Klassiek christelijk
1997-05-16
Ik heb uw artikel in OPBOUW van 15 november jl. over de nieuwe Bijbel van Nico ter Linden gelezen en voelde behoefte daarop te reageren. Het is te verwachten dat deze nieuwe Bijbel veel aandacht zal krijgen en ook veel gelezen zal worden, zeker door mensen die niet meer goed uit de voeten kunnen met wat u noemt een 'klassiek christelijke' opvatting over de Bijbel. Ik vind dat als in Opbouw commentaar gegeven wordt op deze nieuwe Bijbel, dit op een inhoudelijke manier moet gebeuren en uw commentaar vond ik wat dit betreft niet geheel bevredigend.- Jaargang 41
- nummer 10
Om te beginnen: Het zou fijn zijn als u tegenover de door u gesignaleerde opvatting van Ter Linden over de Bijbel in dit verband zou aangeven wat ik moet verstaan onder de 'klassiek christelijke' opvatting. Houdt die bijvoorbeeld in dat het Oude Testament overal historisch gebeurde verhalen vertelt? Hoeveel mensen die Christen zijn geloven dat het scheppingsverhaal letterlijk genomen moet worden?
U geeft zelf al aan dat dit in ieder geval in een deel van de theologische gemeenschap (what ever that may be) niet algemeen het geval is. Waarom zeggen we niet gewoon dat de geologie laat zien dat er een wordingsgeschiedenis van onze aardbol is die uitermate interessant is en dat de Bijbel geen geologie-handboek is. Tussen geologie en theologie bestaat "'-helemaal geen spanning, die kan alleen bestaan tussen zaken die van dezelfde soort, van dezelfde orde zijn.
De manier waarop Ter Linde het scheppingsvehaal plaatst is heel plausibel en misschien historisch beter verantwoord dan wat ik hierover nog op de catechisatie heb geleerd. Als Ter Linden ingaat op de vraag hoe God sprak, dan prikkelt hij in ieder geval om mij hierbij iets voor te stellen.
Brengt hij daarmee God niet meer naar je toe dan wanneer ik een dergelijke tekst 'leeg' over mee heen laat komen? God blijft voor ons een mysterie en ik zou niet weten hoe ik God uit moet leggen aan een bekeerde Moslim, ik vind dat ook niet zo direct van belang. Wat ik wel van belang vind is, hoe ik God aan mijn kinderen moet uitleggen en het lijkt mij dat Ter Linden in ieder geval op een vandaag begrijpelijke manier daarmee bezig is. Of hebt u zo een uitleg voor die bekeerde Moslim bij de hand?
Ter Linden gaat kennelijk in op de manier waarop de Bijbelboeken zijn ontstaan en het is dacht ik ook algemeen aanvaard dat verhalen door overlevering onder het Joodse volk van generatie op generatie zijn overgedragen en op een gegeven moment op schrift zijn gesteld. Waarom niet dit weergeven in een verhalende Bijbelversie?
Het is te 'goedkoop' om in te zoomen op die priester die vertelt, dat bedoelde de schrijver niet en is geen commentaar dat hout snijdt.
"Is wat troost daarmee ook waar".
Nee, daarvoor heb ik het verhaaltje over een vrouw die geen partner kan vinden niet nodig. Maar uw commentaar suggereert dat Ter Linden onwaarheden invoert die zouden moeten troosten. En een dergelijke suggestie is alleen verantwoord als deze is onderbouwd, wat u niet doet.
"En dus". U vraagt zich af, wie God eigenlijk is naar de opvatting van Ter Linden. Ik zou ervoor willen pleiten, Ter Linden z'n Bijbel niet meteen het etiket op te plakken dat hij een 'god van de verhalenverteller' brengt. Voorlopig lijkt mij de verdienste van Ter Linden z'n werk, dat hij het Oude Testament meer laat zoals dat in eerste instantie is gegeven voor het Joodse volk, in hun tijd van volksbestaan.
Anderen hebben dat al eerder gedaan.
Ik citeer uit het boek van prof. Fielet (uitgave 1969): "Israël heeft zich van Gods transcendentie nooit een ruimtelijke voorstelling gemaakt als een wonen van God boven de aarde. Zijn Openbaring was voor haar niet een spreken vanuit een andere wereld.
Ook Israël heeft nooit hemelse stemmen gehoord! De religieuze houding van dit volk lag geheel gesitueerd binnen de aardse werkelijkheid."
Ik vraag mij af, hoe de 'klassiek christelijke opvatting' over de Bijbel zich verhoudt tot de opvatting van het Joodse volk in de tijd dat het Oude Testament ontstond.
En ik vraag mij af, of die 'klassieke' opvatting vandaag nog voor de kerkmensen even helder is als die was in 'klassieke tijden'. We kunnen proberen de Bijbel te blijven inpakken in 'opvattingen', we kunnen ook die opvattingen 'es ter discussie stellen en kijken of er niet een Bijbel tevoorschijn komt die veel rijker is dan we tot dusver dachten.
In ieder geval zou ik het op prijs stellen als u hier nog 'es nader op zou willen ingaan. OPBOUW is toch een orgaan waarin discussie mogelijk is?