Geen gedogmatiseer
2012-04-14
Bij de NGP hebben we een hekel aan gedogmatiseer. Een leerstelligheid die doet alsof ze precies weet hoe het geloof in elkaar steekt – daar houden we niet van. Toch laten we het vak geloofsleer niet vallen, alleen al niet omdat de studenten straks iets zinnigs moeten kunnen zeggen over ingewikkelde dogmatische uitspraken. Bijvoorbeeld over deze: ‘Dat Christus’ godheid door niets kan worden ingesloten en overal tegenwoordig is.’ Of deze: ‘Dat wat door ons (bij het Avondmaal) gegeten en gedronken wordt het eigen en natuurlijke lichaam en het eigen bloed van Christus is.’ Of deze: ‘Dat God Christus van eeuwigheid tot Middelaar en Hoofd van alle uitverkorenen en tot fundament van het heil gesteld heeft.’ Uit welk leerboek dogmatiek ik citeer? Nou, dit staat in de Heidelberger Catechismus (zondag 18) en in de Nederlandse Geloofsbelijdenis (artikel 35) en in de Dordtse Leerregels (I 7). Als je dominee in onze kerken wordt, dien je je instemming met deze geschriften te betuigen. Als je ouderling of diaken wordt trouwens ook … En dus zeggen de studenten tegen mij: ‘Wat moeten we daar nou mee? Het schijnt belangrijk te zijn. Maar het lijkt allemaal zo abstract en theoretisch …’ - Jaargang 56
- nummer 8
In het afgelopen najaar hebben drie studenten die in de eindfase zijn van hun studie zich onder mijn leiding over deze thematiek gebogen. Ze deden dat overigens niet om studiepunten te behalen. Die hadden ze al binnen.
Ze deden het – gewoon – omdat ze het belangrijk en interessant vonden. Van calculerende studenten hebben wij bij de NGP geen last! We hebben onze winst gedaan met recente literatuur van theologen, die net als de NGK geen heil zien in gedogmatiseer, maar die de waarde van het vak geloofsleer inzien en aanwijzen. We hebben geoefend met het terugbuigen van dogmatische uitspraken naar de geloofspraktijk van bidden en Bijbellezen, van zingen en getuigenis. We hebben onderzocht hoe die uitspraken betrekking hebben op de concrete vragen die Bijbellezers kunnen stellen. We hebben nagedacht over de vraag of die uitspraken vroeger soms meer gewicht hadden voor de kerk dan tegenwoordig.
En we hebben ons er rekenschap van gegeven dat we van de geloofsleer die in de belijdenisgeschriften is vastgesteld profijt kunnen hebben wanneer we in allerlei verwarrende hedendaagse discussies zoeken naar waarheid.
Het waren maar vijf colleges. Het was net genoeg om gevoel te krijgen voor de richting die we hiermee uit willen. Vanaf nu wordt het een vast onderdeel van het vakkenpakket. Het heet: Geloofsleer en Identiteit – Leer en Leven.
Ad van der Dussen is NGP-kerndocent systematische theologie.