Spotten met de opstanding
1978-03-24
De mannen van Athene hebben op de Aeropagus rustig Paulus aangehoord. Maar toen deze over een opstanding van doden begon te spreken was het met de belangstelling gedaan (hand. 17:32). Sommigen gingen spotten en anderen, meer beleefd, gaven te kennen dat ze het voor dit keer genoeg vonden. De geachte spreker moest nog maar eens terugkomen. De afwijzing van Paulus’ woorden had haar grond in het feit, dat de heidense Grieken de leer van de opstanding van het vlees een aparte dwaasheid achtten. Zij geloofden wel in de onsterfelijkheid van de ziel, maar dat doden uit hun graven zouden opstaan was iets lasterlijks, een belediging van de goddelijkheid der ziel. Want het Griekse denken zag in de ziel des mensen de goddelijke vonk, de vreemdelinge uit een hogere wereld. Deze ziel was in dit leven als een gevangene opgesloten in de kerker van het lichaam. Vandaar dat de Grieken de dood niet zagen als een vijand, maar veel meer als een vriend, als een bevrijder. Bij het sterven gaat de gevangenis open en herkrijgt de gevangen ziel weer haar vrijheid terug om daarna op te varen naar de hemelse gewesten. Het vlees is aards uit de aarde. De ziel is uit de hemel en keert weer naar de hemel terug.- Jaargang 22
- nummer 12
Geen wonder dat de mannen van Athene niet wilden horen van een opstanding der doden, van een lichamelijke opstanding. Dezelfde beschouwing komen we ook later in de geschiedenis weer tegen. Het idealisme van de Duitse filosofen (Kant, Fichte, Schelling, Hegel) leert iets soortgelijks. Het dualisme van sterfelijk lichaam en onsterfelijke ziel, was toen geworden tot de tegenstelling: natuur en geest. Maar in wezen was het dezelfde tegenstelling. “De mens heeft een hoger en een lager deel: het lagere deel trekt wat uit God is naar beneden. De natuur is er alleen om door de geest overwonnen te worden.”
Het is zaak, dat wij als christenen ons buiten de ze onbijbelse tegenstellingen houden, zowel van het hellenistische (sterfelijk lichaam – onsterfelijke ziel) als van het idealistische denken (natuur – geest). Paulus zegt (1 Cor. 15: 14 en 14): “Als er geen opstanding is, is ook Christus niet opgewekt, en als Christus niet is opgewekt, is onze boodschap een holle klank, en uw geloof van nul en gener waarde.”