Herdenken met pijn
1995-12-29
De vorige keer schreef ik iets over het 100-jarig bestaan van de gereformeerde kerk van Zaltbommel. Ik heb er geen 'synodaal' bij gezet, omdat ik denk, dat we als kerkgemeenschappen elkaar maar bij de officiële naam moeten noemen. Voor buitenstaanders is het anders helemaal niet meer te snappen. De koft na de Vrijmaking in gebruik genomen uitdrukking 'onderhoudende artikel 31 K.O: is ook geen succes geweest en heeft ons tot op de dag van vandaag de naam 'een-en-dertigers' bezorgd. In het herdenkingsboekje '100 jaar gereformeerd' worden ook de gebeurtenissen rond de Vrijmaking besproken. In april 1944 bracht een ouderling tijdens een kerkenraadsvergadering zijn bezwaren tegen de leeruitspraken naar voren. De broeders wisten met de zaak niet goed raad. Ze probeerden zichzelf en anderen wijs te maken, dat, ook na de binding aan de leeruitspraken, iedereen kon zeggen wat hij wilde.- Jaargang 39
- nummer 26
Over de schorsing van prof. Schilder discussieerde men lang en breed. In het herdenkingsboekje staat: "Omdat na een lange discussie geen overeenstemming wordt verkregen besluit de kerkenraad het schrijven (van de classis Apeldoorn hierover - v.w.) voor kennisgeving aan te nemen. Dat lot ondergaan ook de stukken die over dit onderwerp in latere vergaderingen aan de orde komen." En zo schoof men de zaak aan de kant.
Volgend jaar maart zal in Zaltbommel wel een herdenking plaatsvinden in verband met '50 jaar Vrijmaking'. Ik zal er wel niet bij zijn, maar er wel aan denken. Met pijnt In 1946 wist een kerkenraad met de kwestie geen raad; in 1970 wist een andere kerkeraad dat evenmin. Toen we met een aantal leden de vrijgemaakte kerkenraad van Zaltbommel verzochten de band met de weggezonden kerken te blijven onderhouden en de weggezonden of geschorste ambtsdragers te blijven erkennen, kwam het volgende merkwaardige antwoord: "De raad deelt U mee dat hij aan dit verzoek niet kan voldoen. Ter verduidelijking hiervan wijzen we U erop dat een dergelijke erkenning niet afhangt van een particulier persoon of zelfs maar van een enkele kerk .. Daarom Is het heel iets anders op de plaats waar dat behoort voor Iemands erkenning te pleiten dan een dergelijke erkenning uit te spreken, op eigen gezag."
Verwezen werd nog naar de kerkorde; het kerkverband beslist en zo omzeilde men een duidelijke uitspraak. Precies als in 1945. Jammer. Zo ontstaan breuken. Maar het woord van God bleef ook daar verkondigd. Gelukkig. En ook daar blijft God mensen aan zich binden.
God is gelukkig niet gebonden aan door zondige mensen gebroken instituten. En die mensen moeten maar bescheiden blijven, ook bij herdenkingen.