Discipline
2005-12-02
‘Velen kennen Bill Hybels als de ‘grote man’ van de Willow Creek Community Church. Voor mij is hij vooral de schrijver van een geweldig boek: Making Life Work. Dat boek kocht ik aan het einde van de negentiger jaren in een christelijke boekhandel in Londen.- Jaargang 49
- nummer 23
(Het boek stamt uit 1998. Er is een Nederlandse vertaling van verschenen, getiteld Het werkt!.) Zoals wel vaker bij mij gebeurt, ging dit boek de boekenkast in om daar eerst een lange tijd door te brengen, voordat ik het er eindelijk uitpakte om het te lezen.
Waarschijnlijk had ik onbewust de indruk dat het toch vooral zo’n ‘Amerikaans doe-boek’ zou zijn (‘doe dit, laat dat en je zult zien dat je leven er een stuk rooskleuriger door wordt’).
Waarom ik dat boek dan, ondanks mijn scepsis, gekocht heb? Laat ik het er maar op houden dat het een gezegend onbewaakt ogenblik was in de Britse hoofdstad! Inmiddels heb ik het boek gelezen en herlezen. Het komt voort uit een serie preken die Hybels gehouden heeft in Willow Creek over Spreuken. Het was een onverbiddelijke spiegel die steeds weer mijn aandacht trok. Aan de hand van het bijbelboek Spreuken behandelt Hybels een aantal verschillende thema’s, zoals vrienden, huwelijk, gezinsleven en hoe om te gaan met je eigen boosheid (!). En dat doet hij op een hele directe, relevante en humorvolle manier. Het lezen van het boek was voor mij vaak een confronterende ervaring: vandaar die onverbiddelijke spiegel. Ik dacht soms dat Hybels het boek speciaal voor mij had geschreven, zo herkenbaar zijn de thema’s die hij aansnijdt!
Eén van de thema’s in zijn boek is discipline.
Discipline is zo’n onderwerp waar je een haat-liefde verhouding mee kunt hebben. Het heeft een negatieve klank: ‘je moet’ van alles en nog wat; het gaat ten koste van je vrijheid. En dat niet voor even, nee, je hele leven lang! Maar aan de andere kant zie je ook wel dat gedisciplineerde mensen – die ‘zelfs’ bereid zijn bepaalde persoonlijke vrijheden op te offeren - het ver brengen op allerlei terreinen en bij anderen in hoog aanzien staan, juist vanwege hun gedisciplineerdheid.
Hybels laat in zijn verhandeling dit dubbele gevoel ten opzichte van discipline zien, maar heeft daarvóór al vanuit Spreuken de toon gezet voor zijn verhaal. Kapstok is Spreuken 13:18 (NBV):
‘Wie zich niet laat terechtwijzen, wachten armoede en schande, wie berispingen aanvaardt, wordt geëerd.’
Die toon is scherp: discipline is nodig om te voorkomen dat armoede en schande je deel worden. Niks geen haat-liefde verhouding, maar gewoon accepteren dat er discipline nodig is in je leven, anders loopt het slecht met je af. Maar het is niet slechts een kwestie van het voorkómen van ellende, met discipline oogst je ook de bewondering van anderen. Hybels maakt het begrip discipline concreet door lijnen te schetsen voor het stellen van ambitieuze doelen, want als ambitieuze doelen ontbreken, is er ook geen discipline nodig. En door aan te geven dat bij discipline de kost voor de baat uitgaat: doe eerst je opofferingen en geniet pas later van de resultaten. Verder houdt Hybels zijn lezerspubliek indringend voor dat het goed is vooraf beslissingen te nemen. Als je iets wilt bereiken en je weet dat je daarvoor bepaalde dingen moet doen, beslis dan nú dat je dat ook zult gaan doen! Laat dat niet wachten tot het moment dat het er echt op aankomt. Dan zou je misschien in de verleiding kunnen komen om te gaan marchanderen (‘ach, ik kan dat later ook nog wel doen’) en komt er van de gestelde doelen niks terecht. Hybels is zich bewust van het risico dat een sterk gedisciplineerd leven ook een vreugdeloos leven kan worden. Het vinden van een goede balans tussen discipline en feestelijke momenten is dan ook van levensbelang.
Hybels’ boek leidt tot zelfreflectie op de dagelijkse praktijk in je eigen leven op tal van terreinen. Het zet je aan om jezelf de vraag te stellen: hoe zit dat eigenlijk in mijn leven? En daagt je uit daar op een bijbelse manier op te antwoorden. Misschien is Making Life Work toch wél zo’n ‘Amerikaans doe-boek’, maar dat komt dan doordat Spreuken een bijbelboek is dat middenin het leven van alledag ligt.
Het gaat erom Gods wijsheid te laten doorwerken in elk aspect van je leven!
Jan Smit, Rotterdam
(Bill Hybels (1998), Making Life Work – Putting God’s wisdom into action, Inter-Varsity Press)