Samen visie vormen
2004-04-16
De reacties op het Nederlands Gereformeerde rapport over de vrouw in het ambt van ouderling lijken aan te tonen, dat de kerken van de kleine oecumene nog mijlen ver van elkaar verwijderd zijn. Van Christelijke en Vrijgemaakt Gereformeerde zijde werd officieel afwijzend gereageerd.- Jaargang 48
- nummer 8
Feit is dat binnen de kleine oecumene als geheel verschil van mening bestaat over de ambtelijke plaats van de vrouw in de kerk. Van Vrijgemaakte zijde wordt in de reactie op het rapport ook erkend, dat ook zij tegen de vragen aanlopen, die hier worden gesteld, waarom zij er voor pleiten samen te gaan werken naar een gemeenschappelijk standpunt.
Echter, in de praktijk studeren de verschillende kerken afzonderlijk van elkaar op allerlei onderwerpen om elkaar na het verschijnen van weer een rapport de maat te nemen.
Dat ‘gezamenlijk-hebben’ geldt niet alleen voor de kwestie van de plaats van de vrouw in de kerk. We noemen enkele andere:
• Hoe gaat de kerk met jongeren om?
• Hoe reageert de kerk op alternatieve samenlevingsvormen?
• Hoe organiseren de kerken het (ambtelijke) werk in de gemeente?
• Hoe treden we naar buiten?
Wij menen dat de kerken er verstandig aan zouden doen op deze punten gezamenlijk naar wijsheid te zoeken, omdat de standpunten zich niet keurig langs de lijnen van de kerkelijke grenzen ontwikkelen.
Jongeren
Veel kerken merken dat de traditionele opzet van het jongerenwerk in de kerk, de catechese enerzijds en de jeugdvereniging/club anderzijds, niet meer voldoet. Gezocht wordt naar alternatieven die bijvoorbeeld ‘leren’, ‘ervaren’ en ‘vorming’ combineren.
Daarnaast doet de jongerenwerker al dan niet betaald in veel kerken zijn intrede.
Samenlevingsvormen
Kerkenraden merken dat veel jongeren zich niet meer gebonden voelen aan het burgerlijk en kerkelijk huwelijk zoals dat vanouds in de gereformeerde gezindte in zwang is geweest.
Al dan niet samenwonende stellen, met of zonder samenlevingscontract, vragen de kerk om een kerkelijke huwelijksbevestiging en reageren verbaasd tot kribbig als de kerk daar moeilijk over doet. Vaak vragen de samenwonende jongelui al niet meer om een officiële huwelijksbevestiging.
Ze kennen het afwijzende standpunt van hun kerk over samenwonen en zijn het daar niet mee eens.
Probleem is dat mensen dreigen af te haken uit onbegrip voor de kerkelijke stellingname. Kerkenraden breken zich er het hoofd over. Hoe sterk staan de principes eigenlijk?
Organisatie
De verhalen van ambtsdragers die voortijdig hun ambt neerleggen, zijn legio. Vaak is de oorzaak overbelasting door de omvang van het werk maar ook doordat mensen aangesproken worden op gaven die ze niet hebben en dus de vreugde in het ambtelijke werk afneemt. Van ouderlingen wordt verwacht dat ze tegelijk pastorale en bestuurlijke gaven hebben.
Om de nood te lenigen is de pastoraal medewerker aangetreden in veel gemeenten. Een soort hulpouderling of hulppredikant. Moderamenleden worden soms vrijgesteld van pastoraal werk. Dat brengt in de kerken een bezinning over aard van de ambten op gang, al dan niet gecombineerd met nadenken over de positie van de vrouw in de kerk.
Naar buiten
Met name in de stedelijke gebieden denken gemeenten na over hun missionaire taak. In nieuwbouwwijken wordt met verschillende projecten geprobeerd de wijkbewoners te bereiken met het evangelie. Doorgaans doen de kerken dat vanuit hun eigen kerkverband, aangestuurd door eigen deputaten / commissies.
Wiel uitvinden
Deze ontwikkelingen zijn er binnen de gehele kleine oecumene. Binnen de ene kerkgemeenschap wat heftiger dan binnen de andere, maar alle kerken hebben of krijgen ermee te maken.
De praktijk laat zien, dat veel gemeenten hun eigen wiel aan het uitvinden zijn. Vaak onder druk van incidenten. Aftredende ouderlingen, jongeren die weglopen, enz. Voor een meer fundamentele bezinning ontbreekt vaak de tijd en soms de kennis en ervaring.
Wij pleiten ervoor om als kerken van de kleine oecumene te erkennen dat we voor gemeenschappelijke uitdagingen staan, die we gezamenlijk aan zouden moeten gaan. Dat betekent dat niet langer ieder kerkgenootschap in eigen kring studeert om daarna wat de anderen in hun verband hebben bedacht te kritiseren. Het is niet effectief en houdt de schijn hoog, dat de problemen, uitdagingen en de gekozen oplossingsrichtingen zich netjes aan de kerkgrenzen houden.
Laten we in plaats daarvan gezamenlijk gebruik maken van wat we met elkaar in huis hebben aan kennis, kunde en ervaring. Laten interkerkelijke denktanks aan het werk gaan op de genoemde punten om de kerken met hun wijsheid te dienen.
Interactief, gebruikmakend van internetsites, waarop kerkleden kunnen reageren, en ideeën kwijt kunnen.
Niet langer elkaar wantrouwend, maar vanuit de erkenning dat we gezamenlijk voor belangrijke uitdagingen staan. Omwille van de komst van het Koninkrijk moeten we loskomen van het relatief kleine dat ons scheidt, erkennen dat we veel daarvan gezamenlijk hebben, en samen de Toekomst tegemoet treden.
Op de Landelijke Vergadering van de Nederlands Gereformeerde Kerken doet de regio Noord Nederland een voorstel van deze strekking.
ds. Cor van der Leest, GKV Groningen ds. (em.) Jan Plantinga, CGK Groningen ds. Paul Kurpershoek, NGK Groningen