Boeken om (niet) met Sinterklaas te kopen
1996-11-29
De kerkgeschiedenis is bezaaid met de graven van mensen die steeds naar de lucht keken en daarin teleurgesteld raakten. In de tweede eeuw waren er de Montanisten die voorspelden dat het Hemelse Jeruzalem zou neerdalen op hun stad Pepuza.- Jaargang 40
- nummer 24
De Saksische bisschop Wulfstan interpreteerde de invasie van de Noormannen(rond 1010)als een zeker teken dat het einde nabij was. Thomas Müntzer zette in 1525 de Duitse boeren aan tot opstand, omdat hij de engelen "hun sikkelen zag scherpen"
voor de grote oogst. Er is een geheimenis aangaande de Wederkomst dat we moeten respecteren, als we Degene willen eren die we met reikhalzend verlangen verwachten. "Maar van die dag of van die ure weet niemand, ook de engelen in de hemel niet, ook de Zoon niet, alleen de Vader."(Markus13:32)
Timothy George, in artikel Christianity Today
Naast mijn computer liggen twee Amerikaanse boeken die, naar ik vermoed, nagenoeg alle Opbouw-lezers volkomen onbekend zullen zijn. De schrijvers zijn mensen die ik zelf ook niet kende voor ik op mijn tocht door het leven hun werk een keer tegenkwam. Het ene boek, van een zekere John Hagee, heeft als titel (ik vertaal tegelijk maar) Het Begin van het Einde. De Moordaanslag op Jitschak Rabin en de komende Antichrist. Het andere, geschreven door een zekere Charles H. Dyer, heet De Opkomst van Babylon. Teken van de Eindtijd. Beide schrijvers hebben gemeenschappelijk dat ze overtuigd christen zijn, dat ze Amerikaan zijn, dat ze ongetwijfeld vele verdiensten hebben en zich voorbeeldig inzetten voor de verbreiding van Gods Koninkrijk. Beiden hebben, helaas, ook met elkaar gemeen dat ze een VOLSTREKT onzin-boek geschreven hebben! Dat is althans mijn mening, die ik moet zien goed te onderbouwen, en waarvoor ik "in het gericht kan komen".
Het ene boek ligt al een jaar te slingeren op mijn kamer, omdat ik er al lange tijd eens wat over schrijven wilde; het andere ligt hier uiteraard nog niet zo lang, want Rabins tragische dood is een recent gebeuren. Ik wil eens over deze boeken schrijven, en als dat wat vinnig mocht gebeuren, is dat niet omdat ik de schrijvers geen goed hart toedraag (ik ken hen niet eens persoonlijk), maar omdat ik het genre boeken dat ze hier vertegenwoordigen ongezond en slecht vind voor de Christelijke Kerk. In dit artikel komt het eerste boek aan de orde en in het volgende artikel het tweede, plus wat kleinere werkjes die ik over dit thema bij elkaar gespaard heb.
Jitschak Rabin
Zoals gezegd, kende ik John Hagee niet voor ik dit boek onder ogen kreeg. Hij heet "stichter en pastor van de Cornerstone Church in San Antonio, Texas". Voor het onwaarschijnlijke geval dat enige lezer nooit van die kerk gehoord mocht hebben, staat erbij vermeid dat die gemeente 15.000 leden telt. Hij is ook president van Global Evangelism Television (waar ik, irritant genoeg, ook al nooit van gehoord heb; ik ben toch echt een vreemdeling in het Amerikaanse kerkelijke Jeruzalem!). Hij is dagelijks en wekelijks te horen c.q. te zien in uitzendingen op radio of tv. Hij is ongetwijfeld daarmee een grote in het Koninkrijk der Hemelen, maar desondanks houd ik vol dat zijn boek aan geen kant klopt! Let wel, hier beweert een 'lerend ouderling' van een gemeente van 160 mensen dat een boek van de hand van een predikant van 15.000 mensen niet juist is. Waar gaat het naar toe in de wereld!
Vorderingen op de profetische kalender
Los van de neiging van veel (ook christelijke) Amerikanen zich publicitair 'breed te maken', wat ze mijns inziens niet van de Heer van de Kerk geleerd kunnen hebben, heb ik nogal bezwaar tegen de uitgangspunten van dit boek.
Die staan klip en klaar te lezen op de achterkant van het boek. Daar lees ik o.a. de volgende vragen: "Wat openbaart de aanslag over de vraag hoever we gevorderd zijn op de profetische kalender?" "Zijn wij 'de terminale generatie' - de laatste generatie die op aarde leven zal voor de wederkomst van Jezus Christus?" "Als de Antichrist probeert de vrede voor Israël veilig te stellen, zal hij dan daarin slagen? Wat voor iemand zal hij zijn?" "Wat is Jeruzalems toekomst, nu de gebeurtenissen die lang geleden voorzegd zijn beginnen uit te komen?" U merkt, Hagee's vraag is niet: of de aanslag (op Rabin) iets over onze vorderingen op de profetische kalender. Ik zou die vraag, als het echt moet, het liefst heel voorzichtig willen beantwoorden en vermoedelijk zeggen: "Niet dat ik weet!" of "Als dat het geval zou zijn, zal de eeuwigheid dat misschien nog eens onthullen". Dr. John Hagee is van het verband echter zo overtuigd, heeft kennelijk al op voorhand ook zoveel inzicht in die samenhang dat hij na een (irritant en 'ego-tripperig') verslag van zijn ene ontmoeting met Rabin ons in hoog tempo meeneemt naar de ijle hoogten van inzicht in Gods bedoelingen met deze tijd. Als we willen weten wat de Almachtige aan het doen is, doen we er zeer goed aan de Schrift aandachtig te lezen en voortdurend in elk geval het boek Openbaring te lezen, mits we ons laten gezeggen door de man uit Texas, die niet voor niets een kerk met 15.000 leden heeft gesticht. (Als ik dat zo zeg, ben ik dan cynisch?) Hagee's vraag is dus niet: "Is er rechtstreeks verband tussen Rabins dood en de opkomst van de Tegenspeler van Christus?", maar" Wat is het verband?" Als ik de vragen op de achterkant van het boek lees, moet ik wel concluderen: "die man wéét er gewoon veel meer van dan ik!" Hoe verwondend dat voor mijn ego ook zijn mag, dat kan natuurlijk best waar zijn.
Bijbelwoorden
Niettemin, in de Bijbel staan een paar uitspraken die we moeten kennen en in elk gesprek over dit thema ook overeind moeten houden. Ik lees dat er dingen bestaan "waar engelen begeren een blik in te slaan (1 Petrus 1:12), de Here Jezus Christus zegt dat wij 'dag en uur' van zijn wederkomst niet kunnen weten (Markus 13:32), en ook deze uitspraak trekt mijn aandacht: "Dit moet gij vooral weten dat geen profetie der Schrift een eigenmachtige uitleg toelaat" (2 Petrus 1:21). Ook lees ik, al in het Oude Testament, dat de test van de vraag of een 'profetie' van God komt of niet onder andere gelegen is in het simpele gegeven dat een aangekondigde gebeurtenis ook moet plaatsvinden! (Deuteronomium 18) Overigens, naast Deuteronium 18 moeten we ook Deuteronomium 13 lezen en ons bewust zijn dat er tenminste twéé normen voor profetie gegeven worden! In elk geval is er echter de toets dat een voorzegging moet uitkomen. Juist die laatstgenoemde toets trekt hier mijn aandacht. Want wat zegt deze meneer Hagee? Eerst vertelt hij het verhaal van de moord, waarin de hele gebeurtenis wordt benaderd vanuit het oogpunt van Jigal Amir, Rabins moordenaar; daarbij komt al een kennis van diens beleving naar voren die wel bovennatuurlijke inspiratie suggereert. Hoe Amir precies dit of dat deed, wat hij op dat moment wel of niet dacht en voelde, het gaat dieper dan wat in de verhoren naar voren gekomen is. Ook was Hagee (gezien de snelheid van de publicatie) van dit alles kennelijk eerder op de hoogte dan rechters, ondervragers, aanklagers, advocaten of pers! Het is zogezegd al-of-niet juiste fantasie! Dat moet Hagee zelf weten. Daar heb ik vrede mee, al geloof ik hem niet. Dat hoort tot de vrijheid van schrijver en lezer.
Nodig om te toetsen
Uitspraken die de uitleg van de Bijbel betreffen zijn echter het domein van de Christelijke gemeente, die geroepen is om zulke woorden te toetsen. "Het schot dat Jitschak Rabin doodde zette de vervulling van Bijbelse profetie in een versnelling." (8) "Wat eens een politieke operatie was (het vredesproces, PJvK) is tot een opdracht voor 't hele volk geworden, door het bloed van een martelaar geschapen." (10) De schrijver, die erg kritisch staat t.o.v. het vredesproces, wijst op de situatie na de moord op Kennedy. Allerlei wetsvoorstellen die Kennedy zelf niet of slechts met de grootste moeite door het Congres kon krijgen, zijn na zijn gewelddadige dood moeiteloos in zijn naam door Lyndon Johnson door het Congres gesleept. Hagee's conclusie is dat, na Rabins dood, "Israël in een vergelijkbare situatie verkeert. Het volk verenigt zich. Heel Israël zal nu vrede najagen met een hartstocht die alle voorzichtigheid laat varen. Om het leven en de nalatenschap van Jitschak Rabin te eren zal Israël de vrede met grote hardnekkigheid najagen." (14)
Niet uitgekomen!
Wat weten we inmiddels? Dat dr. Hagee met publicatie van zijn boek beter had kunnen wachten tot mei van dit jaar, toen Bibi Netanyahu de verkiezingen won ... Die liep niet zo warm voor onderhandelen, zoals we inmiddels weten. Zo'n boek over de Antichrist moet je dus niet binnen vier maanden schrijven! Dat kun je ook niet, tenzij je je eigenlijke verhaal al klaar hebt en alleen maar Rabins levenseinde er nog in vervlechten wil ... Daarmee is het boek stevig door mand gevallen! Dr. Hagee mag dan inzicht hebben in Gods heilsplan en wellicht schouwen in raadsbesluiten die de eeuwen der eeuwen omspannen, hij heeft niet zien aankomen dat binnen twee of drie maanden na zijn publicatie het Israëlische kiezersvolk niet deed wat hij met profetische blik voorspelde dat ze wél zouden doen ...
Natuurlijk is het altijd nog mogelijk dat het vredesproces op gang komt en, anders dan Hagee kennelijk doet, hoop ik dat ook van ganser harte! (De situatie van nu betekent, naar ik vrees, apert onrecht voor veel Palestijnen.) Als dat vredesproces nog op gang komt, is het vooral omdat Netanyahu niet zo competent lijkt, in Israël vervroegde verkiezingen uitgeschreven worden of de regering van Israël wordt onder zo grote internationale druk gezet wordt dat ze weer naar de vergadertafel gaat, of om een nog andere reden. (Dat de Antichrist voor die politieke en militaire wanorde verantwoordelijk zal zijn begrijpen we wel uit Hagee's visie!) Hoe dan ook, het zal niet meer gaan zoals Hagee heeft gezegd dat het gaan zou! Ook al is hij "op de nationale televisie in Amerika, ook spreekt hij met miljoenen mensen" (een loftuiting van Israëlische journalisten die hij onbekommerd in zijn boek overneemt) (10), hij heeft géén gelijk. "In overmoed heeft een profeet gesproken. Gij zult voor hem niet vrezen." (Deut. 18:22) Het kopje van een paragraaf: "De berg beweegt: Syrië is bereid om te onderhandelen" (11) is - tot nu toe - volledig on-juist gebleken. Niet uitgekomen! Is het misschien niet uitgekomen, omdat dr. Hagee geen profeet is die ons namens de Here al deze zaken ons heeft uiteengezet? Wat moet je anders concluderen? Niet in alle opzichten is dit boek onwaar, want het citeert de Schrift soms op een manier die juist is, maar vlecht tegelijk dit alles in een structuur die onjuist moet heten.
Conclusies
Wat voor conclusies moet je aan dit boek verbinden? Ik zou er twee willen noemen. Laten we - ook bij het uiten van profetieën - "snel zijn om te horen en langzaam om te spreken" (Jakobus 1:19). Om het simpel te zeggen, laten we van dit soort boeken niet de eerste editie kopen, maar de tweede druk. Het grote voordeel is dat die druk al vaak niet komt! Inmiddels is dan wel duidelijk geworden dat de profeet in kwestie te snel en in overmoed sprak. Laten we hem noch zijn profetie daarom 'vrezen'. Dat staat vermeld in Deuteronomium 18. Ten tweede, laten we proberen te onderscheiden wat profetie wel is en wat niet. Het is in elk geval geen exegese-op-de-klank-af. Het is niet het zien van een grote lijn in de Bijbel die voornamelijk wordt opgemerkt bij gratie van domheid of het niet-lezen van de krant! Profeetschap is ook geen métier voor de 'snelle jongens'!
Laten we oppassen voor elke schrijver die begin- en eindpunt neemt in het boek Openbaring, want dat is het moeilijkste boek van de hele Bijbel (het moeilijkst begrijpbaar, bedoel ik) en ieder die lichtvaardig daarover schrijft verdient minstens een reprimande. Voor dit soort boeken moet je geen bomen laten sterven! Tenslotte, de Nederlandse uitgever die besloot die boek niet op de markt te brengen verdient hulde! Omdat hij het niet nam, kreeg ik het exemplaar in handen. Het mocht naar een van de landen van Centraal-Azië, maar ik heb het onderschept en niet doorgestuurd. Want wat in het Midden-Oosten niet waar is, is ook niet waar in Azië. Of Nederland of de States.