Leren delen

2012-03-17
  • Jaargang 56
  • nummer 6
Wie het evangelie in zijn of haar buurt wil delen, verlangt naar iets prachtigs. Het geeft een diepe vreugde en dankbaarheid als God geprezen wordt op plekken waar dat voorheen niet gebeurde, en uit monden die dat voorheen niet deden. In dit artikel beschrijft Alrik Vos, gemeentestichter in Heerhugowaard, hoe dit verlangen werkelijkheid werd en tegen welke obstakels hij aanliep.

De afgelopen jaren hebben de Christelijke Gereformeerde Kerk en de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) in Broek op Langedijk gezocht naar wegen om het evangelie bekend te maken in hun omgeving. Na het verkennen van allerlei mogelijkheden kwamen ze uit bij het stichten van een wijkgerichte christelijke gemeenschap in Heerhugowaard. Een moderne groeistad, tweeverdieners, mooie huizen. Het inwonertal is de laatste decennia enorm toegenomen, maar kerkelijke aanwezigheid bleef uit, zodat er in de zuidelijke wijken zeker 25.000 mensen wonen die zo goed als niets van het evangelie merken – simpelweg omdat er geen kerkelijke gemeenschappen zijn.
Als Nederlands-gereformeerde gemeentestichter mag ik aan dit proces leiding geven (we zijn januari 2011 begonnen). Een mooie taak, die ik met veel plezier vervul.

Het is allereerst je leven delen met anderen
Geen makkelijke taak! Je betreedt onbekend terrein, het is een sprong in het diepe en het is totaal iets anders dan wij gewend zijn. Neem het gemeenschap-uitgangspunt: wij geloven dat de beste manier om het evangelie zichtbaar te maken een liefdevolle Christus-en-dus-de-wijkdienende gemeenschap is. Daar kun je namelijk niet alleen horen wie Jezus is, maar ook ervaren hoe goed het is om in zijn Koninkrijk te leven. Het verrassende is dat uit de gesprekken met 175 Heerhugowaarders bleek, dat dit precies is wat zij van een kerk verwachten.
Maar wat is het moeilijk om christenen daar warm voor te maken.
We zijn zo gewend om de kerk als een activiteit te zien, evangelisatie als iets wat je nog meer tijd kost, en de zondagse kerkgang als graadmeter van wat kerk is, dat het moeilijk is om een paradigmawisseling te maken naar de kerk als gemeenschap in de wijk waar je woont, evangelisatie als het delen van het leven – en dan niet alleen op zondag, maar ook doordeweeks. Wij zitten nog volop in dat proces. Dit is dan ook geen succesverhaal, eerder een eerlijk verslag van onze ervaringen.

God en tegenwerkingen
Wat daarin voorop staat is dat we ons geroepen wisten door God en dat we hierin meerdere malen bevestigd werden. Dat klinkt vroom, maar ik geloof echt dat dit het belangrijkste is. Wij ervaren dat Jezus voor ons uitgaat in plaats van dat wij voor Hem uitgaan. Dit geeft steun en doorzettingsvermogen bij teleurstellingen en tegenslagen. Vergis u niet, die horen erbij. Iemand vroeg me: ‘Alrik, ervaar je ook tegenwerking?’ Ik schrok van mijn eigen antwoord: ‘Ja, en meestal komen die uit de kring van de gelovigen.’ Het is onrealistisch om te verwachten dat de hele gemeente enthousiast is en het verlangen naar een wijkgerichte missionaire gemeenschap deelt. Wij zeiden: ‘Als de kerkenraad ervan overtuigd is dat het Gods weg is en er genoeg mensen zijn die het mogelijk maken, dan is dat voldoende.’ Dat gebeurde. Vernieuwingen beginnen vaak klein! Met een aantal mensen zijn we zeven keer bij elkaar geweest om te bidden en het Woord met elkaar te delen. Opnieuw nadruk op het geestelijke aspect, met daarbij praktisch nadenken over hoe we het vorm wilden gaan geven.

Tijdgebrek
Een klein deel haakte na deze bijeenkomsten af. Tijdgebrek vormde het argument. Ja, daar wil ik iets meer over vertellen, want dit gaat iedereen in een Vinex-wijk tegenkomen. Daar is namelijk weinig tijd. Beide ouders werken, de weekenden zijn druk.
Maar let op: missionair zijn betekent niet een extra activiteit aan jouw drukke leven toevoegen. Bij ons is het vooral het delen van het leven. Kijk, eten moet je toch. Dus waarom zou je niet geregeld samen eten, waarbij gasten welkom zijn? Als iedereen de avond ervoor een beetje extra kookt en dat de volgende dag meeneemt, kost het geen extra tijd en ervaart iedereen de gemeenschap van Christus, inclusief de gasten. Als vanzelf komen er vaak gesprekken op en gelegenheden om het evangelie ook in woorden te delen.
Voorbeelden waren onmisbaar om ons deze manier van denken eigen te maken. Het boek Total Church van Timmis en Chester, de conferentie Total Church én de weblog van Chester hebben ons daarbij geholpen.
Door hun ervaringen begonnen wij het te zien. Toen wij het gingen doen, begonnen wij de zegen daarvan te ervaren.

God werkt
Dat verwonderde mij het meest het afgelopen jaar. Wij maken ons vaak zo druk over de oogst. Zullen mensen het evangelie wel willen horen?
Zitten ze erop te wachten? Jezus zei: ‘Vraag de eigenaar van de oogst of hij arbeiders wil sturen om de oogst binnen te halen.’ De oogst is Gods verantwoordelijkheid.
Hij werkte al met zijn Geest in Heerhugowaard toen wij er nog niet waren. Het is onze taak om onszelf beschikbaar te stellen als arbeider. Dat proberen we door als gemeenschap dienend en zichtbaar in de wijk aanwezig te zijn, en we merken dat God mensen op ons pad leidt.
Drie dingen waren daarin onmisbaar:
1. Verhuizen (als je nog niet in het stadsdeel woont waarin je actief wilt zijn). Ik woonde met Esther en Levi in Alkmaar. Toen we in Heerhugowaard begonnen, zijn we verhuisd.
Het maakt het zoveel makkelijker om ons leven daadwerkelijk te delen.
2. Wees zichtbaar. Probeer in een café te vergaderen in plaats van thuis; het maakt je zichtbaar en je maakt makkelijker contact.
3. Doe mee met wat er al is. Als je dienend aanwezig wil zijn, stel jezelf dan beschikbaar voor Stichting Present, het welzijnswerk, de wijkagent, het wijkpanel et cetera. Het scheelt tijd, je maakt snel contacten en het biedt nieuwe kansen om het evangelie in woord en daad te delen.

Delen
Al schrijvende merk ik dat het woord ‘delen’ een rode draad door ons proces heeft gevormd. Dat herinnert me aan een gesprekje met een van de Vinexbewoners.
Hij zei tegen mij: ‘In de kerk, daar leren mensen delen.’ Wat is dat eigenlijk een mooie typering.
Het slaat de spijker op zijn kop. Ten eerste omdat we door te delen laten zien dat we iets ontvangen hebben (of eigenlijk: Iemand ontvangen hebben).
Ten tweede merk je door te delen hoe waardevol datgene is dat je ontvangen hebt. Ten derde komen de wijkbewoners gelijk in beeld als je gaat delen.
Ten vierde geeft het ruimte voor onvolkomenheid: wij moeten het leren.
Ten vijfde houdt delen bijna altijd ook praten in. Door te delen komen er automatisch gesprekken waarin we het Woord kunnen delen.

Het Woord delen geeft ook weer hoe het proces bij ons is gegaan. Ik heb heel wat gepraat en vergaderd, maar de vaart kwam er pas in toen we het samen gingen doen. Toen we samen gingen delen. Delen leer je namelijk in de praktijk, waarbij je voorbeelden nodig hebt. Goed voorbeeld doet goed volgen. Dat is volgens mij dé manier.

Alrik Vos is kerkelijk werker en gemeentestichter voor de CGK te Broek op Langedijk en rondt zijn master Praktische Theologie aan de VU af. 15 simpele manieren om te delen

In de Vinex-wijken leven mensen vaak langs elkaar heen. Hoe kun je in deze context makkelijk contact maken op een manier die weinig extra tijd kost? Vijftien simpele tips om anders te leven.
1) Eet geregeld samen en nodig mensen daarbij uit.
2) Vergader in een café, zodat mensen je leren kennen.
3) Doe mee met buurtactiviteiten die georganiseerd worden.
4) Maak twee cakes/ovenschotels in plaats van één, en deel uit.
5) Nodig buren uit om samen het EK-voetbal te kijken.
6) Weet wanneer de buren jarig zijn en breng iets langs.
7) Verbouw groente of fruit en laat anderen delen in de oogst.
8) Neem de benenwagen in plaats van de fiets of de auto.
9) Leg een telefoonlijst/e-maillijst aan voor de buurt in verband met calamiteiten.
10) Start een Facebookgroep voor de buurt.
11) Voeg buren als vriend toe aan jouw Facebook.
12) Veeg de sneeuw voor jouw huis weg én voor dat van anderen.
13) Als je net verhuisd bent: nodig de buren uit voor een housewarming.
14) Als je een jong kind hebt: ga regelmatig in de buurt wandelen.
15) Tot slot nog één onorthodoxe die vooral in flatgebouwen prima werkt: Gooi (ongezien!) jouw post in de brievenbus van een ander. Goede kans dat de ‘verkeerd bezorgde post’ nog dezelfde dag langsgebracht wordt, waardoor je een praatje kunt maken of iemand uit kunt nodigen voor de koffie.

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief