Zo is goed
2012-07-28
Naar mijn gevoel zijn boeken over de leer van het christelijk geloof vandaag de dag minder in trek. Toch vond ik Zo is God. Een portret in veertien gezichten van de Amerikaanse theoloog Carson een belevenis om te lezen. Hij meent dat veel mensen eigenlijk niet weten hoe de Bijbel in elkaar zit en hoe je ermee omgaat. Zijn doel is je te helpen om te begrijpen wat je gelooft en waarom je dat gelooft . Daarin blijft hij heel dicht bij het verhaal van de Bijbel zelf. Een paar voorbeelden.- Jaargang 56
- nummer 15
De schepping
Het scheppingsverhaal beschrijft gebeurtenissen in een gemengd literair genre dat doet denken aan een geschiedverhaal met historische details, maar ook veel symboliek (bijvoorbeeld de zeven dagen). Veel natuurwetenschappers geloven niet in schepping. Maar wie in de oerknal gelooft , heeft nog geen verklaring voor de dichte massa die daarvoor nodig was. Ook niet-christenen zijn onder de indruk van de schoonheid van de schepping.
Als je Genesis 1 en 2 leest, zie je dat de Bijbel uitgaat van de gedachte, de zekerheid dat God bestaat. Wij en al het geschapene zijn afh ankelijk van Hem en wij weten maar een gedeelte van wat Hij weet.
Het ‘ik denk, dus ik besta’ van Descartes maakt jezelf tot uitgangspunt en norm voor alles, in plaats van het besef dat je onderdeel van een geschapen geheel bent. God spreekt en wat Hij sprekend maakt, is goed. We zijn naar Gods beeld geschapen en ervaren alleen werkelijke bestemming en harmonie in relatie tot Hem. Als mens zijn we rekenschap verschuldigd en dragen we verantwoordelijkheid.
Dit hoofdstuk maakte mij ervan bewust hoezeer ik door het moderne denken beïnvloed ben. Deze Bijbelse noties geven mij een andere kijk op de werkelijkheid en helpen mij in gesprek met mensen die uitsluitend uitgaan van materie en evolutie.
God zien
In het hoofdstuk ‘De God die mens werd’ vond ik de bespreking van Johannes 1 (‘het Woord dat vlees geworden is’) buitengewoon boeiend.
Daarin legt Carson een verband met Exodus 33, 34 waarin Mozes God vraagt zijn grootheid te laten zien.
Johannes verwijst voortdurend naar de grootheid van Jezus in zijn evangelie.
Zoals de tabernakel de plek was om God te ontmoeten, zo heeft Jezus onder ons gewoond. Hij is zelf de tempel.
Johannes 1:14 noemt Jezus ‘vol van goedheid en waarheid’, een verwijzing naar de woorden die God spreekt bij zijn verschijning aan Mozes. ‘Genade op genade’ (Johannes 1:16) verwijst naar de genade van de wet van Mozes, maar de genade van Jezus gaat daar bovenuit. Jezus laat werkelijk zien wie God is. Een dergelijke uitleg doet mij de Bijbel anders, beter lezen en laat mij samenhang zien tussen het Oude en het Nieuwe Testament.
Wedergeboorte
Veel mensen vatten wedergeboren zijn op in de zin van toegewijd zijn, terwijl ze in stijl van leven niet van anderen te onderscheiden zijn. Het gaat om iets anders. Er is transformatie nodig. Jezus geeft daarover zelf uitleg in het gesprek met Nicodemus, in Johannes 3.
Nicodemus is een geleerde met gezag, een onafh ankelijk denker. Dat hij ’s nachts komt, heeft misschien niet zozeer te maken met angst bij Nicodemus als wel met de tegenstelling tussen licht en donker waarmee Johannes ook in dit hoofdstuk speelt: er is bij hem een zekere mate van verlorenheid.
Nicodemus neemt scherp waar (de wondertekenen die u doet...). Dat hij wedergeboorte niet begrijpt, is geen teken van onnozelheid. Hij vindt dat Jezus te veel belooft : opnieuw geboren worden kan niet. Jezus verbaast zich erover dat Nicodemus, als leraar in Israel, bij het begrip ‘geboren worden uit water en geest’ het verband niet legt met Ezechiël 36, waarin God voorspelt dat Hij zijn volk zal transformeren.
Bij echte wedergeboorte zie je de gevolgen: levens veranderen.
Ook deze uitleg gaf me veel om over na te denken.
In veertien hoofdstukken worden veel aspecten van de geloofsleer besproken, zoals zondeval, verlossing, verbond en ook Gods overwinning (Openbaring 21). Wanneer langere Bijbelgedeelten worden besproken, worden die voluit geciteerd.
Het boek leest prettig, maar de behandelde stof is wel pittig. Dus kun je het beste steeds een hoofdstuk lezen en overdenken, in plaats van achter elkaar door lezen. Bij mij heeft de auteur zijn doel wel bereikt. Ik dacht dat ik aardig wat van de Bijbel wist en ik had regelmatig oh ja-ervaringen.
Maar veel vaker ontdekte ik een nieuwe benadering of een andere kijk. Van harte aanbevolen.
Carson, D.A. (201), Zo is God. Een portret in veertien gezichten. Van Wijnen Franeker. 368p. €19,95.
Ide Zinkstok is neerlandicus en lid van de NGK van Ede.