Een eilandje van rust

2011-11-25
  • Jaargang 55
  • nummer 23
Regelmatig verzorg ik lezingen voor mantelzorgers. Het is geboren uit een initiatief van een thuiszorginstelling. De bedoeling is om in een bijeenkomst aan de hand van een thema mantelzorgers te bemoedigen, waarbij ze ook elkaar tot steun kunnen zijn. Zelf lever ik een bijdrage door in te gaan op de geestelijke bagage van de mantelzorger.
Zo’n ontmoeting levert altijd weer indringende verhalen en kostbare gesprekken op.
Op een avond in Rotterdam vertelt een dame over de zorg voor haar moeder, waarin zij behoorlijk is vastgelopen. Zij ontvangt geen greintje ondersteuning vanuit haar omgeving en ook van haar moeder krijgt ze vaker een snauw dan één vriendelijk woord. ‘Zingt u wel eens voor u moeder’, zo vraagt iemand uit de zaal. Deze man doet dat zelf vaak voor zijn demente schoonmoeder en hij vertelt hoe heilzaam dat bij haar uitwerkt.
Ook op momenten dat hij iets merkt van onmacht aan beide kanten. ‘Helpt dat zingen uzelf ook om iets van warmte en vreugde binnen te dragen in de zorg’, vraag ik hem. Hij begint te glimmen.
Het brengt mij ertoe om even iets te vertellen van mijn leven een aantal jaren terug met een jong gezin. Vier meisjes, die aan het einde van een herfstmiddag soms te moe waren om nog aardig tegen elkaar te doen en zelf was ik dan ook niet meer op m’n best. Wat veranderde de sfeer in huis, wanneer ik voor mezelf wat kaarsen aanstak, voor de kinderen muziek opzette van Elly & Rikkert. Die muziek vulde mij met vreugde, maar ook de kinderen. ‘U kunt zich de heilzame wisselwerking vast wel voorstellen, als een eilandje van rust in de dagelijkse beslommeringen’, zo zeg ik. Prachtig om op zo’n moment te zien, dat de één instemmend zit te knikken en de ander met een glimlach wat wegzakt in eigen herinneringen.
De zaterdag daarop word ik aan dit moment nog eens extra herinnerd door de woorden van een zorgmanager op een mantelzorgdag: ‘God geeft ons de opdracht om rust te nemen. Laat dat geen sluitpost zijn van zorg, maar begin de zorg met rust’. Later op de dag heb ik die woorden in mijn eigen lezing weer aangehaald.
‘Wat zal het met de zorg doen, als wij samen met degene voor wie wij zorgen de dag oppakken met als eerste een rustmoment, eerst even gaan zitten met iets te drinken en een vriendelijk woord. Misschien kunt u wel samen even kijken naar het weer buiten en kunt u daarbij een passend lied zingen of als dat allemaal niet meer zo klinkt muziek op zetten die u misschien wel beiden raakt, troost en verwarmt’.
Bijzonder was het om toentertijd, op een herfstige namiddag, te merken hoe zo’n eilandje van rust uitstraling had voor de rest van de dag. Wie weet wat zo’n rustige start in de zorg doet met complexe en moeizame relaties.

Drs. Judith Gerkema-Mudde is kerkelijk werker in de NGK van Amersfoort-Noord en betrokken bij toerusting mantelzorgers.

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief