In memoriam ds. Geert Janssen
1994-08-12
Betrekkelijk kort na zijn vrouw is op 20 juli [L ds. G. Janssen op 78-jarige leeftijd in Christus ontslapen. Met het overlijden van ds. Janssen is een tijdperk afgesloten. De kring van hen die de Vrijmaking en de strijd in de zestiger jaren actief hebben beleefd wordt steeds kleiner en raakt wat vervreemd in de ontwikkelingen van ons kerkelijk leven.- Jaargang 38
- nummer 16
Het leven van de overledene is a.h.w. getekend door de vrijmaking. Ds. Janssen werd op 5 okt. 1941 in Ten Post in het ambt bevestigd en nam als jong predikant al deel aan de strijd tegen de heerschappijvoering van de synoden van de Geref. Kerken in de jaren 1942/45. Van zijn hand verscheen een vlugschrift onder de titel: Een nieuwe leer; daarna de brochure Een mislukt pleidooi en samen met ds. J. van Dijk: De lijn van de Afscheiding verlaten.
Grote bekendheid kreeg ds. Janssen als geschiedschrijver van de Vrijmaking met het boek De feitelijke toedracht dat in 1956 al in derde druk verscheen en verplichte stof was voor de studenten in Kampen.
Minder bekend is de uitstekend gedocumenteerde katern Om de theocratie.
Na de kerk van Ten Post diende ds. Janssen de gemeenten van Zuidlaren en Leeuwarden en van 1955tot zijn emeritaat was hij predikant in Amsterdam-West. Hij was een man van grote werkkracht en naast de arbeid in de gemeente was hij jarenlang lid.van het hoofdbestuur van de bond van J.V. op G.G.; voorzitter van het bestuur van de Geref. Schoolvereniging, lid van het Contactorgaan Geref. Gezindte en herhaalde malen afgevaardiqd naar. generale synoden, waar hij opviel door zijn brede kennis van zaken. In de ontwikkelingen na de vrijmaking nam hij een eigen positie in en liet zich niet 'indelen' bij een be-o paalde richting. Zo was hij geen voorstander van samensprekingen met de Geref. Kerken (s.) en niet bepaald rijk met de Open Brief van 1967, maar hij keerde zich in woord en geschrift tegen schorsingen, doleanties en buiten-verbandzettingen waarbij de aangenomen kerkorde met voeten getreden werd; hij werd in de kerkelijke strijd de vraagbaak van velen.
Daarbij werd hij niet moede te betogen dat de moeiten die tot de kerkscheuring leidden niet veroorzaakt werden door kerkverband of kerkorde, maar door de schending en overtreding daarvan.
In gedachten zie ik Geert Janssen voor me op de synode van Rotterdam-Delfshaven in 1964waar hij in het conflict in de zaak-Groningen-Zuid bij alle èmoties, waarbij nogal wat ouderen aan het eind van hun krachten waren, als woordvoerder van de bezwaarden stond als een rots in de branding.Het was daarom zo verdrietig dat deze krachtige persoonlijkheid voortijdig met emeritaat moest gaan, waardoor zijn bijdragen aan het kerkelijk leven steeds minder werden tot hij helemaal aan de zijlijn belandde.Uit de herinneringen aan mijn vriend en collega noem ik nog twee dingen.
Opvallend was de onbaatzuchtigheid van deze begaafde predikant, die geen streber was en naar zijn zeggen liever zijn leven lang droog brood at dan onrecht in de kerken verdragen.
Het tweede is dat hij zich tot het einde heeft ingezet om de vrede in de vrijgemaakte kerken en zijn gemeente te bewaren.
Zijn brochures Aanvaard elkander (Groningen-Zuid) en Is Christus gedeeld leggen daarvan getuigenis af.
Op de synode van Rotterdam 1964 zette hij zich tot het uiterste in voor herstel van de vrede in de gemeente van Katwijk.
Eén van de brandpunten in de kerkelijke strijd was het feit dat op de synode van Hoogeveen twee afvaardigingen uit Noord-Holland waren. Schismatieke groepen in deze provindie hadden een nieuw kerkverband gesticht en afgevaardigden naar de synode gezonden. Het was helemaal duidelijk dat deze groep als wettige afvaardiging zou worden geaccepteerd en de kerken in Noord-Holland zouden worden buitengesloten.
In die dagen heb ik wel eens de vraag gesteld of het voor ons wel zin had een afvaardiging naar Hoogeveen te sturen, want ik was van mening dat de Naam des Heren al te veel smaad had geleden in de onverkwikkelijke twisten die hieraan voorafgegaan waren. Ds. Janssen wilde hiervan niet weten en hij ging naar Hoogeveen als afgevaardigde en woordvoerder, om de eenheid te bewaren maar werd heengezonden met de andere afgevaardigden.
Ook in zijn eigen gemeente, die na zijn komst groeide tot ruim 600 leden, heeft hij zich tot het einde ingezet voor de vrede en het was erg triest dat er hier waren die zich meenden te moeten onttrekken aan de ontrouwe ambtsdienst.
Het is mij opgevallen dat ds. Janssen voor nogal wat jongeren in onze kerken een onbekende is geworden en bij de begrafenis dachten we even aan de bekende woorden uit de oude berijming van Psalm 103: "Men kent en vindt haar standplaats zelfs niet meer", zo is 's levens gang.
Evenwel: God is niet onrechtvaardig, dat Hij uw werk zou vergeten en de liefde die gij voor Zijn Naam betoond hebt door de diensten die gij de heiligen bewezen hebt en nog bewijst (Hebr. 6:10).
Moge dit voor de kinderen, die in zo korte tijd beide ouders zagen heengaan, tot troost zijn; zij mogen rusten van hun moeiten. Gode de eer en dank voor de dienst van Geert Janssen.