Boeken over en uit de oudheid
2000-04-14
De boeken waarover ik vandaag iets wil schrijven, passen helemaal in het thema van de boekenweek: de klassieken. Het zijn allemaal uitgaven van Ambo/Anthos in Amsterdam.- Jaargang 44
- nummer 8
De oudheid van opzij,
geschreven door Fik Meijer, zal waarschijnlijk bij heel wat lezers in de smaak vallen. Je hoeft geen overgrote belangstelling voor de klassieken te hebben om geboeid te lezen hoe een groot oorlogsschip eruit zag en door middel van drie lagen roeiriemen werd voortbewogen. hoe het stond met de slavernij en welke vreemde figuren van zich deden spreken. Is het waar dat het Romeinse rijk verloren is gegaan doordat de inwoners verzwakt waren als gevolg van loodvergiftiging?
U leest over Alexander de Grote, maar ook over een Romeinse Robin Hood, over hoeren, brandstichters en hooligans van toen. Kortom: een boeiend allegaartje van onderwerpen, alles in heel gewone taal. Niks hoogdravends over die geweldige klassieken.
Aanbevolen!
Flamingo pocket, 157 bladzijden, f. 15,-
Straatmadeliefjes en schandknapen
vertelt uitsluitend over de zelfkant van de oudheid.
Wat een treurige boel, wat een zedeloosheid, wat een verwrongen normhantering. Een vrijgeboren vrouw moest je met groot respect behandelen, maar andere vrouwen, meisjes en jongens waren simpelweg koopwaar en als je ervoor had betaald, kon je ermee doen wat je wilde. Het boek geeft een heel goed beeld van dit belangrijke aspect in het leven van de Grieken en Romeinen. Het is nergens grof en aanstootgevend, hoewel de onderwerpen daartoe alle aanleiding konden geven.
Schrijfster: C. Salles; Flamingo pocket; 264 bladzijden,; f. 15,-
Post uit Athene is een verzameling (denkbeeldige) brieven van, aan en over hoeren, klaplopers, vissers en boeren. Schrijver is Alkifron, een Griek uit vermoedelijk de tweede eeuw na Chr. Het boek past goed bij het hierboven genoemde en het maakt dat die tijd ons nog scherper voor ogen komt te staan. Bij het lezen kreeg ik het gevoel met echte mensen te maken te hebben die hun hart luchten.
Ze schrijven over hun zorgen, hun jaloezie, hun wrok. Na bijna tweeduizend jaar nog goed voor te stellen. Knap werk van Alkifron!
Paperback, 135 blz. f. F24,90
Het proces Socrates
door I.F. Stone. Wie moet het in de samenleving voor het zeggen hebben?
Antwoord: zij die weten te regeren. Wij zouden zeggen: de experts. Dat moeten de bestuurders zijn en de rest moet gehoorzamen, ziedaar de opvatting van Socrates, ruim 400 jaar voor Christus. De Atheners, echte democraten, voelden weinig sympathie voor deze opvatting, en terecht. De deur naar dictatuur wordt zo immers wagenwijd open gezet.
Uiteindelijk roept Socrates zo veel weerstand op dat het tot een gerechtelijk proces komt en hij tot de gifbeker wordt veroordeeld.
Vrienden hebben hem nog de mogelijkheid geboden te ontsnappen, maar hij weigerde: hij wilde de wetten en de rechtspraak respecteren.
Hoe kon het democratische Athene ertoe komen zo intolerant om te gaan met een afwijkende mening? In een kleine driehonderd bladzijden maken we kennis met heel het denken van die tijd. Vreemde tegenstrijdigheden waren er: men liet het leger een stad die zich overgaf, uitmoorden, en hield toch uitgebreide bespiegelingen over het begrip deugd. De schrijver maakt vaak een zijsprongetje en weidt wel eens te veel uit naar mijn smaak.
Maar leerzaam is het allemaal wel! Alleen: je moet er echt voor gaan zitten.
Je moet ook niet schrikken van uitdrukkingen als: een semantische nevel, connotaties, apotheose en universele concepten. Wie rustig de tijd neemt en geconcentreerd leest, zal heel veel opsteken. En, om het eigentijds te zeggen: Dat geeft een goed gevoel!
Flamingo pocket, 293 blz. f 15,-
Kort voor ik mijn kopij moet inleveren, heb ik nog twee boeken binnen gekregen waar ik graag aandacht aan wil schenken.
Dat zijn:
De randen van de aarde
(over de Romeinen tussen Schelde en Eems)
De klassieke canon,
een overzicht van de belangrijkste literatuur uit de oudheid. Mijn eerste indruk is: heel interessant.
Omdat ik er de tijd voor wil nemen, en er bovendien niet zo veel ruimte meer in Opbouw is, stel ik de bespreking uit tot een volgende keer.
Ik geef nog wel even door dat u tot 15 april een aantal delen uit de serie klassieken van Ambo tegen verlaagde prijs kunt kopen. In het bijzonder noem ik het boek van Flavius Josephus: De Joodse oorlog.
Normaal f 95, nu f 69,50.