De oudste vrienden
1996-01-26
Als jaren komen, kan het uur bedanken.- Jaargang 40
- nummer 2
Op school gelden slechts uren: vriendschap, twist,
En de verveling die ons vergewist
Dat wij saamhorig zijn als de schoolbanken.
Dan komen jaren, - ook al vielen Franken
En Slag bij Nieuwpoort in de boekenkist -
Maar als men eens in 't jaar de brieven mist,
Die niet meer komen, dan gaat 't jaar bedanken.
En dan geldt weer de oudste muntstandaard:
Minuten, zoet herleefd, nooit opgespaard,
Of die verstrooid tussen de scherven liggen:
Een pot lijmt men wel saam, geld is te sparen,
Maar uit minuten kunnen stenen biggen
Geen uren zaamlen, of uit uren jaren.
S. Vestdijk
Op schoolleven veel leerlingen van het ene uur naar het andere (met de pauzes als welkome afwisseling). Wat kan zo'n lesuur lang duren! Daarna gaan de jaren voorbij, het ene nieuwe jaar komt na het andere, de zakenman leeft van balans naar balans. En dan, opeens, is er het besef dat rondom de jaarwisseling de brieven van oude bekenden uit blijven. Nou ja, brieven, tegenwoordig is dat meestal een kaart of een telefoonlje. Maar vroeger, de tijd waarin Vestdijk leefde, de tijd waarin de mensen nog konden schrijven, stuurden ze elkaar tegen het einde van het jaar een brief. Je kon, wat de post betreft, drie belangrijke tijden in het leven onderscheiden: die van de verlovings- en trouwberichten, dan kwamen de geboortekaartjes en de laatste fase was die van de zwartomrande brieven.
Jan, als je generatie bezig is uit te sterven, als je bijna niemand meer hebt die je nog bij de voornaam noemt, als er eind december geen brieven meer komen, dan ga je aan het verleden denken, je probeert het opnieuw te beleven. Maar de harde realiteit is wat op het graf van de dichter J.G. Bloem in Kalenberg staat: Voorbij, voorbij, o, en voorgoed voorbij!
Het is geen gedicht dat veel troost biedt, maar er zitten toch zo veel speelse elementen in dat ik het hier graag eens opneem.