De terugkeer van het kindermeisje?
1998-11-13
Vroeger hadden sommige gezinnen een kindermeisje in dienst. Het was een hulp in de huishouding die zich bekommerde om de verzorging van en het toezicht op de kinderen van de familie. In de klassieke vorm zal het kindermeisje wel niet zo snel terugkeren.- Jaargang 42
- nummer 23
De laatste jaren haalt een moderne variant echter regelmatig het nieuws. In 1996 opperde minister van justitie Sorgdrager de mogelijkheid van invoering van de ’Violence-chip’ of ’V-chip’.
In de VS was dit het nieuwste middel in de strijd tegen het toenemend geweld door jongeren. In sommige Amerikaanse staten is een in de TV ingebouwde V-chip zelfs verplicht gesteld. De TV-exploitanten moeten een elektronisch signaal doorgeven waardoor de TV automatisch uit gaat zodra er geweldadige of erotische scènes in een programma of film voorkomen. Minister Sorgdrager liet zich destijds positief uit over een variant van de V-chip. Het gaat om een chip die het mogelijk maakt om de televisie met behulp van de afstandsbediening zo te programmeren dat bepaalde programma’s niet kunnen worden ontvangen.
Op die manier kunnen ouders controle oefenen over het kijkgedrag van hun kinderen, ook als ze zelf een avond weg zijn. Een alternatief kindermeisje als het ware! Onlangs liet de nieuwe minister van justitie Korthals overigens weten de invoering van zo’n geweldchip in TV’s niet te willen afdwingen. Hij laat het aan de bedrijfstak zelf over om deze voorziening al dan niet in TV’s in te bouwen.
Opvoedingsondersteuning
Een V-chip kan een hulpmiddel zijn voor de opvoeding en de bescherming van kinderen tegen de aanhoudende stroom van geweld en seks op televisie. Gezien de moeite van velen -jong én oud, ook in christelijke kring- met hun kijkgedrag kan het wellicht zelfs een zeer nuttig hulpmiddel zijn. Toch zullen kinderen uiteindelijk zelf moeten leren verantwoord om te gaan met hun kijkgedrag. Ze zullen daarin een eigen ’moraal’ moeten ontwikkelen. De ouders hebben daarin een voorbeelden voortrekkersfunctie. Het is primair hun verantwoordelijkheid om de kinderen te leren welke betekenis de bijbelse boodschap voor hun gedrag heeft, ook voor hun kijkgedrag. Een V-chip kan daarbij behulpzaam zijn, maar kan de eigen verantwoordelijkheid van ouders en kinderen niet vervangen. De overheid moet daarom het gebruik van een V-chip niet verplichten, ook al onderschrijven wij het doel – het weren van seks en excessief geweld van het scherm – van harte. De keuze voor het aanschaffen en het gebruik van een apparaat met V-chip behoort tot de verantwoordelijkheid van het gezin. Zelfs het feit dat ouders – om welke reden dan ook – niet in staat of niet van plan zijn om hun kinderen op dit punt ’een voorbeeld van een goede levenswandel’ te geven, is op zich onvoldoende reden voor de overheid om zelf de opvoeding maar ter hand te nemen. Dit laat onverlet dat de overheid meer kan en moet doen om de verantwoordelijkheid van ouders te ondersteunen. Zo kan de overheid de beschikbaarheid en het gebruik van een V-chip op verschillende manieren bevorderen. Zij kan bijvoorbeeld naast leeftijdskeuringen ook een verplicht ’V-chip-signaal’ verbinden aan films en programma’s.
Zo’n verplichte doorgave van een V-chip-signaal zou in elk geval moeten gelden voor de publieke zenders (nog beter ware het om zonder meer paal en perk te stellen aan geweld en seks op de publieke TV). Ook kan zij de keuzemogelijkheid van een zenderpakket zonder commerciële zenders (niet de enige, maar wel de grootste zondebokken op dit punt) bevorderen. Verder kan zij fabrikanten stimuleren ook TV’s met V-chip te produceren.
Het moet dan ook worden betreurd dat een experiment met de inbouw van V-chips wegens te hoge kosten is afgeblazen.
Verwondering
De V-chip is niet hét antwoord op het zedelijk verval in onze samenleving, maar kan wellicht voor sommigen en in sommige situaties een goed hulpmiddel zijn. Intussen vraag je je wel eens verwonderd af waarom vrouwenorganisaties niet veel meer te hoop lopen tegen de groeiende stroom van pornografie en geweld tegen vrouwen in de media, in het bijzonder op TV. Dit kan toch niet de bedoeling van het emancipatiestreven geweest zijn?