Je bent maar één keer jong
1995-06-30
Prediker is een fascinerend boek en dat geldt ook zeker het laatste hoofdstuk.- Jaargang 39
- nummer 13
Het is, tussen haakjes, zeer de moeite waard om aan tafel Prediker eens in een andere vertaling te lezen, met name voor onze kinderen.
We hebben thuis het Boek gelezen, niet een echte vertaling, maar onze kinderen hebben zelden met zoveel aandacht de Bijbellezing gevolgd.
Begin er vroeg mee
Er staat heel veel in dit hoofdstuk, dat in de NBG-vertaling één geheel vormt met de laatste verzen van hoofdstuk 11. De vertalers hebben dit gedeelte als opschrift meegegeven: "Gedenk uw Schepper in uw jongelingsjaren".
Dit wordt overigens niet alleen tegen jonge mensen gezegd, ook ouderen zullen in dit hoofdstuk veel herkennen, zeker wanneer de beeldspraak, waarmee het ouder-worden en het stervensproces beschreven worden, wordt verstaan.
Maar ik wil me in deze korte bijbeloverdenking vooral bezig houden met het eerste vers van hoofdstuk 12: "Gedenk dan uw Schepper in uw jongelingsjaren, voordat de kwade dagen komen en de jaren naderen, waarvan gij zegt: "Ik heb daarin geen behagen".
Waarom moet je er al vroeg mee beginnen? Met het je eigen maken van het geloof, met het liefhebben van God? Het is als met het leren van een taal of vak. Daar moet je al vroeg mee beginnen, wil je het goed onder de knie krijgen. Hoe jonger je bent, hoe gemakkelijker het er in slijt. En wat je in je jonge jaren geleerd hebt, dat ben je ook op je oude dag niet zo maar weer kwijt. Ik kom tenminste in bejaarden- en verpleegtehuizen veel oude mensen tegen, soms al lange tijd dementerend, die zonder mankeren een psalm of gezang meezingen, terwijl er voor de rest weinig herinnering meer is.
Het is zo belangrijk om van jongs af aan bezig te zijn met de dingen van het Koninkrijk, om de Here te kennen in je leven, om te groeien in de omgang met God. Zelfs wanneer er een fase in het leven komt, dat je afstand neemt van het geloof en de kerk, wat je aan geloofskennis hebt opgebouwd is niet zomaar verloren.
Wanneer een mens oud wordt, wanneer de tijd komt die de Prediker aanduidt met de woorden: "Ik heb er geen zin meer in", dan is een mens ook niet meer zo aanspreekbaar op het evangelie.
Ik heb oude mensen meegemaakt, die de beste jaren van hun leven voorbij hebben laten gaan, zonder aan God te denken, en die als verbitterde, verzuurde mensen zijn gestorven, omdat het leven hen niet gebracht heeft wat zij er van verwachten.
Maar toen zij tot die ontdekking kwamen, hadden zij ook niet meer de fut en de veerkracht om zich te verdiepen in het geloof, om de weg te gaan van Gods beloften en geboden. Zij waren onbereikbaar geworden voor de genade van Christus.
Geniet van het leven
De Here liefhebben gaat heel goed samen met het genieten van het leven. In de Groot Nieuws Bijbel zijn de verzen 9 en 10 van hoofdstuk 11 als volgt vertaald: "Geniet van je jeugd, neem het ervan zolang je nog jong bent. Doe wat je fijn vindt, waar je zin in hebt, maar besef wel dat je het voor God moet verantwoorden. Ga niet zitten tobben, zorg dat je gezond blijft, want je bent maar één keer jong".
Genieten is een gave van God, en als je je ogen en je oren goed de kost geeft, dan valt er ook veel te genieten.
Geniet van vriendschap en van verliefdheid, van muziek en van een goeie film, van uitgaan en plezier beleven.
Van Gods schepping en van de kultuur, die mensenhanden hebben voortgebracht. Dat zijn soms kleine kunstwerken in een gebroken wereld, waar je je hart aan kunt ophalen.
Ga wel zorgvuldig met je leven om, is de raad van Prediker. Neem, als je jong bent, niet het leed en de problemen van de hele wereld op je schouders.
Dat vraagt niemand van je, ook God niet. leef gezond, weet wat je gebruikt, ook als je uitgaat. Maak je lichaam en geest niet kapot door een uitgaansleven met veel drinken en het gebruiken van drugs of pepmiddelen.
Ga verstandig en zorgvuldig om met je sexualiteit. Je bent maar één keer jong en je hebt maar één lichaam.
Gods oordeel?
Er staat in vers 9 een heel opmerkelijk zinnetje: " ..maar weet dat God je om al deze dingen in het gericht zal doen komen". Geniet van het leven, maar bedenk wel, dat je het tegenover God moet verantwoorden. Haalt Prediker met z'n linkerhand terug, wat hij zopas met z'n rechterhand heeft gegeven?
Hanteert hij het oordeel van God als een stok achter de deur? Wee je gebeente als je dit of dat doet? De Here God die voortdurend op je let, die a.h.w. over je schouder meekijkt, wanneer je voor een schunnige sexfilm bent opgebleven?
Ik zie het oordeel van God niet zozeer als een stok achter de deur, maar als de toetssteen voor een echt en vreugdevol genieten. Geniet je ook echt als je uitgaat? Of is genieten alleen maar aan je zelf denken, je zelf uitleven, zelfs als dat gaat over de rug van een ander.
Geniet van het leven, maar laat genieten ook echt genieten zijn, zonder een wrange bijsmaak, zonder de pijn van de grens, die eigenlijk niet overschreden had mogen worden.
Wie zo weet te genieten van het leven kan de Here God zonder schaamte in de ogen kijken.