GELIJK IK U GEDAAN HEB
1977-06-24
- Jaargang 21
- nummer 25
..... want Ik heb u een voorbeeld gegeven, opdat ook gij doet, gelijk ik u gedaan hebt.
Joh. 13: 15
Als wij eens stemmen moesten over de vraag: vóór of tégen een nieuwe samenlevings-struktuur, zouden we dan vóór stemmen?
Het hangt er natuurlijk wel van af, waarin dat nieuwe dan wel bestaat. Maar laten we zeggen dat het gaat om een samenleving, zoals Jezus voor ogen staat.
Zouden we dan vóór stemmen?
Het is toch wel duidelijk, dat het Jezus werkelijk gaat om een ander soort samenleving. Dat blijkt al uit het onderwijs, waarin Hij de mensen laat zien, hoe het toegaat in het koninkrijk van God.
Daar staan, zegt Jezus, de mensen niet tegenover elkaar, alleen maar bedacht op eigen veiligheid, eigen macht, eigen eer. Daar laten de mensen zich niet gelden ten koste van de anderen, Nee, waar God heerst, of liever: waar God als Vader wordt gekend, daar schelden ze niet terug als ze gescholden worden, daar beantwoorden ze het kwaad niet met kwaad, want ze overwinnen het kwade door het goede.
Ze beminnen hun vijanden, ze bidden voor wie hen vervolgen.
Ze zijn, net als hun Vader in de hemel, vrijgevig, royaal jegens bozen en goeden. Ze geven, niet met het doel iets terug te ontvangen, maar omdat ze er plezier in hebben te geven. Omdat dat hun manier van leven is. Ze zoeken zichzelf niet. Ze wreken zichzelf niet. Ze handhaven zichzelf niet. Ze kunnen alleen maar liefhebben.
Zo heeft Jezus het niet alleen geleerd. Zo heeft Hij het ook gedaan. Als je er op let, hoe Hij met de mensen omgaat. hoe Hij zich opstelt tegenover onbegrip en vijandschap, tegenover verwijten en beledigingen en verdachtmakingen tegenover lastige mensen en onwillige mensen en moeilijke mensen, - dan zie je, wat voor een samenleving Hij op het oog heeft.
Heel geconcentreerd wordt dat getekend in dat bekende verhaal van de voetwassing. Kunnen we ons dat voorstellen: meneer Van Veen die de schoenen poetst van Wim Kolk? Of de blanken in Zuid-Afrika die vrijwillig gaan wonen in de hutten van de zwarten?
Onvoorstelbaar is het. Maar zo onvoorstelbaar anders zal de mensenwereld er uitgaan zien, zegt Jezus, als jullie je gaan gedragen als volgelingen van Mij.
Als jullie ook elkaars voeten wast.
Dat is dus nog al wat. Stel eens dat je het proberen zou, - je zou onmiddellijk genomen worden.
Als je zo helemaal niet uit bent op handhaving van jezelf, als je je alleen maar insteIt op die ander en op dat wat je voor hem zou kunnen doen, dan stel je je wel uitermate kwetsbaar op.
Dan stel je al je verdedigingsmechanismen buiten werking. En dan ga je er vroeg of laat aan.
Zoals trouwens Jezus er aan ging.
toen Hij zichzelf zo weerloos maakte, toen Hij zo door en door, zo radikaal. zo consequent, leefde naar de stijl van het koninkrijk Gods, de nieuwe levens-stijl van een nieuwe maatschappij.
Toen ging Hij er aan. Ja, maar toen heeft God Hem door de dood en door de mislukking heen geholpen.
Toen heeft God laten men dat dit rijk, deze maatschappij, toekomst heeft. En dat de struktuur van ónze maatschappij hoe stug ook, en hoe weerbarstig en oppermachtig - niet op kan tegen deze vreemde struktuur van een nieuwe samenleving in.
het koninkrijk Gods.
Het koninkrijk, de heerschappij van die God, die zèlf zo is als Jezus is. Een God, die overwint door liefde. Niet door met macht en geweld de dingen naar zijn hand te zetten. Want God is sterk hierin: dat Hij ons uitnodigt door zijn liefde. We mogen er aan deelnemen. God is sterk hierdoor, dat Hij ons overtuigt en overwint door zijn liefde.
Stemmen wij vóór?
Er is een televisieprogramma, waarin aan het begin een bepaalde stelling wordt gelanceerd.
Het publiek moet dan zeggen: we zijn er vóór, of: we zijn er tégen.
Daarna wordt dan door deskundigen de stelling bestreden en verdedigd. En dan moeten de mensen opnieuw stemmen: vóór of tégen, Stemmen ze de tweede keer anders dan de eerste maal? Zijn ze door wat ze gehoord hebben van mening veranderd? Misschien wel. Door de kracht van de aangevoerde argumenten, door de handigheidjes van de sprekers, door de woordenvloed die over hen is uitgestort. Door de een of andere macht, waartegen ze niet opkonden. waardoor ze overmeesterd zijn. Of ze willen of niet, ze konden er niet tegen op.
God wil graag dat wij van nee-stemmers ja-stemmers worden.
God wil graag dat wij kiezen voor zijn radicale maatschappijvernieuwing. God weet ook, welke tegenstand Hij bij ons overwinnen moet. Want de samenleving waartoe Hij ons uitnodigt is zo vreemd. zo onmogelijk, zo riskant, dat we het maar niet zo één, twee, drie, wagen.
Dat we het eigenlijk helemaal niet willen. En dat blijkt ook wel.
Want we leven, ook onder elkaar, nog vaak precies zo als het overal in de wereld toegaat.
Eigenlijk is het onmogelijk dat we ooit, met heel ons hart, vóórstemmen.
Daarom komt God ons ook niet dwingen. Daarom prest God ons niet tegen onze wil. Daarom zegt Hij niet met zijn geweldige autoriteit: het moet!
Hij komt met iets dat veel sterker is. Hij komt met een macht die veel meer effect heeft. Hij komt met de kwetsbare macht van zijn liefde. Hij komt in Jezus' kruis.
Jezus zegt: opdat ook gij doet, gelijk ik u gedaan heb. Dat wil niet alléén zeggen: zoals. Het betekent ook: doordat. (vgl. b.v. Joh. 17 : 1 1. 21 ) .
Jezus heeft ons laten zien, wat het worden gaat, als we ons door zijn liefde laten veranderen. Als we ons door zijn Iiefde laten winnen. omturnen. AIs we ons door zijn liefde laten zegenen.
Want als we dat doen, als we ons laten zegenen, dan worden we vóórstemmers. En dan zullen we het tot onze verwondering ontdekken: het koninkrijk van God - God die liefheeft - is tot ons gekomen. Want wat eigenlijk onmogelijk is, gebeurt toch: een nieuwe samenleving ontstaat. We kijken elkaar met nieuwe ogen aan. We treden elkaar op een ongedachte manier tegemoet. Het geheim van het leven gaat voor ons open. Niet omdat we niet anders kunnen. Maar omdat we niet anders willen. Gewonnen als we zijn niet door overdonderende argumenten of dooreen dwingende overmacht, maar door de liefde van Hem, die onder ons is aIs één die dient.