blijven zoals het nu gaat. Maar hoe kan Nederland zich het beste voorbereiden op de toekomst? Hoe overlegt zij daarbij het beste met de partners in Zuid Afrika? Moeten we gaan naar schaalvergroting met meer deskundigheid, en het risico van verlies van contact met de eigen achterban? Of juist naar een-op-een-relaties tussen kerken in Nederland en Zululand, met het risico van weinig capaciteit?
Uit het voorbeeld van de kerk in Indonesië tijdens de tweede wereldoorlog blijkt dat het afgesneden zijn van financiële en personele steun uit Nederland voor de kerk ook gunstig kan werken. Na de oorlog kwam deze steun weer op gang en werd de Nederlandse invloed op de Indonesische kerk weer ongezond groot.
Partnerschap, maar hoe?
Ds. Sithole sloot de rij en vond dat de kwaliteit van samenwerking bij zending essentieel is. Er zijn organisaties die in totaal niet verder denken, maar na de eerste fase van zending vertrekken zonder aandacht voor groei van de gemeenten en het in stand houden van deze jonge kerken (‘hit and run’). Dat kan voor ons geen voorbeeld zijn. Samenwerking en partnerschap zijn voortgaande processen, geen eenmalige gebeurtenissen.
De gelijkheid van gelovigen (Kolossenzen 3:11) is de sleutel voor partnerschap; dit leidt tot respect, vertrouwen en transparantie. Natuurlijk moet er ook gewerkt worden aan een goede relatie door onder meer verslagen, bezoeken en gebed. Verschillen die er zijn moeten vanwege bijvoorbeeld cultuur of omstandigheden bespreekbaar gemaakt worden.
Het is belangrijk om duidelijk te zijn, want vaagheid kan op een later moment veel spanning geven. Geef elkaar in partnerschappen ook ruimte: als je samen bepaalde dingen niet kunt doen, dan kan dat misschien wel gedaan worden met een andere partner en maak dat dan mogelijk.
Aan de vier panelleden werd onder meer gevraagd hoe partnerschappen anders kunnen worden ingevuld. Wat kunnen we voor de Zulukerken leren van de moeizame evangelisatie in Nederland? Want we steunen soms makkelijker zending ver weg dan dat we in eigen omgeving missionair zijn. Winst voor Nederland in de samenwerking met Zuid-Afrika is dat we zo kennis hebben van het wereldwijde werk van onze Heer, dat we zicht hebben op hoe kleine gemeenschappen van gelovigen toch vruchtbaar en volhardend kunnen zijn en dat we samen de lofzang tot God gaande houden.
Hemels
Tijdens de conferentie is regelmatig gezongen, want muziek overbrugt afstanden.
We zongen (samen) in het Nederlands, Engels en Zulu. Geweldig hoe een kleine groep meerstemmig het Zululied kon zingen.
Afgesloten werd in het Engels met het zingen over Jezus als het enige fundament van de kerk. Jezus bad in Johannes 17 voor eenheid tussen de gelovigen, zodat de wereld ook weet dat Jezus voor hen naar de wereld gekomen is. Als er eenheid is tussen ons en de Here God, dan werkt dat ook door in de relatie met elkaar. Vanuit die wens tot eenheid werd deze conferentie georganiseerd en we zien uit naar verdere stappen in de toekomst.
Caspar Waalewijn is bestuurslid van het Missionair Steunpunt en medewerker bij TEAR.
| Samenwerking tussen organisaties In de NGK zijn vier organisaties betrokken bij werk in de provincie KwaZulu-Natal: - Nederlands Gereformeerde Kerk van Kampen, samen met steunbiedende kerken (NGKK) - Nederlands Gereformeerde Zendingsvereniging Nqutu (NGZN) - Stichting Zending Zuid-Afrika - Stichting Sizanani. In 2009 kwamen deze vier organisaties met een gezamenlijke uitgave vanwege het 50-jarig jubileum van het vertrek van de eerste zendelingen naar Zuid-Afrika: dominee en mevrouw Vonkeman. Op de laatste LV in Houten (2011) is een besluit aangenomen waarbij het Missionair Steunpunt gevraagd wordt om een werkgroep te starten met deze organisaties voor verdere samenwerking en bezinning op de toekomst van het zendingswerk in KwaZulu-Natal en de samenwerking met de lokale kerken daar. Het is dus niet verwonderlijk dat er interesse is vanuit de achterban om samen verder na te denken en daarbij een aantal Zulupredikanten te betrekken. De wens om een zendingsconferentie te organiseren leefde al langer bij het bestuur van het Missionair Steunpunt. Met de komst naar Nederland van enkele predikanten uit Zululand voor een training werd de keus gemaakt om daar omheen een kleine conferentie te organiseren. De dag is voorbereid door een kleine groep van het Steunpunt, aangevuld met ds. Sipho Phungula uit KwaZulu-Natal en ds. Willem Molemaker, die voor de NGZN gedeeltelijk werkzaam is. Meer weten? • Zie missionairsteunpunt.wordpress.com voor verwijzingen naar de websites van de organisaties. • Zie http://www.ngk.nl/lv/documenten/besluiten/08.01.01%20Missionair%20Steunpunt.pdf voor het recente LV besluit. |