Kerken komen samen in Lelystad
2004-03-05
Bij de 'ingrijpende en moeilijke' onderwerpen die momenteel op de agenda van de Landelijke Vergadering staan, gaat het niet 'om het aaien van synodalen en het paaien van vrijgemaakten.' De net gekozen voorzitter ds. Willem Smouter richtte zich tot de ruim veertig afgevaardigden en de verzamelde pers op de openingszitting van de Landelijke Vergadering op zaterdag 14 februari 2004 in Lelystad. 'Het gaat hier om wat wìj met elkaar denken dat - Jaargang 48
- nummer 5
goed is voor onze kerkelijke gemeenschap die voor Gods aangezicht Hem zo goed mogelijk wil dienen.'
Smouter verweerde zich tijdens zijn eerste toespraak fel tegen de suggetie in een krant dat het rapport over het openstellen van alle ambten voor vrouwen verband houdt met samensprekingen met synodaal-gereformeerden die zich niet thuisvoelen in het Samen-op-Wegverband.
'Lariekoek' en 'grote onzin', aldus Smouter. Immers, het onderwerp staat al sinds de Landelijke Vergadering in Amsterdam van 1978 op de kerkelijke rol. Bovendien is aan het rapport dat nu op tafel ligt, vierenhalf jaar gewerkt en is er ruim dertig keer over vergaderd. 'Laat niemand dus onzin geloven als zouden wij plotseling gauw de vrouw in het ambt willen schuiven.' De 45 afgevaardigden kozen na een vrije stemming met 22 stemmen uit hun midden ds. Willem Smouter tot eerste voorzitter van het moderamen.
Omdat een aantal stemmen ongeldig was verklaard - die waren namelijk uitgebracht op de dominees C.T. de Groot en J. Bouma die echter niet als afgevaardigden aanwezig warenwas dit aantal genoeg om in een keer verkozen te worden. Als tweede voorzitter werd br. H.G. Lakerveld uit Nuenen gekozen; als eerste scriba ds.
K. Muller uit Heerenveen; en als tweede scriba br. P.J. Rietkerk uit Doorn.
Alleen de laatste maakte niet eerder deel uit van een LV-moderamen.
Zowel Smouter als Lakerveld en Muller zaten in het bestuur van de vorige LV in Amersfoort (2001) en/of in die van Doorn (1998).
Smouter sprak tijdens zijn openingstoespraak van 'best veel moeilijke en bewerkelijke onderwerpen' op de agenda. Daarmee doelde hij onder andere op het rapport over het openstellen van alle ambten voor vrouwen, het voorstel om te komen tot een eigen predikantsopleiding en een wijziging van het AKS. Een aantal onder-
werpen staat niet voor het eerst op de agenda. Smouter: 'Ze vragen nu echt om een afhandeling.'
Gegrinnik
Er was ook hilariteit. Over de mededeling dat één regio weliswaar zijn credentiebrieven had ingeleverd, 'maar dat die niet als zodanig herkenbaar waren voor de secretaris.' En rond het eerste echte actiepunt: de verzending van een brief aan H.M. de Koningin. Gebruikelijk is om tijdens de openingsbijeenkomst een telegram te sturen naar Den Haag, waarin de vergadering Hare Majesteit haar groeten overbrengt en kracht toebidt bij de uitoefening van haar ambt. Omdat telegrammen echter zijn afgeschaft en 'een e-mail ons ook niets leek' werd besloten tot een brief. Smouter had de tekst nog maar net ter goedkeuring aan de vergadering voorgelezen of de brief pruttelde al uit de printer op de tafel voor eerste scriba Muller. Tot vermaak van de aanwezigen.
Of het antwoord er ook al aankwam, werd lacherig geïnformeerd.
Hoofdelijke bijdrage
Daarna toog de vergadering serieus aan het werk. Een aantal commissies bracht verslag uit, zoals de Commissie Archief en Documentatie. Na een korte vragen- en antwoordenronde schaarde de vergadering zich achter de aanbevelingen van de commissie voor het veilig bewaren van kerkelijke documenten.
Op de aanbevelingen van de Commissie TOP (Taakverlichting Oudere predikanten) wordt in een latere vergadering teruggekomen. De commissie stelt namelijk voor om de hoofdelijke bijdrage per lid van 75 eurocent met èèn euro te verhogen naar 1,75 euro. De vergadering wil eerst een compleet beeld hebben van eventuele andere verhogingen van omslagen per kerklid om hierover te kunnen beslissen.
Sympahtiek
Bij de bespreking van het rapport Landelijke Vertrouwens- en Adviescommissie stelde ds. F. Gerkema namens de regio Utrecht om kandidaten die beroepbaar zijn gesteld en geen beroep krijgen, bij te staan en te adviseren. De commissie, bestaande uit br. A. Wattèl, br. Blokland en ds J. Bouma, sprak van een 'sympathiek voorstel' dat wellicht enkele nuanceringen behoeft. In overleg met het moderamen zegde de commissie toe met een voorstel te komen. Aan de orde kwam tevens dat de commissie weinig wordt geraadpleegd bij problemen tussen een predikant en kerkenraad, 'terwijl je niet kan zeggen dat er geen markt is,' aldus Smouter.
Omdat de commissie nog maar betrekkelijk kort bestaat, werd besloten om nog niet definitief over het voortbestaan van de commissie te beslissen.
Bidstond
Voordat de landelijke Vergadering 2004 werd geopend, vond een bidstond plaats. Ds. C.T. de Groot van de samenwerkingsgemeente NGK-CGK Lelystad hield de afgevaardigden en belangstellenden daarin voor dat het 'best spannend' zou worden. 'Er zijn talloze zaken waar we verschillend over denken. Misschien wel in toenemende mate verschillend over den-
ken. Zullen we erin slagen besluiten te nemen die door alle kerken worden gedragen en door allen zullen worden geratificeerd?'
Glijbaan
De Groot, die als schriftlezing Romeinen 15:1-13 had gekozen, haalde de verschillen van mening aan in de christelijke gemeente in Rome. De ruzies over welke feestdagen je wel en niet moest vieren en over welke voedselvoorschriften wel en niet moesten worden nageleefd, liepen er hoog op. De 'sterken' en de 'zwakken' maakten zoveel herrie dat het verheerlijken van God de Vader en Jezus Christus verstomde. Terwijl dat toch Gods doel met de gemeente is, zoals in vers 6 van deze tekst staat.
Daarom roept Paulus de gemeenteleden van Rome op elkaar vast te blijven houden. Tot de aanwezigen zei ds. De Groot: 'Sterken schroef het tempo van veranderingen niet te hoog op, maar verloochen jezelf en breng het geduld op op elkaar te wachten. Zwakken, zet niet je hakken in het zand en breng de moed op om eens van standpunt te durven veranderen.
Bedenk dat niet achter elke vernieuwing een glijbaan schuilgaat...'
Gebed
Als houvast hield De Groot de afge-
vaardigen Paulus' woorden voor dat er 'hoop is wanneer jullie de weg van de volharding en vertroosting van de Schriften bewandelen'. Volharden op de LV wil volgens de predikant zeggen dat er bij een open bijbel ingespannen moet worden vergaderd en dat er daarbij opengestaan moet worden voor Gods vertroostingen. 'God die door zijn Geest iemand opeens een samenbindende besluittekst te binnen kan brengen; God die door een psalm of een schriftwoord alle harten opeens dezelfde kant kan laten opkijken.' En omdat ook de afgevaardigden volharding, vertroosting, eensgezindheid en eendracht niet van zichzelf hebben, sloot De Groot af met het wijzen op het grote belang van gebed. 'Als u zich niet biddend op elke vergadering voorbereidt en niet met een biddend hart vergadert, is er weinig hoop. Dan zullen we over elkaar proberen te heersen en elkaar de hand niet kunnen reiken. Maar wanneer we met verwachting bidden, zal de Geest ons elkaar doen verstaan. Dan zullen we elkaar de hand kunnen reiken.' Aan de samenkomst werkte behalve ds. De Groot en ds. J. Bouma uit Kampen ook mee ds. A. Broersma, die als Christelijke Gereformeerde predikant aan de samenwerkingsgemeente verbonden is geweest.