Persschouw
1999-06-11
- Jaargang 43
- nummer 12
Veteranen-ziekte
Niet alleen in zwembaden en waterpartijen, maar ook in kerkbladen komt de legionellabacterie voor. Terecht, lijkt mij; het volkomen onverwacht uitbreken van de veteranenziekte en als gevolg daarvan de dood van 23 onwetende bezoekers van de West-Friese Flora: dat moet aanleiding geven tot nadenken. We dachten immers alles onder controle te hebben; ’t was toch allemaal keurig en overzichtelijk geregeld in ons welvarende landje? Wat hebben we over het hoofd gezien?
Een zeer lezenswaardige beschouwing vond ik in het Centraal Weekblad van 7 mei, van de hand van dr. Doeke Post.
Hij schrijft o.a.:
Techniek
De moderne mens verwacht te veel van de techniek in de geneeskunde.
De kwaliteit van de geneeskunde wordt dan ook te veel afgemeten aan de technische mogelijkheden die er zijn. We zullen onder ogen moeten zien dat de werkelijkheid niet die is van een gaafheid, maar van een onherstelbaarheid en soms van een onherroepelijkheid. Veel kwalen zijn niet op te lossen. Een patiënt met suikerziekte heeft een onherstelbare afwijking, die slechts met medicijnen tot een dragelijk leven kan leiden.
Mensen met hartafwijkingen kunnen geopereerd worden, maar daarmee herstelt de afwijking in wezen zich niet. Op veel gezondheidsproblemen heeft de techniek geen antwoord.
Professor Galjaard, de grote deskundige in ons land op het gebied van de genetica, zegt ergens dat het de arrogantie van de mens is om de evolutie te willen sturen, terwijl hij met die techniek geen raad weet. Nog belangrijker is zijn uitspraak dat we niet in staat zijn de krachten die we zelf hebben opgeroepen te bedwingen en tot een humane wereld te herleiden.
Met al onze technologie zijn we absoluut niet in staat om de ziekten te genezen die ons leven telkens bedreigen.
De veteranenziekte toont dat ook weer eens glashard aan. En toch blijven we uitgebreid geloven in de almacht van de geneeskunde. We willen niet toegeven en erkennen dat ziekte en dood werkelijkheden zijn die onuitroeibaar zijn. Dat heeft te maken met de angst die we allemaal hebben om het leven als eindig te zien.
Doel
In de medische wetenschap is er steeds meer scepsis over wat we kunnen.
We hebben door dat we acute ziekten kunnen verbeteren, maar daardoor komen er hoe langer hoe meer mensen met chronische ziekten.
Door hartoperaties en dotterprocedures gaan mensen steeds minder acuut dood aan een hartaanval. Maar het gevolg hiervan is wel dat er steeds meer mensen zullen lijden aan hartfalen, omdat we in wezen de hartkwaal niet oplossen. De komende vijftien jaar verwachten we een toename van 43 procent van patiënten met hartfalen.
Ook het aantal mensen met suikerziekte zal toenemen (met 34 procent), evenals het aantal patiënten dat aan een beroerte lijdt (met 38 procent).
Als we deze cijfers op ons laten inwerken, dan moeten we ons werkelijk afvragen wat het doel van de geneeskunde is. Dat zal niet zijn dat er steeds meer mensen met chronische ziekten komen. Het is prachtig dat we steeds ouder worden, maar handicaps en beperkingen doen wel af aan het levensgeluk.
Langzamerhand zien we in dat het doel van het medisch handelen veel meer moet worden gezocht in het zoeken van het goede voor de patiënt en vooral in het beperken van schade.
Dat houdt in dat niet levensverlenging het primaire doel moet zijn, maar het verbeteren of handhaven van de levenskwaliteit. En dat dient met de patiënt te worden besproken. Niet elke technische ingreep moet worden verricht als die niet werkelijk bijdraagt tot een verbetering van de levenskwaliteit.
De geneeskunde is niet almachtig en we mogen er niet alles van verwachten.
We moeten doorkrijgen dat medici geen goden zijn en dat de geneeskunde niet een religie is.
”Maar gij geheel anders” (Efeze 4:20): ’t is nog niet zo makkelijk om daar invulling aan te geven in een wereld die al z’n kaarten heeft gezet op dit leven en op deze wereldtijd. En toch hadden we ’t uit de bijbel al kunnen weten: dat ’langer’ en ’meer’ niet automatisch ’beter’ is. Je geen schatten verzamelen op aarde heeft ook te maken met de manier waarop je hangt aan gezondheid en een lang leven.
Want waar je schat is, daar zal ook je hart zijn (Matteüs 6:21).
P.S. Mijn vorige Persschouw (4 weken geleden) was opnieuw geplaatst alsof het om de puzzelrubriek ging. Waar citaat en commentaar elkaar afwisselden was nauwelijks nog terug te vinden.
Hopelijk heeft de oplettende lezer er toch nog iets aan gehad.
M.H.T. Biewenga, Emmeloord