Zorg voor het huwelijk – 2
1983-02-25
Het lijkt me dat we de zaken maar concreet ons moeten voorstellen. Er is een echtpaar dat het huwelijk op een christelijke wijze begonnen is. D.w.z. dat ze beiden beleden hebben dat de Here ze bij elkaar gebracht heeft.- Jaargang 27
- nummer 8
Dat, toen ze in de kerk stonden, ze wisten dat ze niet bij toeval bij elkaar ze meenden oprecht dat "Hij, d.w.z. de Here, ze als met Zijn eigen hand bij elkaar heeft gebracht". En dat ze daaruit de moed vonden met elkaar te trouwen, samen een gezin te stichten, samen een vertrouwen te hebben, niet op hun verliefdheid. Maar dat ze wisten dat ze zich elke dag konden waren, of door verliefdheid. Maar verwonderen over het wonder Het wonder van Gods leiding.
En dat brengt wat mee! Zo een verbond!
Dat betekent, om bijbelse termen te gebruiken, dat je op elkaar vertrouwt. Dat je erop vertrouwt dat de ander rechtvaardig is, goedertieren, vol van vrede (M. van de Berg).
Wat is dat, rechtvaardig? Dat betekent dat je je aan de afspraken houdt, zoals dat in het huwelijk was vastgelegd - zie het huwelijksformulier.
En hoe geraffineerd kunnen die afspraken worden geschonden ... !
Wat is dat, goedertieren? Dat je die liefde en trouwen genegenheid bewijst die dat verbond met je partner eist. En hoe geraffineerd kan dat worden geschonden, liefde, trouw, genegenheid ... !
Wat beduidt dat, vrede? Vrede wil zeggen dat je elkaar niet in de weg staat, dat je elkaar het volle pond geeft, dat je elkaar niet in je ontplooiing belemmert, dat je elkaar niet benadeelt. En hoe gemakkelijk ... !!!
En dan gebeurt het. Dan is het huwelijk stuk. Och, in elke menselijke relatie zijn de ups en de downs. Welk huwelijk kent niet zijn spanningen, zijn problemen. En niet elk huwelijk gaat stuk. Ik denk als iemand zegt nog nooit ruzie gehad te hebben met zijn vrouw, dat hij óf liegt, óf een slecht huwelijk heeft. In een huwelijk hoef je niet altijd gelukkig te zijn ...
Maar het beroep dat je weer kunt doen op elkaar, op je beloften, op je vertrouwen op de Here geeft je de kans weer opnieuw te beginnen. Vol vrede, goedertieren, rechtvaardig.
En toch ... er gaan huwelijken stuk.
Sommige huwelijken zijn een kermis van huichelachtigheid. Een schone schijn, van geluk, en eenheid voor de buitenwereld.
En dan... dan gaat het huwelijk stuk. Dan komen ze bij de dominee, met de boodschap: we gaan uit elkaar.
De huisarts, om daar even op terug te komen, is vaak veel eerder op de hoogte. Vaak heeft de spanning zich al laten zien; een ogenschijnlijk ziek kind, een langdurige hoofdpijn kan een uiting zijn van de spanningen. En die huisarts die dan die zaak niet dichtmetselt met pillen gaat een heleboel zien ...
En dan komt de kerkeraad. Aan die komt het toe tucht te oefenen, ook over dit huwelijk.
En wie alles weet, ook als kerkeraadslid, oordeelt mild, Ik zeg, wie alles weet, want in veel huwlijken worden geheimen mee getorst. Droeve geheimen, van vernedering, ontrouw, sexuele nood, van elkaar in de weg staan, geen enkele kans op ontplooiing gunnen.
Er worden grote geheimen mee getorst. En wie al die geheimen kent ... wie staat ziet toe dat hij niet valle.
En wie in de kerkeraad zonder zonde is gooie de eerste steen. Wie alles weet wordt soms mild in zijn oordeel.
Want ook in een huwelijk geldt: .... wie veel vergeven wordt ... ".
En dan komt ook de diaken. En hoe dient dan de diaken?
Een diaken die hulp denkt te kunnen verlenen bij huwelijksmoeilijkheden moet zelf een duidelijk beeld hebben van het huwelijk. Moet ter zake kundig zijn. Moet bijvoorbeeld weten dat het in een huwelijk niet altijd rozegeur en maneschijn hoeft te zijn. Dat een mens niet altijd gelukkig kan zijn.
Ook een gehuwde niet.
Het hulpverlenen van de diaken moet niet ontaarden in het in bed duiken met de verstotene.
Deze waarschuwing is, zoals U weet, niet van mij, maar van de apostel Paulus!
Ook zal een hulpverlenende diaken beseffen dat een echtpaar met huwelijksproblemen vaak net zo goed of beter dan hij de bijbel kent. Een bijbeltekst kan soms werken als een schep zout op een schaafwond! Bereidheid de troost van een evangelie mee te delen aan hen die in nood verkeren betekent niet te pas en te onpas een bijbeltekst kunnen bedenken!
Dat zou wel eens kunnen betekenen de cursus voor ambtsdragers te volgen, naar mijn gevoel een geschenk uit de hemel. Een uitmuntende gelegenheid om veel te leren!
Want helpen bij huwelijksmoeilijkheden betekent vaak een gesprek voeren onder zes ogen.
Met beide leden van het paar gelijktijdig.
En soms nog beter met een broeder ambtsdrager erbij.
Want anders kon helpen weleens betekenen het stof van je voeten schudden, mits je weet dat het verwijt ten onrechte is!
Dienen, betekent m.i. alert zijn op problemen die er kunnen zijn, van de moeiten in de gezinnen waar U mee in contact komt, en een waag om hulp.
En iemand die helpt zal merken dat het een grote kunst is om erachter te komen wat nu eigenlijk gevraagd wordt. Is het een vraag om geld? Is het een vraag om een verwijzing? Is het een vraag om "alleen maar een gesprek"?
Ik herinner U maar weer aan de cursus voor ambtsdragers!
leder die hulp wil verlenen zal eerst goed moeten kunnen luisteren. En goed luisteren doe je niet alleen met je oren. Luisteren doe je met je oren, en met je hart. Luisteren doe je tussen de regels door!
Goed luisteren is te leren, en daar kan de georganiseerde cursus zeer dienstbaar voor zijn!
"Het in de gebrokenheid van de menselijke verhoudingen in dienst van Christus staan" is een hoge roeping.
Zo een roeping eist dat men waar maakt wat men pretendeert! "De liefde van Christus zichtbaar maken" betekent je afvragen "wat zou Christus doen voor deze zuster of broeder".
En het staat een diaken te prijzen als hij ook zijn beperkingen kent ook in het vlak van de hulpverlening. Een diaken moet hulp durven en kunnen vragen van een deskundige. En daarmee geeft hij zichzelf niet een brevet van onvermogen! Integendeel. Iets doen in het besef dat het je boven de macht gaat leidt onherroepelijk tot ongelukken.
Een diaken dient goed op de hoogte te zijn van personen en instanties die betrouwbaar zijn.
Betrouwbaar om hulp te kunnen geven in situaties die hem te machtig zijn.
En dan is hij als ambtsdrager niet een verwijzer, maar hij blijft vertegenwoordiger van Christus. Dat brengt voor hem mee dat hij ook verantwoordelijk blijft wanneer en naar wie hij verwijst.
Hoe dienen de diakenen.
Met geld. Ongetwijfeld. Maar U kunt veel meer. Als U open oren hebt. Als U een open hart hebt. En als U goed in de gaten blijft houden wat onze Catechismus zegt, over mijn hart.
Niet het hart van een ander. Nee, van mijn hart. " ... dat ik van nature geneigd ben God en mijn naaste te haten ... ". Dat gaat dus over Uw hart!
Kijk, als we zouden geloven dat we van nature goed zijn, dat al dat kwaad ligt in de omgeving, of in de opleiding of in wat voor onzin ook ...
dan zouden we er niets van begrijpen.
Dan zouden we er niets van begrijpen, dat een mens een ander zo diep kan wonden, door hem te vernederen, door hem sexueel te mishandelen, door hem zijn vrijheid te stelen, dat de vrijheid van sommige mensen - ook broeders en zusters - soms alleen maar bestaat onder de voetzool van een ander. Maar als U in Uw eigen hart kijkt dan beseft U hoe een mens een ander kan vernielen. En U kunt het niet zo gek, zo zondig, bedenken of het komt voor. Ook onder broeders en zusters.
Ik herinner U maar aan de geschiedenis van David, de man naar Gods hart. En voor hij dat vertelde, van Batseba, die nog ongesteld was, en wier man aan het front was, en die door hem werd vermoord, zodat hij kon trouwen na de rouw, met die zwangere vrouw ... voor hij dat vertelde.
Van nature geneigd ... als God het niet verhoedt.
U moet maar niet te goed over de mens denken. Ook in de kerk worden mensen door elkaar vermoord ...
Hoe dient een diaken in de kerk op het punt va:n de gebroken huwelijken?
Ik denk biddend... "Heer sta ons bij ... ".
Als dienaar van Christus.: in de gebroken verhoudingen ... Als één die zijn beperkingen kent.
Aanbevolen litteratuur:
Huwelijksformulier
Hoe blijf je er mens bij? - Hans Bouma - Kok.
Zorgen voor de Gemeente, bldz. 149 e.v. - prof. dr C. Trimp - Vuurbaak.
Verkenning, Schets - ds M. R. van den Berg - GLJC.
Verkenning, Verbonden met Hem, jrg. 7 en 8.
Christelijke ethiek, Capita Selecta, 2e dr., bldz. 37 e.v. - dr J. Douma
Copieerinr. v. d. Berg.
Echtscheiding - dr J. Douma - Ton Bolland.
Leven in een nieuwe stijl - Michael Green - Kok.
Vrouwenpoëzie - Conny Sluysman Hollandia.
Algemene Zorgkunde - dr J. C. M.
Hattinga Verschure - Tijdstroom.
Oude en Nieuwe Testament.