"Ik wil God in het Gelaat zien"
1973-10-19
(Opmerkingen n.a.v. het gelijknamige boek van Michel Lancelot) - Jaargang 17
- nummer 38
(1)
Inleiding
Bij de uitgeverij "Westfriesland" te Hoorn verscheen in 1970 een boek, dat de titel draagt, die boven dit artikel staat. Het is een vertaling van een boek, dat oorspronkelijk in het frans verschenen is onder de titel "Je veux regard er Dieu en Face" en dat geschreven werd door Michel Lancelot.
De ondertitel van het boek luidt: "Leven, Dood en Verrijzenis van de Hippies". Daarmee weten we dan al iets over de inhoud. Op het omslag lezen we verder: "Over weinig verschijnselen van deze tijd is zoveel tegenstrijdigs gezegd als over de hippies ...... de schrijver heeft lange tijd tussen de hippies geleefd en met zijn kennis schildert hij de geinteresseerde lezer een tableau over het psychedelisme, door middel van interviews en nog nimmer uitgegeven documenten; uit deze gegevens herleidt hij de gevolgen, die zowel in de V.S. als in Europa, op sociaal, politiek, religieus en artistiek terrein nu reeds waarneembaar zijn."
In de inleiding, die Michel Lancelot zelf op zijn boek schrijft, wijst hij op drie in elkaar overgaande bewegingen, waarvan het hippieverschijnsel ("dit avontuur") het uitvloeisel is:
1e. De mystiek-chemische totstandkoming van een derde religieuze macht ... de nieuwe godsdienst van het LSD25.
2e. De reactie op de vervreemding, die de moderne maatschappij eigen is; een nietgewelddadige sociale en politieke afzijdigheid, gekenmerkt door de wil tot een terugkeer naar de natuur, liefde tot de naaste en een hartstocht voor bloemen. Deze vreedzame vlucht is, naar het schijnt, het gevolg van een diepe verachting voor alles wat te maken heeft met het puriteinse en onverbiddelijke materialisme van de "American way of life". Bovendien wendt de hippie, walgend van de agressieve waanzin der westerse volken, zich tot de oosterse wijsheid of de "ingekeerde levenswijze"
van de amerikaanse indianen.
3e. Tenslotte een kleine artistieke revolutie, van populaire aard, die in hoofdzaak muziek en schilderkunst betreft.
We willen uit de "beknopte chronologie", die Michel Lancelot vervolgens geeft, nog een paar feiten overnemen:
Augustus 1960: In het mexicaanse stadje Cuervanaca besteedt dr Timthy Leary zijn vakantie om op zichzelf de uitwerking van de lokale hallucinogene paddestoelen te beproeven... Overweldigd door zijn ervaring keert hij naar zijn post in Harvard terug, vastbesloten om het daar niet bij te laten.
Januari 1961: Tijdens een symposium, genaamd "Beheersing van de menselijke geest", verklaart de schrijver Aldous Huxley dat "zekere verdovende middelen de grengen van het menselijk denken kunnen ontwikkelen, verschuiven en verruimen".
Kort daarop ontmoet Huxley Leary. Zij besluiten samen te werken.
Mei-oktober 1961: Timothy Leary zet in Harvard zijn experimenten voort, maar ditmaal doordat hij studenten-vrijwilligers een middel (psilocybine) laat innemen. .. weldra gebruiken ze nog een veel sterker middel: LSD25.
Herfst 1961: Leary sticht zijn eerste beweging: de I.F.I.F. (International Federation for International Freedom), d.w.z. de Internationale Federatie voor Internationale Vrijheid. Uit deze groepering zullen de eerste hippies voortkomen.
1964: Leary sticht de "Psychedelic Review". Oudgedienden van de "Beat Generation" sluiten zich bij hem aan. Iets later publiceert Leary ook "The psychedelic Experience" (de psychedelische ervaring) - gebaseerd op het Tibetaanse Dodenboek - en "Psychedelic Prayers" (psychedelische gebeden) naar de gewij de chinese tekst: "Tao Te King.
Januari 1966: De eerste zeven hippie-gemeenschappen ontstaan ... Dat men Leary en zijn vrienden aan het hoofd van de beweging terugvindt, verbaasd niemand.
19 september 1966: Timothy Leary kondigt de stichting aan van een nieuwe godsdienst. Het is de League of Spiritual Discovery (Liga voor geestelijke ontdekkingen), gebaseerd op het rituele gebruik van LSD.
6 oktober 1966: Op de grasvelden van het Golden Gate Park in San Francisco voltrekt zich de eerste "love-in" (bijeenkomst van mensen, die elkaar in liefde ontmoeten). 28000 "gebloemde jongelieden" nemen deel aan deze love-in.
Natuurlijk blijven reacties niet uit, maar de groei van de beweging schijnt niet te stuiten. Tot er plotseling een kentering komt.
Timothy Leary verliest veel van zijn invloed en hippies, die zich het gevaar bewust worden, zoeken andere middelen om tot extase te komen. Zo komt
6 oktober 1967: Het officiële einde van de beweging. De hippies van San Francisco verbranden in het openbaar alles wat zij bemind hebben. De burgers, de ouders en de ambtenaren halen verlicht adem. Ze maken zich te snel blij. Want het is niet afgelopen! Uit de as van de "hip generation" wordt spontaan een nieuwe beweging geboren: "The Brotherhood of Freemen" (de broederschap der Vrije Mensen).
De hierboven genoemde feiten en data geven een verkorte weergave van de "chronologie", die Michel Lancelot ons in de inleiding op zijn boek geeft. Rond deze feiten en de reacties er op schrijft hij zijn boek als een documentaire.
Het boek maakt de indruk dat de schrijver met grote zorgvuldigheid en oprechte ernst te werk gegaan is. Hij is afkerig van alle dramatisering, van sensationele berichtgeving, van oppervlakkige konklusies en van alle verzet, dat geen blijk geeft dat werkelijk serieus is nagedacht over de achtergronden en beweegredenen.
Zoals de titel al doet vermoeten, staat in deze documentaire het "religieuze aspect" centraal. Het boek beschrijft ons hoe deze moderne vormen van mystiek verbindingslijnen heeft met een "mystieke traditie", die zo oud is als de wereld.
Met deze "inleiding" hebben we nog allesbehalve aan dit boek recht gedaan, maar misschien is het voldoende om de lezer van dit en volgende artikelen enigszins te oriënteren. Want we willen er graag wat opmerkingen over maken, die mogelijk er toe kunnen bijdragen dat we ons bezinnen op de tijd waarin we leven en op de richting, die God ons in Zijn Woord gewezen heeft om in deze wereld licht te laten schijnen dat echte "bevrijding" schenkt en rust geeft.