Persschouw
1971-10-08
Negen leden van de Ned. Herv. Kerk - ir. J. H. van Bemmel te Maarssen; ds G. Boer te Zoetermeer; ir. J. van der Graaf te Huizen (N.-H.); dr C. Graafland te Amsterdam; prof. dr G. P. van Itterzon te De Bilt; ds L. Kievit te Gouda; drs G. van Leyenhorst te Gouda; dr B. W. Steenbeek te Nunspeet en ir. L. van der Waal te Ridderkerk - hebben aan het moderamen van de Ned. Herv. Kerk een brief gezonden die een aangrijpende conscientiekreet is geworden. Zij deden dit in reaktie op de gebeurtenissen rondom de beruchte Kosmocomplot II en de discussies die daarover ontbranden.- Jaargang 15
- nummer 26
De negen genoemde hervormde broeders beginnen hun brief met er hun waardering over uit te spreken dat het Moderamen stappen had ondernomen bij de directie van de stichting "Kerk en Wereld" te Driebergen die tot indirect gevolg hadden gehad dat de manifestatie Kosmocomplot II niet doorging.
Zij achten de opzet daarvan dermate in strijd met de wezenlijke opdracht van de kerk, dat zij het ten zeerste zouden hebben betreurd wanneer die zaak onweersproken zou zijn gebleven. Na dit gezegd te hebben gaan de "negen" als volgt verder:
"Inmiddels worden wij door dit alles echter wel heel duidelijk geconfronteerd met een tendens in ons kerkelijk leven, die ons grote zorg baart. Bepaalde pressiegroepen dreigen de kerk mee te slepen in een revolutionaire ideologie, die zich niet verdraagt met de inhoud van het evangelie van Jezus Christus, de Gekruisigde en Opgestane. Moge de hele opzet van een instituut als Kerk en Wereld en het beginsel, waaruit dit instituut leeft en handelt, voor ons al een zeer dubieuze zijn, er is momenteel sprake van een sterke radicalisering in het denken over de taak van de kerk in de wereld, die wij zeer ernstig achten.
Met diepe zorg constateren we dat er een stroming is in onze kerk, evenals trouwens in andere kerken, die het evangelie dermate verwereldlijkt, dat Christus opgesloten wordt in de kaders van een revolutionaire ideologie en het evangelie wordt verminkt tot een program voor revolutionaire actie.
Gezien deze sterke radicalisering dreigt onze kerk opgesplitst te worden in delen, die elkaar in geen enkel opzicht meer verstaan of liever nog, die geen gemeenschappelijk fundament meer hebben.
Wij belijden van de kerk dat ze is een gemeenschap van ware christgelovigen, die al haar heil verwacht van haar hoofd Christus en wij verwachten van de kerk dat ze zich als zo'n gemeenschap in de wereld presenteert en zich niet laat bevoogden door ideologische machten, die de kerk trachten in te kapselen en dat ze zich derhalve niet door de wereld laat voorschrijven hoe ze heeft te handelen.
Met zorg nemen we waar dat velen in onze kerk van de primaire functie van de kerk, die gericht is op de bekering van harten en levens tot de dienst aan de levende God, niet meer weten willen. Wanneer de kerk echter deze boodschap, die opkomt vanuit het verzoenend lijden en sterven van haar hoofd Jezus Christus, niet meer vertolkt voor de gemeente en de wereld, zal alle bezig zijn van de kerk in de wereld ijdel zijn en het tegendeel bewerken van wat de Schrift bedoelt met het leven van mensen en volkeren.
Wij verwachten dat u in deze dagen van grote verwarring in grote duidelijkheid leiding zult geven aan ons kerkelijk leven en dat u zult spreken vanuit het belijden der kerk, hoezeer u daardoor ook het gevaar loopt de smaad te moeten dragen van velen, die zelf niet willen weten van de boodschap der verzoening, van het evangelie van Gods genade. Wij hopen dat u de kerk zult voorgaan in het afwijzen van ideologieën, zoals dit met name ook naar voren komt in politieke vereenzelviging van de kerk, die we momenteel in toenemende mate zien. We hopen ook dat u die instituten in onze kerk, die de kerk in opspraak brengen, zoals recentelijk geschied is door Kerk en Wereld, zult wijzen op de noodzaak om te gaan in de weg van het belijden der kerk, waaraan géén deel van de kerk zich mag onttrekken.
We willen er bij u ook ten sterkste op aandringen stappen te ondernemen, waardoor stichtingen als Kerk en Wereld, die een eigen leven gaan leiden, dat zich ver af beweegt van de geloofsinhoud van de gemeente, niet langer ongehinderd wegen kunnen gaan die in strijd zijn met het wezenlijke van het kerk-zijn. Het is voor de kerk een beschamende zaak wanneer organen en instituten, die onder haar verantwoordelijkheid vallen, vrijuit kunnen handelen in strijd met de opdracht van het evangelie.
Wij wensen u in deze dagen moed en wijsheid toe. Moge de Heilige Geest u leiden in het spoor van het Woord om zo leiding te geven aan onze kerk, dat deze kerk mag zijn een pilaar der waarheid en dan ook een zoutend zout in de wereld, een licht op de kandelaar".
Deze brief is m.i. uiterst belangrijk.
Want daarin wordt kort, duidelijk en scherp de kern genoemd van de geweldige religieuze crisis waarin zich de christelijkheid van Nederland en van heel het Westen is geraakt.
En tegelijk wordt in dit schrijven de weg gewezen die moet worden ingeslagen om die de overwinnen.
Maar zal de synode naar deze conscientiekreet luisteren?
Geloven de schrijvers dat zelf?
En als dat niet gebeurt wat dan?