Laat er een citerspeler komen!
1972-08-25
• Hoe Elisa zich ontvankelijk maakte voor profetische openbaring- Jaargang 16
- nummer 20
2 Koningen 3: een merkwaardige geschiedenis.
Mesa, de koning van de Moabieten. en schatplichtig aan Israël, had zich na de dood van koning Achab van Israël onafhankelijk gemaakt. Daarom besloot Joram tegen Moab ten strijde te trekken.
Joram weet Josafat, de koning van Juda, en eveneens de koning van Edom tot een bondgenootschap te bewegen.
En met een machtig leger trekken de drie koningen door de woestijn van Edom op naam het moabitische land.
Maar na een tocht van zeven dagen blijkt er voor het leger en voor de dieren geen water meer te zijn. Goede raad is duur. De massale veldtocht dreigt te mislukken.
De godvrezende Josafat stelt voor de HERE te raadplegen.
Was er maar een profeet!
En ziedaar: iemand uit het gevolg van koning Joram vestigt de aandacht op de aanwezigheid van Elisa.
Op aandrang van Josafat gaan nu de drie koningen gezamenlijk naar Elisa toe. Maar als deze Joram ziet keert de profeet zich niet zonder heftigheid tegen hem met de woorden: 'Wat heb ik met u te maken? Ga naar de profeten van uw vader en moeder!' Toch heeft Elisa geen vrijmoedigheid om de drie vorsten in hun grote nood geheel terug te wijzen. Hij ziet nok de godvrezende Josafat staan en bindt zich in. Nee, koning Joram heeft geen profetische openbaring van de HERE te verwachten. Heel scherp merkt Elisa op: 'Zowaar de HERE der heirscharen leeft, als ik geen rekening wilde houden met Josafat, de koning van Juda, dan keek- ik u nog niet eens aan!' Maar dan zegt Elisa tot Josafat: 'laat er een citerspeler komen'. Deze wordt tot de profeet gebracht, Hij tokkelt de snaren. En - zo lezen we - 'het geschiedde, toen de citerspeler op de snaren van de citer speelde, dat de hand van de HERE op Elisa kwam.'
• Wat doet die citerspeler hier?
We leren ook op andere plaatsen in de Bijbel van muziek in verband met profetische openbaringen.
Denk aan de geschiedenis van Saul, de zoon van Kis, na zijn zalving door Samuël. Op de terugweg naar het huis van zijn vader had Saul in Gibea een bijzondere ontmoeting: een groep profeten die met harpen en tamboerijnen, met fluiten en citers voorop, van de hoogte afkwamen en aan het profeteren sloegen.
Toen Saul die profeten zag, bezig met het verkondigen van Gods lof in een toestand van geestverrukking en onder begeleiding van muziek en dans, maakte de Geest van God zich van hem meester en begon hij in de kring van de profeten mee te profeteren (1 Sam. 10 : 5).
Iets soortgelijks hebben we nu hier bij Elisa. Hij vraagt om citerspel. 'Zodanig spel schijnt de profeet begeerd te hebben om zijn hart eensdeels te stillen over de tegenzin, die hij tegen de koning Joram had, anderdeels door lofzangen en gebeden de men speelde zijn hart tot God op te heffen en alzo zich te bereiden, om hetgeen hem God openbaren zou in een welbereid hart te ontvangen (kantt. St. Vert.).
En ziet, dan komt de hand van de HERE op Elisa. Dan krijgt hij kracht om te profeteren en aan de koningen raad te geven en te voorzeggen wat er gebeuren zou. Dan schouwt hij wat de HERE doen zal tot verlossing van het in nood verkerende leger, en dat de Moabieten verslagen zouden worden.
• We kunnen niet zomaar en altijd over gaven van de Geest beschikken
Wat merken we in deze geschiedenis op?
Dit: dat de profeten van de HERE maar niet willekeurig en te allen tijde over de gave van de heilige Geest konden beschikken (zie ook: 2 Kon. 4 : 27).
Als het de HERE belieft hun ogen te verlichten, dan schouwen zij wonderlijke dingen. Als de kracht van de HERE hen aangrijpt, Zijn hand op hen komt, dan zijn ze in staat wonderen te doen. Als de Geest hen drijft dan spreken zij de verborgenheden van de HERE.
Elisa was geen tovenaar en wonderdoener en clairvoyant, die bij elke gelegenheid en tegenover iedereen zijn profetische demonstraties geeft. Ja, hij heeft opzienbarende wonderen verricht. Hij zag in zijn huis wat Gehazi op verre afstand met Naäman op de weg bedisselde. Hij hoorde wat koningen met hun dienaren in de binnenkamer beraadslaagden. Maar toch alleen als de hand van de HERE op hem kwam, Hetzelfde lezen we ook bij de andere profeten. De Geest van God moest zich eerst van hen meester maken (Ezechiël 1 : 3; 3: 22; 37: 1; 40: 1) en dan handelden ze als profeten en spraken als profeten en waren ze zieners van verborgenheden.
En dat is zo. met alle gaven van de Geest.
De apostelen van de Heer .konden zieken genezen, ja zelfs doden opwekken.
Maar niet willekeurig bij iedere voorkomende gelegenheid.
Paulus geneest de vader van Publeus op Malta, toen deze met koorts en buikloop te bed lag (Hand. 28 : 8). Maar hij moest zijn mede-arbeider Triofimus in Milete ziek achterlaten.
Het charisma van de gezondmaking stond de dienaars van Christus maar met willekeurig ter beschikking, maar moest van geval tot geval hun verleend worden, Zo. is het toch met alle gaven van de Geest. Ze moeten ons geschonken worden.
• Gods Geest in ons werken laten
Er moet nok een ontvankelijkheid voor de Geestesgaven zijn. Onze menselijke zwakheden en zonden kunnen ons daarbij in de weg staan.
Dat is het tweede dat we hier uit de geschiedenis van Elisa leren. Zijn opgewonden gemoedsgesteldheid tegenover Israëls koning was zeker niet bevorderlijk voor het ontvangen van de profetische openbaring. Vandaar zijn opdracht: laat er een citerspeler komen. Als deze de snaren tokkelt wordt zijn hart gestild en toebereid voor wat God hem zou openbaren. Van dit al of niet ontvankelijk zijn om de stem van de HERE echt te horen en te verstaan en Gods woorden echt door te geven dragen we allemaal min of meer kennis, Onze geest kan zó verslagen en bedroefd zijn dat alle troost van Gods beloften ons niet kan toespreken. Ons hart kan zó ontstemd! zijn, dat we voor ieder geestelijk vermaan onvatbaar zijn. Ons gemoed kan zó verbitterd zijn, dat onze gebeden verhinderd worden. Wij kunnen psychisch zó vermoeid zijn dat de blijdschap van de dienst des HEREN ons volmaakt onbewogen laat. Een dominee kan zó aan zijn vakantie toe zijn, dat hij alle profetische inspiratie voor zijn preekvoorbereiding mist.
We hebben een ontvankelijk hart nodig om maar Gods Woord te horen. Rust en vrede om naar Zijn stem te luisteren. Een hooggestemd loflied om in de blijdschap van 's Heren dienst te worden opgenomen.
Open mijn lippen, 0 HERE, opdat mijn mand uw lof verkondigen. Laat ons ook elkaar opwekken met psalmen en lofzangen en geestelijke liederen.