Team in plaats van dominee
2003-02-28
HEEMSTEDE-HAARLEM - Het intrigeert wanneer je in ‘Petrapost’, het kerkblad van Heemstede-Haarlem, op de binnenzijde van de omslag niet de naam van een predikant, maar van een compleet voorgangersteam ziet staan. Een voorgangersteam dat bestaat uit drie personen. Drie kapiteins op één schip, kan dat? Hoe werkt dat? Dus opbellen en vragen of je er meer van mag weten!- Jaargang 47
- nummer 5
RIA STOORVOGEL, EMMELOORD
Door het team zelf word ik gerustgesteld. De teamleden vertellen me dat het officiële woord ‘toerustingsteam’ is, en die naam geeft tegelijk het hoofddoel aan voor deze bijzondere vorm van Gods medewerkers in de gemeente.
Bovendien is de kerkenraad als stuurman altijd op de achtergrond aanwezig en die blijft ook sturen!
Teamleden
Wat houdt zo’n team nu eigenlijk in, hoe is het ontstaan, wie zijn die teamleden? Allemaal vragen waar ik nieuwsgierig naar ben. In een zaaltje van de Petrakerk ontmoet ik drie vriendelijke broeders, veertigers schat ik in. Geen ‘zuster’ teamlid, maar daar staan de broeders wel voor open als de constructie van nu op den duur een constante zou blijken te zijn. ‘Graag zelfs…!’
Hans Neerken is adviseur bij IBM, dus een computerdeskundige.
Hij staat voor het jeugdwerk binnen het team en houdt zich binnen dat kader bezig met pastoraal werk, toerusting en bezinning, in samenwerking met de kerkenraad. Wel fantastisch voor de jongeren zo’n ‘allround informatica-deskundige’ als jeugdouderling!
Piet van Veelen is onderwijzer; hij heeft zijn theologieopleiding aan de Reformatorische Hogeschool te Zwolle bijna voltooid. Hij is reeds lang betrokken bij het dovenpastoraat.
Het beeld van het weiden van de kudde door de herder heeft hem altijd aangesproken. De grazige weiden: de wekelijkse verkondiging van Gods Woord in de samenkomsten van de gemeente en daaruit voortvloeiend de individuele gesprekken met broeders en zusters, hun lief en leed delen.
Ook het coachen van ouderlingen, de pastorale werkers die gericht zijn op het heil van Christus heeft zijn voorliefde.
‘Pastoraat’ staat dan ook niet voor niets achter zijn naam.
Het derde teamlid is Norman Viss, predikant geweest in de Nederlands Gereformeerde Hoeksteen- gemeente in Amsterdam-
Noord en momenteel werkzaam als bijstandsconsulent bij de Sociale Dienst in Amsterdam. Zijn liefde gaat voornamelijk uit naar preken en evangelisatiewerk (via de Alpha cursus). Twee diensten per maand worden nu door hem voorbereid; verder verzorgt hij onder andere de catechese voor volwassenen.
Niet vreemd dat achter Norman ´s naam ´verkondiging´ prijkt Schertsend wordt opgemerkt dat Piet momenteel ‘stage’ loopt bij Norman Viss, de predikant in het team en bij Hans Neerken, die al heel wat jaren betrokken is bij het jeugdwerk in de gemeente.
Efficiëntie noem je dat!
Workaholic
Hoe is dit team ontstaan?
Hans Neerken had al lang geleden het verlangen om een deel van zijn arbeidsuren aan de kerk te besteden en met name concentreerde hij zich op het werken met en voor de jeugd. Hij kende zichzelf als een ‘workaholic’ en het vloog hem van tijd tot tijd aan wanneer hij besefte dat alles in zijn leven om het werk bij IBM draaide. Hij vroeg zich af of dit wel de moeite waard was voor de eeuwigheid.
Ds. Paul Kurpershoek, die vorig jaar zomer naar Groningen is vertrokken werkte voor 80% in de gemeente Heemstede-Haarlem en 20% besteedde hij aan radiowerkzaamheden bij de EO. Hij sprak indertijd met Hans en was blij met zijn idee om een dag in de week te willen gaan besteden aan het jeugdwerk.
Twee jaar geleden is Hans daarmee begonnen. Het werk bestond uit het samengevoegde clubwerk en catechese, begeleiding van de oudere jeugdclubs en hun werkers, opvoedingscursussen, voorbereiding voor speciale interkerkelijke jeugdkerkdiensten, enzovoort.
Enthousiast
Er bestond dus in het verleden al een beperkt team. Ds.
Kurpershoek stelde bij zijn vertrek voor om te denken aan uitbreiding hiervan, zodat mogelijke teleurstellingen met betrekking tot het beroepingswerk zouden kunnen worden ondervangen.
Hij was bevriend met ds Norman Viss, die na zijn herstel van een burn-out weer het verlangen kreeg om voor een deel gemeentewerk op te pakken en die zich ook weer in staat voelde om af en toe te preken. En zo legde ds Kurpershoek zijn voorstel om een driekoppig team te gaan vormen op de tafel van de kerkenraad. In de praktijk is nu gebleken dat de drie taken, jeugdwerk, pastoraat en verkondiging, door elkaar heen lopen. Maar daar voelt het team zich uitstekend bij.
De kerkenraad was enthousiast over het voorstel van zijn scheidende predikant en ook bij de gemeenteleden landde het idee. Het leek een ideale situatie voor een vacante periode, men zou voorlopig uit de brand zijn. De unieke constructie werd een feit.
Het team heeft een speciale relatie met de kerkenraad, het maakt geen deel uit van de kerkenraad, maar elke kerkenraadsvergadering keer is wel een teamlid aanwezig.
Het team is áángesteld door de kerkenraad, die de (formele) supervisie houdt. In de regio is men geïnteresseerd in de formule van Heemstede-
Haarlem en over en weer wordt informatie uitgewisseld en advies gegeven.
Unit
Vanaf het moment dat de drie met elkaar in gesprek kwamen beleefden ze het toerustingsteam als een unit.
Ondanks het feit dat Norman twee dagen per week voor de gemeente beschikbaar is en Hans en Piet elk één dag, is alles gelijkelijk verdeeld.
Norman Viss functioneert bijvoorbeeld niet als primus inter pares.
gelijkheid om de werkdruk van de predikant te verlichten.
Een uniek team dus, dat elkaar geen vliegen afvangt, met onderling een uitstekende taakverdeling, een goede wisselwerking en samenwerking.
Een team dat geen rivaliteit en stress kent en dat zich gedragen weet door Paulus` visie op het samen in een gemeente functioneren met de gaven die God aan mensen heeft gegeven. Door deze visie van de apostel, die hij in Ef. 4 en 1 Cor. 12 heeft doorgegeven, voelt het team zich gedragen. Met de bedoeling van Paulus dat er verscheidenheid van gaven is, die in de gemeente gestalte moet krijgen in dat éne lichaam en die éne Geest, heeft Norman Viss met de kerkenraad en de andere teamleden een langetermijn-visie uitgezet.
Die zal moeten leiden naar een gemeente waar men wederzijdse verantwoordelijkheid kent. Een gemeenschap die niet voor zichzelf leeft, maar voor de omgeving, voor elkaar. Vanuit hun eigen verscheidenheid zien Hans Neerken, Piet van Veelen en Norman Viss zich gezondenen van de Here Jezus Christus om te zaaien in de akker van de wereld en in het bijzonder in de dichtbije akker van Heemstede-
Haarlem.
Elke vrijdagochtend komen de drie bijeen om gemeentezaken te bespreken, visie te ontwikkelen, te bidden en ook om persoonlijke zorg aan elkaar te besteden.
In april zal een evaluatie plaatsvinden tijdens een gemeentevergadering.
Zoals de drie broeders het nu aanvoelen valt de werkwijze goed in de gemeente en is er waardering voor het team, dat verschillende gaven heeft. Er bestaat een plezierige wisselwerking en dat vult elkaar prima aan, waardoor de gemeente het team ook als eenheid ervaart. Door de samenwerking tussen de drie ervaren ze geen gevoel van stress, zo van ‘we zouden eigenlijk meer moeten doen!’ Parttime werken in een gemeente relativeert en onderlinge rivaliteit kennen ze gelukkig niet.
Kan dat overal?
Op mijn vraag of deze vorm overal zou kunnen, krijg ik een drie mondig ‘nee, niet zonder meer’ te horen. Het alternatief voor één predikant die ‘er alleen’ voor staat, zou voor veel kerken c.q. predikanten wel een optie kunnen zijn. Ds Gerkema noemde het in het vorige nummer van Opbouw ook al als mogelijkheid om de werkdruk van de predikant te verlichten.
Een uniek team dus, dat elkaar geen vliegen afvangt, met onderling een uitstekende taakverdeling, een goede wisselwerking en samenwerking.
Een team dat geen rivaliteit en stress kent en dat zich gedragen weet door Paulus` visie op het samen in een gemeente functioneren met de gaven die God aan mensen heeft gegeven. Door deze visie van de apostel, die hij in Ef. 4 en 1 Cor. 12 heeft doorgegeven, voelt het team zich gedragen. Met de bedoeling van Paulus dat er verscheidenheid van gaven is, die in de gemeente gestalte moet krijgen in dat éne lichaam en die éne Geest, heeft Norman Viss met de kerkenraad en de andere teamleden een langetermijn-visie uitgezet.
Die zal moeten leiden naar een gemeente waar men wederzijdse verantwoordelijkheid kent. Een gemeenschap die niet voor zichzelf leeft, maar voor de omgeving, voor elkaar. Vanuit hun eigen verscheidenheid zien Hans Neerken, Piet van Veelen en Norman Viss zich gezondenen van de Here Jezus Christus om te zaaien in de akker van de wereld en in het bijzonder in de dichtbije akker van Heemstede-
Haarlem.