‘Het respect groeit wanneer ouderen en jongeren elkaar ontmoeten’

2013-01-12
  • Jaargang 57
  • nummer 1
Hoe breng je oud en jong met elkaar in contact in je gemeente? In dit nummer enkele voorbeelden. In de NGK Nijverdal kregen ouderen en jongeren door onder meer een maaltijd en een ‘gesprek op papier’ meer respect voor elkaar.

Herman Scheffer, predikant van de NGK Nijverdal, heeft het op zijn hart om ouderen en jongeren bij elkaar te brengen. Op verschillende manieren is men daar in de gemeente mee bezig. Een tiental jongeren heeft afgelopen zomer een diaconaal project in Roemenië gedaan en het geld voor de reis bij elkaar gespaard via allerlei acties. Zo maakten ze een Indische maaltijd klaar, waarvoor zo’n 25 ouderen uit de gemeente, voornamelijk 70-plussers, werden uitgenodigd. Scheffer: ‘De ouderen vonden het geweldig dat de jongeren dat deden. Van beide kanten hebben ze ervan genoten. Ze hebben elkaar beter leren kennen en de waardering voor elkaar is gegroeid.’ Ook gaan catechisanten uit Nijverdal twee aan twee op bezoek bij oudere alleenstaanden of echtparen uit de gemeente met een geschenk van de kerk bij zich. ‘De gedachte daarachter is: kom daar eens een half uur of drie kwartier over de vloer, ga een gesprek aan en kijk wat er dan gebeurt’, vertelt Scheffer. ‘De eerste keer was dat best spannend: hoe gaan die gesprekken lopen? Maar de ervaringen zijn van beide kanten uitgesproken positief.
Ouderen vertellen over vroeger, over wat ze hebben meegemaakt, en dat vinden de jongeren leuk. Aan het eind van
het seizoen zeiden de jongeren enthousiast: dat moeten we vaker doen.’

Op papier
Recent moest Scheffer een toespraak houden voor een groep christelijke vrouwen uit Nijverdal en omgeving.
‘Ik heb toen van tevoren aan een aantal jongeren uit onze kerk gevraagd om een persoonlijke vraag op te schrijven die ze aan de generatie van hun opa en oma zouden willen stellen. Die vragen heb ik meegenomen naar mijn spreekbeurt en daar heb ik ze door de aanwezige vrouwen in groepjes laten beantwoorden. En ik heb daarna gevraagd: welke vragen zouden jullie nu aan de jongeren willen stellen? Die vragen heb ik vervolgens – samen met de antwoorden van de vrouwen op de eerdere vragen van de jongeren – weer meegenomen naar catechisatie en door de jongeren laten beantwoorden.
Het werd dus een soort gedachtewisseling op papier.’ Volgens Scheffer werd het een heel inhoudelijk ‘gesprek’ (zie kaders). ‘Jongeren zeggen eerlijk: wij vinden het in de kerk niet altijd boeiend en interessant, hoe is dat voor u? Ze vragen ook: hebt u wel eens dieptepunten in uw geloof ervaren? En ze willen weten: hoe hebt u in uw leven iets van God ervaren? En de ouderen denken dat jongeren nauwelijks geïnteresseerd zijn in geloof en kerk. Ze vragen: hoe
komt het dat we jullie in de kerk missen? En: wie is God voor jullie?’

Diepten
Scheffer wil andere kerken graag stimuleren om het gesprek tussen oud en jong te zoeken. ‘In de eerste plaats omdat de onderlinge waardering en het respect voor elkaar groeit wanneer ouderen en jongeren elkaar ontmoeten. Het doorbreekt ook de polarisatie. In de tweede plaats hebben ouderen een leven lang van alles doorgemaakt. Jongeren leven erg in het moment van nu en krijgen zo voorbeelden van mensen die door de diepten van het leven heen het geloof hebben behouden.
Dat kan hen helpen in periodes van twijfel of in tijden waarin ze niks van God ervaren. Ouderen zijn vaak wel zo eerlijk om te erkennen dat ook zij God wel eens kwijt zijn geweest. Dat kan jongeren helpen om te beseffen dat geloven niet altijd een geweldige ervaring is, maar dat God er ondanks jouw ervaring wel degelijk is.’

Ad de Boer is redacteur van Opbouw en lid van de NGK Voorthuizen/Barneveld.

Vragen van jongeren aan ouderen over God, geloof en kerk
12-14 jaar
• Hoe was het om belijdenis te doen?
• Hoe weet je zeker dat je bij God wilt horen?
• Wanneer bent u nou echt gaan geloven?
• Hebt u uw hele leven geloofd, ook toen u 15 of 16 jaar oud was?
• Wat het altijd gemakkelijk om te geloven?
• Bent u bang voor de dood?
• Was het voor u leuk om altijd naar de kerk te gaan?
• Wat is er erg aan als er een drumstel in de kerk staat?
• Hoe dachten jullie over de kerk toen jullie onze leeftijd hadden?

14-16 jaar
• Waarom wordt er vaak zo moeilijk gedaan over andere muziek dan psalmen en gezangen en waarom worden de jongeren dus niet altijd gerespecteerd in hun muziekkeuze?
• Wat vindt u van nieuwe liederen als Psalmen voor Nu en Opwekking?
• Wat vindt u in het algemeen van de jongeren in de kerk?
• Wat vindt u zo belangrijk aan de kerk?
• Hoe waren de kerkdiensten vroeger voor de jeugd?
• Als er één ding van vroeger nu weer terug mocht komen in de kerk, wat zou u kiezen?
• Geeft het geloof in Jezus u rust?
• Hoe denkt u dat de hemel eruit ziet?
• Hoe denkt u over de christelijke jeugd van nu?

16-plus
• Wat vindt u van de jongeren, hoe ze nu met het geloof omgaan?
• Wat zouden ouderen voor jongeren kunnen betekenen binnen de kerk?
• Wat vindt u van een combo in de kerk?
• Zou u de oude tradities deels willen inruilen voor een jongere inbreng?
• Wat is er tijdens uw leven positief veranderd in de kerk en wat negatief?
• Welke lastige situaties komt u tegen in uw leven, omdat uw geloof op nummer één staat voor u?
• Welke lastige situaties kwam u tegen, omdat het geloof belangrijk voor u was, toen u net zo oud was als wij?
• Op welke momenten in uw leven hebt u echt de aanwezigheid van God gevoeld en wat was dat?
• Is uw geloof veranderd in de loop van de jaren?

Tips van jongeren aan ouderen
• Probeer u aan te passen aan de vernieuwingen. Die gebeuren, ook al is het moeilijk voor u. Maar alleen zo houd je de jongeren in de kerk.
• Jongeren, in ieder geval ik, waarderen het zeer als ouderen zich in hen verdiepen.
• Probeer de jongeren in de kerk te houden.

Vragen van ouderen aan jongeren over God, geloof en kerk (inclusief antwoorden)

12-14 jaar

• Als jullie zelf een dienst mochten invullen, hoe zou dat zijn?
‘Met veel muziek en een heel goede uitleg om de preek goed te begrijpen. Wel een beetje modernere liedjes, misschien in het Engels. En het zou mooi zijn als de dominee tienerproblemen zou behandelen en zou vertellen hoe God je hierbij kan helpen. Bijvoorbeeld problemen over jezelf, zelfvertrouwen, misschien om je uiterlijk te accepteren of hoe je omgaat met ruzies.’
• Hoe denken jullie over ons ouderen?
‘Als ik ouderen in de kerk zie zitten, heb ik het gevoel dat ze er graag komen en er graag naartoe willen gaan voor het geloof.’
• Heb je veel aan je geloof als het moeilijk is?
‘Op sommige momenten niet en op sommige momenten ook wel.’
• Wat vinden jullie van de catechisatie?
‘Ik vind andere catechisaties wel saai, maar deze is op zich wel leuk, omdat Herman het wel leuk maakt. Meer kan ik er niet over zeggen. Sorry.’
• Hoe belangrijk is het geloof voor jullie?
‘Als het geen leuke tijd is, dan is het wel belangrijk. Anders niet.’
• Hoe zien jullie de toekomst van de kerk?
‘Dat het langzaam overgaat naar andere muziek en dat er straks geen orgel meer is, maar een band die alles gaat
spelen – ook de gezangen en de psalmen.’

14-16 jaar
• Zoek je wel eens een ouder iemand op om iets voor te doen?
‘Nou eigenlijk niet, maar als ik iets zou kunnen betekenen voor iemand, wil ik dat wel. Maar nooit uit eigen initiatief.’
• Wij als ouderen missen bij de jongeren wel eens respect.
Hoe komt dat?
‘Ik denk dat dat komt omdat wij als jongeren onder andere omstandigheden leven. Misschien komt het omdat uw gewoonten door ons als ‘vreemd’ worden ervaren en dat kan misschien onbedoeld van onze kant tot wat minder respect leiden.’
• Hoe houden we de jongeren ’s morgens in de kerk na een avond stappen?
‘Zorg ervoor dat er ook andere liederen worden gezongen dan psalmen en gezangen en laat de preek niet te lang duren.’
• Hoe stel jij je de toekomst van de kerk voor? Kies je voor je eigen geloof of doe je liever mee met de groep, die zich niet wil laten kennen?
‘Ik denk dat als jongeren ouder worden, ze vanzelf gaan beseffen hoe belangrijk de kerk eigenlijk is. Ik zou gewoon mijn eigen geloof kiezen en niet kiezen wat de rest van de groep wil. Ik vind dat je anders geen echt, goed geloof hebt, omdat je zelf moet kiezen.
• Waarom willen de jongeren wel naar de jeugddienst en niet naar de gewone dienst?
‘Omdat bij de jeugddienst de preek simpeler is en beter te begrijpen. Bovendien is er bij de jeugddienst vaak een band in plaats van een orgel, wat de jongeren erg aanspreekt.’
• Wat zouden de dominee en de ouderlingen kunnen doen om jullie warm te krijgen om in de kerkdiensten te komen?
‘Je eigen thuis laten voelen. Opwekkingsliederen toevoegen aan de dienst.’

16-plus
• Vinden jullie het fijn om over je geloof te praten?
‘Met medegelovigen wel. Ik vind het wel moeilijk om over het geloof te praten met mensen van wie ik niet weet of ze openstaan voor het geloof.’
• Hoe ervaren jongeren het geloof van ouderen?
‘Ik ervaar het geloof van ouderen als zeker. Het komt niet over als twijfelachtig. Ook als serieus en soms streng aan regeltjes gebonden. Jullie vertrouwen op Hem is groot.’
• Wat heb je aan het geloof en hoe beleef je het?
‘Het geloof beleef ik het meest in moeilijke of pijnlijke momenten. Ik merk dat het helpt om op dat soort momenten over God te praten. Tijdens de goede momenten van mijn leven ben ik er veel minder mee bezig.’
• Waarom zijn jullie als pubers vaak zo negatief naar ons als grootouders en willen jullie niet begrijpen hoe wij over geloven denken en dat wij het fijn vinden om een kind van God te mogen zijn?
‘Wij zijn niet negatief, ik tenminste niet. Ik waardeer oudere mensen die geloven en ik hoor graag verhalen van ouderen en ga er ook graag dieper op in.’
• Dag onbekende gelovige. Ben je blij dat je mag geloven?
‘Ja, want ik denk dat als het geloof mij was opgedrongen, dat het moest, dat ik dan misschien zou zijn afgedwaald van God, terwijl het geloof in God en Jezus juist heel veel rust en zekerheid biedt in deze wereld.’
• Hoe gaan ze in de kerk om met probleemjongeren (moeilijk opvoedbaar, autistisch)?
‘Deze jongeren haken het eerst af, omdat ze raar gevonden worden. Wij gaan er normaal mee om. We betrekken hen er extra bij als dat nodig is.’
• Wat houdt jullie betrokken bij je kerk?
‘Een leuke band met mensen uit de kerk, jongeren en ouderen. De dominee kan op een manier vertellen die jongeren aanspreekt en boeit.’
• Kun je je voorstellen dat mensen in moeilijke tijden steun hebben aan hun geloof?
‘Ja, dat kan ik mij wel voorstellen. Maar zelf heb ik dat nog niet meegemaakt, ook al heb ik wel eens moeilijke tijden gehad.’

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief