Allah = God?
2013-01-12
Is Allah dezelfde God als de Vader van Jezus Christus? Veel christenen zullen steigeren bij die gedachte, omdat ze menen dat Allah zijn volgelingen oproept tot haat en verwoesting, terwijl onze hemelse Vader ons leert om lief te hebben. Maar dat is een veel te simpele tegenstelling, schrijft Miroslav Volf in Allah. Het antwoord van een christen. Er zijn meer overeenkomsten dan verschillen tussen christendom en islam. Beide geloven in één God, de goede Schepper.- Jaargang 57
- nummer 1
Beide leren dat een mens God en zijn naaste moet liefhebben en dienen.
Volgens Volf is de enig logische conclusie dat christenen en moslims dezelfde God aanbidden.
Volf weet ook wel dat veel christenen het niet met hem eens zijn en haalt als voorbeeld Mark Durie aan die zegt: ‘Jezus is als het hologram in een bankbiljet. Er kunnen nog zo veel overeenkomsten zijn tussen een ware en een valse, als het hologram (Jezus als Zoon van God) ontbreekt, gaat het om een andere (een valse) God.’ Volf betoogt dat je in deze lijn van redeneren zou moeten concluderen dat ook Joden een andere God aanbidden.
Waar de islam Jezus tenminste nog erkent als profeet en Messias, ziet het jodendom alleen maar een godslasteraar. Toch wordt nergens in het Nieuwe Testament of de kerkgeschiedenis die conclusie getrokken.
Waarom zouden we dat dan wel voor de islam doen? Trouwens, als moslims zich niet richten op de enig ware God, waarop dan? Als christenen kunnen we niet zeggen dat ze in een ándere God geloven, want er is maar één Almachtige. Dus óf zij richten zich op die ene God, óf zij richten zich op een afgod, een niets.
Politieke theologie
Waarom wil Volf nu zo graag bewijzen dat moslims en christenen dezelfde God aanbidden? Het gaat hem niet om vragen van eeuwig leven in het hiernamaals. Deze in Joegoslavië opgegroeide theoloog wil graag dat moslims en christenen vreedzaam samenleven op deze wereld. Hij denkt dat de erkenning dat we dezelfde God hebben daarbij zal helpen. Eerlijk gezegd vraag ik me af of dat niet wat idealistisch is. Het heeft protestanten en katholieken in Noord-Ierland in elk geval niet geholpen.
Mooi vind ik dat Volf probeert stereotype tegenstellingen te nuanceren.
Als er op dit moment in de wereldgeschiedenis vaker sprake is van islamitisch geïnspireerd geweld dan van christelijk, zegt dat nog niets over de islam op zich en met name de wat hij noemt ‘gezaghebbende versie’ van beide godsdiensten. Hij laat zien dat in de islam God niet alleen getekend wordt als de heilige en rechtvaardige, maar ook als de genadige en liefdevolle.
Ook moslims worden opgeroepen hun naaste lief te hebben als zichzelf.
Door het aanbrengen van deze nuances komt Volf des te duidelijker uit bij de elementen die uniek zijn voor het christelijk geloof. De Vader had ons al lief toen we nog vijanden waren. Hij roept goddelozen tot Zichzelf en wil ons door zijn Geest veranderen, zodat we op Hem gaan lijken en net als Hem onze vijanden liefhebben.
De zonde haten en de zondaar liefhebben.
Ik hoop dat het een open deur is wanneer Volf benadrukt dat de naastenliefde die God van ons vraagt ook moslims omvat. We mogen hen niet belachelijk maken, niet discrimineren en geen kwaad met kwaad vergelden.
Horizontaal
Volf heeft een boeiend boek geschreven.
Hij verstaat de kunst om ingewikkelde zaken duidelijk uit te leggen, met veel voorbeelden. Je hoeft het niet met hem eens te zijn om het boek met belangstelling te lezen.
Een gemis is dat door zijn nadruk op politieke theologie (vreedzaam samenleven op deze aarde) de vraag naar eeuwige redding en een persoonlijke relatie met God niet behandeld wordt. Zelfs als hij spreekt over de ‘godsvrucht’ past hij dat alleen toe op het horizontale leven hier en nu.
Jammer is ook dat hij geen onderscheid maakt tussen ‘zich richten op’ de Almachtige en ‘Hem kennen’. Ik ben het namelijk met Volf eens dat moslims zich richten op de ene God, maar ik zou hem niet nazeggen dat zij Hem ook werkelijk kennen. Ze zoeken in de goede richting, maar we moeten bidden dat ze door Jezus Hem zullen leren kennen als de Vader.
Al met al een boek dat het waard is om gelezen te worden, wellicht samen met een moslim.
Volf, M (2012), Allah. Het antwoord van een christen.
Van Wijnen Franeker. 328p. € 24,95.
Elizabeth (schuilnaam) werkt met OMF International onder moslims in Zuidoost-Azië.