Las Hurdes
1995-12-29
Wij kennen geen brood en geen vlees- Jaargang 39
- nummer 26
Wij slapen op bladeren die mest worden voor ons
stenen land
Onze huizen hebben geen ramen
En in ons dorp zijn 14 dwergen en 30 idioten
Het regent en onze dijken zijn niet dicht
Het regent niet Wij bidden en onze aarde blijft droog
Als onze huid
Als onze keel die zwelt en barst
Wie onze vader is is onze minnaar
En onze moeders sterven vroeg
Schaamte is ons deel
Schande ons voedsel
Onkruid staat in ons gezicht geplant
Wij kijken in uw camera Wij zijn tastbaar
En gelijk aan u die zegt: "Zij zijn las Hurdes".
Hugo Claus
'Las Hurdes' is de titel van een film die over een gelijknamige streek gaat. Een streek met een heel ongunstig klimaat en een onvruchtbare bodem. De bewoners ervan zijn gedegenereerd door de ellendige omstandigheden, eenzijdige voeding en incest.
Wat er staat, moet u maar zo letterlijk mogelijk nemen. Er is inderdaad geen brood want op het stenen land groeit geen koren; vlees kennen ze ook niet want er groeit geen gras voor dieren. Er is wat armzalige humus, afkomstig van verrotte bladeren en dat is alles. De huizen zijn armoedige bouwsels; letterlijk en figuurlijk ontbreekt elk uitzicht. Neem de getallen 14 en 30 ook maar letterlijk want we hebben met een keiharde realiteit te maken. Hoe het zit met die dwergen en idioten, leest u enkele regels verder: wie onze vader is, is onze minnaar.
Het klimaat werkt op alle manieren tegen; óf het regent zo hard· dat alles wegspoelt, óf het is kurkdroog en dan kun je tegen de klippen op bidden, maar het helpt geen zier. Zie de opgezette kelen. Misschien kropziekte door een tekort aan mineralen? Zie ook de aangetaste huid; heeft dat te maken met de sexuele ontsporing?
Schaamte, schande en verval. En dit is geen fantasie, het is barre werkelijkheid. Echte, concrete mensen kijken ons aan. Maar ... : dit zijn onze gelijken! Er is geen enkele reden ons boven hen te verheffen door te zeggen: Nou ja, dat zijn nou een maal ... (Zigeuners, Bosniërs, Joden, asielzoekers, en vul maar in.)