Je komt elkaar tegen op de Opbouwdag
2003-03-28
Er wordt veel en goed gezongen op de Opbouwdag 2003. Volgens bestuursvoorzitter Ale Sierskma is dat te danken aan de vorige Opbouwdag, toen het zingen centraal stond. Ook nu is er weer een speciaal koor samengesteld.- Jaargang 47
- nummer 7
Onder de bezielende leiding van Jo Kapteijn zijn de leden- afkomstig uit verschillende plaatsen- er in korte tijd in geslaagd om een aantal liederen prachtig ‘neer te zetten’. Ze worden muzikaal ondersteund door organist Arco van Helden en blokfluitiste Nynke Algra.
Vooral ds. Freddy Gerkema en Ton Valstar hebben veel uren gestoken in de voorbereiding van de dag. De reacties aan het eind van de dag geven aan dat zowel inhoud als programma geslaagd waren. Ook de opkomst was goed: ongeveer 200 mensen waren bijeen in de Utrechtse Jeruzalemkerk om met elkaar te zingen, te bidden, te luisteren
en met elkaar in gesprek te gaan over het thema ‘Jezus uit beeld?’
Gevoel delen
‘Het gevoel dat je wilt delen’ zo begon bestuursvoorzitter Ale Sierksma zijn openingstoespraak. "Vandaag gaat het niet in de eerste plaats om het gevoel, maar om het delen. Christus staat centraal, het kruis, en dat willen we met elkaar delen."
Ds. Freddy Gerkema geeft een toelichting op het programma. Veel zingen, geen losse verzen, maar héle liederen.
Daarna is het tijd voor een indrukwekkende collage van video-fragmenten, o.a. uit ‘Zij gelooft, zij niet’, uit ‘Kaarten op tafel’ en uit de gesprekken met Catherine Keyl. Helaas maakt het zonlicht de beelden fletser, maar de tekst valt goed te beluisteren. De video maakt grote indruk op de aanwezigen.
Jezus, iedere keer weer Jezus...
Hoe kan dat nu, vraagt Gerkema zich af, een belijdenisdienst waarin jongeren niet over Jezus spreken? Waar is Jezus in de grote bedrijvigheid aan de buitenkant van ons bestaan? Of is Hij alleen nog maar aanwezig in de stilte van de binnenkant van ons leven?
Spiegelt iemand als Catherine Keyl ons niet voor wat er ook met christenen aan de hand is? "Jezus, iedere keer weer Jezus…. God is wel genoeg, waarom Jezus dan óók nog?" Hans van Willigenburg: "Ik heb Jezus niet nodig, je bent zelf de enige weg tot God." Andries Knevel, die het Keyl uit wil leggen, maar het lukt hem niet.
De enige ingang lijkt het diaconaat te zijn, de zorg voor zwervers en verslaafden in de Amsterdamse binnenstad.
Catherine Keyl: "Zij gaan er op af, dan neem ik dat gezeur over Jezus wel op de koop toe…."
Waar is het Lam?
Wat kun je met verzoening? Daar zit de hedendaagse mens niet op te wachten, we hebben er niet om gevraagd, God heeft die verzoening geponeerd.
Ds. Albert van Leeuwen uit Dronten haakt in op de fragmenten van Catherine Keyl. "We staan dichter bij haar dan we zelf denken" Hij duikt met de Opbouwdaggangers in de kunstgeschiedenis en de kerkgeschiedenis.
Voor in de kerk worden schilderijen op het scherm geprojecteerd.
Toen de Islam oprukte naar West-Europa (rond 700) werd het Agnus Dei ingevoerd in de orde van de mis: het Lam van God dat de zonden der wereld wegneemt. Dat leidt tot dé kernvraag aan de moslims in onze cultuur: ‘Waar is het Lam?’
De pauze biedt gelegenheid voor ontmoeting en gesprek. Iedere keer weer blijken deze pauzes als een soort reünie te werken. "We kennen elkaar van de lagere school" vertelt een Opbouwlezer die inmiddels de 75 jaar is gepasseerd, en "dan kom je elkaar hier weer tegen."
Na de pauze is het tijd voor de workshops.
Verlosser van niemand voor niks
Henk Reitsema telt ruim 100 mensen onder zijn gehoor. Een mevrouw werd in het ziekenhuis geconfronteerd met het redden van mensenlevens én met het uitvoeren van abortussen. Ze kon dat niet rijmen en kwam via internet bij l’Abri terecht. Moet je in het gesprek met haar thema’s als de exclusiviteit van Jezus én een God die bloed wil zien mijden? Inhakend op een opmerking uit de zaal gaat Reitsema in op het thema ‘zonde’. Over Gods liefde kunnen christenen mooi vertellen, maar de zonde, dat ligt te gevoelig...
Nee, juist dààr zit de spanning, daar zul je dus over moeten praten. En het gekke is dat buitenkerkelijke mensen dat vaak niet erg vinden. De spanning zit bij de christenen! Zonder zonde is Jezus de verlosser van niemand voor niks!
Plaatsvervangend
In een andere zaal wordt met ds. Albert van Leeuwen nagesproken over zijn lezing van vanmorgen. Wat is zonde?
Hoe wijs je dat aan? Is er geen vervlakking van het besef van zonde?
Wat verstaan we onder verzoening?
Hoe leg je het plaatsvervangend lijden uit aan buitenkerkelijken? Een mooi voorbeeld: een priester die de Duitsers vroeg om hem te doden, zodat het leven van een vader van 11 kinderen gespaard kon worden. Moet je trouwens buiten de kerk wel over zonde spreken? Of kun je dat alleen aan de mensen binnen de kerk uitleggen? En worden de mensen buiten de kerk niet eerst geraakt door het diaconaat, de zorg voor de zwakken en is dat de eerste stap om hen Jezus bekend te maken?
Dat mannetje erop...
Veel jongeren dragen tegenwoordig een kruisje. "Hebt u er ook zo één met een mannetje erop?" vraagt een meisje. Is Jezus bij jongeren uit beeld?
vraagt Nynke Dijkstra-Algra. En toch: straks gaat ze naar een Youth Alpha in haar eigen gemeente waar 30 jongeren vrijmoedig over Jezus spreken.
Nynke heeft een aandachtig gehoor.
Ook hier weer komt het gesprek op het zondebesef uit. Hoe gaan we om met het kwaad, hoe leggen we uit dat dat er is? Maar: onderschatten we de jongeren niet? Ze zien zelf heel goed dat mensen het misschien wel goed bedoelen, maar dat het op de één of andere manier toch niet lukt.
Oefenen met vergeven
Oefenen met vergeven: moeilijker dan je denkt. Arthur Hegger was al ondervraagd door het Nederlands Dagblad.
Op deze Opbouwdag oefent hij met een aantal groepen in het vergeven.
"Heel erg boeiend" geeft iemand als reactie. Een ander: "Indrukwekkend!"
Maar ook: "Wat is dat ingewikkeld, elkaar vergeven in de kerk! Je verwácht vergeving en dat is dan meteen een knelpunt. Wat is het belangrijk om tijd te nemen voor je emoties!"
"We zijn lekker stevig aan het werk geweest" zegt iemand. Een ander: "Ik wilde dat ik dit eerder had kunnen oefenen, dat had me wel wat spanningen bespaard….."
Stellingen
Van de hand van Freddy Gerkema komt een aantal boeiende stellingen. Helaas, de tijd schiet tekort om ze goed door te nemen.Slechts enkele komen plenair aan bod. Misschien kunnen ze nog een keer in ‘Opbouw’, ter overdenking en bovendien geschikt voor gesprekskringen.
Voorbeden
De Opbouwdag wordt besloten met een gebedsviering onder leiding van Wilbert Scheffer. Na het uren lang spreken is het tijd om stil te zijn voor God. Een indrukwekkend moment waarin de Opbouwdaggangers de noden van de wereld en van de plaatselijke kerken aan God voorleggen.
"Dit thema was hard nodig" zegt iemand na afloop. Een ander: "Het was niet theologisch, het was raak voor iedereen." Een derde: "Het heeft me weer op een spoor gezet." De kerk loopt leeg, ieder gaat weer op reis, onderweg in de tijd naar een zondag in de eigen gemeente.
Voor de volhouders is er daarna nog de jaarvergadering van de persvereniging Opbouw.