‘Er is een grote behoefte om hierover te schrijven’
2014-06-14
- Jaargang 58
- nummer 12
De brievenverzameling Leven met zelfdoding is een initiatief van 'Sinds 1883 - uitgevers', maar uitvaartondernemer Wouter de Jonge uit Oegstgeest koos het onderwerp en werkte het samen met Jolien van der Kooij, docente aan de opleiding uitvaartzorg, verder uit. Hij vertelt waarom.
Waarom dit boek?
‘Voor erkenning, herkenning en verkenning. Maar vooral erkenning: van de nabestaanden en van degenen die zich van het leven beroofden.
We willen het onderwerp uit de taboesfeer halen. De laatste tien, twintig jaar zijn allerlei taboes opgeheven, maar dit taboe (nog) niet.
Vooral de geliefden die iemand door zelfdoding verloren hebben, hebben daar erg veel last van.
Verder was een boek als dit er nog niet, voor zover ik weet. Dat zegt trouwens ook wel wat over het taboe. Er zijn de afgelopen twintig jaar erg weinig boeken over dit onderwerp verschenen. En voor die tijd werd het vrijwel geheel verzwegen.
De oudste schrijver in het boek is een vrouw van 82 jaar. Haar zus beroofde zich van het leven in 1973.
Twintig jaar lang heeft ze dat doodgezwegen.
Letterlijk. Daar sprak je gewoon niet over.’
Was het moeilijk om mensen te vinden die dit grote en zware verdriet wilden delen met anderen?
‘Het was niet moeilijk om mensen te vinden en hun eerste reacties waren vaak positief. Ze vonden het een bijzonder en mooi project. In het proces daarna zijn wel diverse mensen afgehaakt. Ze kwamen in de knel met zichzelf, bijvoorbeeld omdat het nog te vers was of te veel opriep. Van de honderd mensen die in eerste instantie ja zeiden, zijn er veertig afgehaakt. Maar daarmee hebben we zestig brieven en dat bewijst naar ons idee wel dat er een grote behoefte is om hierover te schrijven.’
Hoe kan dit boek wat aan het taboe op dit onderwerp doen?
‘We hebben gemerkt dat veel nabestaanden een grote behoefte hebben om iets kwijt te “mogen”. Ze zaten in een soort verdomhoekje. Mag ik hierover praten? Mag ik hierover schrijven? Mag het gehoord worden?
Met dit boek zeggen we: ja, dat mag en hier is een podium.
Ik heb inmiddels van veel mensen direct of indirect gehoord hoe goed het ze gedaan heeft dat ze iets konden prijsgeven van wat de zelfdoding van hun geliefde ouder, kind, broer, zus met hen gedaan heeft.
Daar hebben ze de brieven ook op toegespitst: niet op wat er precies gebeurd is, maar op wat het met hen gedaan heeft.
Ik vind het mooi dat je daarbij naast het verdriet, de woede, de angst en de schaamte bijna altijd ook wat ziet van liefde, hoop, respect en verandering.
Mensen zijn, op een positieve manier, anders naar het en hun leven gaan kijken.’
Zie voor meer informatie www.levenmetzelfdoding.nl.