Te Berde
1983-09-23
Bet boek van dr Francis Schaeffer "A Christian Manifesto" is voor zover ik weet nog niet vertaald in het Nederlands. Bet boek behandelt de vraag of er grenzen zijn aan de plicht tot gehoorzaamheid aan een overheid, die de wetten van God overtreedt. Ik vermoed dat dr. Schaeffer daarover ook heeft gesproken in een bijeenkomst deze zomer, door de E.O. belegd.- Jaargang 27
- nummer 35
Bet boek vergt meer aandacht dan ik er in deze rubriek op een onderdeel aan besteed. Bet zal misschien daarom (nog) niet in het Nederlands vertaald zijn omdat het vooral gaat over Amerikaanse toestanden. Maar die toestanden zijn in West-Europa ook wel te vinden.
Dr Schaeffer heeft een onderwerp genomen dat in ons land veel bestudeerd is. In Antirevolutionair staatsrecht komt dat onderwerp vaak aan de orde. De vraagstelling is oud en is meer dopers dan reformatorisch.
Als voorbeeld van nihilisme vertelt dr Schaeffer dat hij op een gouvernementsgebouw in Lausanne zag geschreven "De staat is de vijand, de kerk is de collaborateur". Dat zo iets een uiting is van nihilisme zal wel waar zijn, maar dat neemt niet weg dat wat er staat of stond maar al te vaak zo geweest is. De officiële kerk in Rusland was eerst de hoer (Openbaring 17) van het goddeloze tsarendom en is nu de hoer van het communistische bewind. Inderdaad heeft die kerk steeds gecollaboreerd en konden en kunnen de onderdanen in Rusland de staat wel haast niet anders zien dan als een vijand. In ons land heulde een liberaal kerkbestuur met Koning Willem I, die de afgescheidenen onderdrukte. En hoe was het met de zogenaamde "Duitse christenen"
onder Bitier? Afschuwelijk. En hoe was het met de Roomse kerk in Duitsland onder Bitier? Even afschuwelijk. De kerkgeschiedenis van vele landen ken ik niet. maar ik vrees dat vaak niet veel goeds valt te zeggen over de verhouding kerkstaat.
Misschien zou het goed zijn bij het lezen van zulk een zin, gekalkt op een muur, ons meer af te vragen welke schuld wij als christenen hebben in het ontstaan van deze meningen. Laten we letten op Gods oordelen en vrezen.