Godsverduistering
1994-12-30
Zijn ogen dwalen van mij weg als hij iets vertelt van wat hij in het voormalige Joegoslavië gezien en meegemaakt heeft.- Jaargang 38
- nummer 26
Ziet hij de verschrikkingen opnieuw voor zich?
We praten met elkaar in het Holland Huis - ons Protestants Militair Tehuis - in Zagreb.
Inderdaad: een tehuis. Voor blauwhelmen, gelegerd op de U.N.-basis Pleso, voor verlofgangers, voor de militairen van de 'rotatie' die afgelost worden of komen aflossen.
Ik ben in gesprek geraakt met een UNMO, een waarnemer, die in Zagreb op bezoek is.
Bij stukjes en beetjes hoor ik iets van wat hij waargenomen heeft.
Wat hij vertelt is bepaald niet iets, waar iemand vrolijk van wordt. Hoe kunnen mensen, die tot voor kort buren waren, elkaar zulke vreselijke dingen aandoen?
"Weet je, wat ik nog het ergste vind?", zegt hij op een bepaald moment.
"Die mensen zeggen allemaal dat ze in God geloven. Ze zijn Orthodox of Rooms-katholiek of Moslim. Maar dat geloof lijkt hen alleen nog maar fanatieker en vijandiger te maken.
Zal ik je eens wat zeggen? Als ik m'n geloof al niet eerder verloren had, was ik het hier wel kwijtgeraakt."
Ik weet niet goed wat ik er op zeggen moet.
Ben ik degene die God hier 'verdedigen' moet?
Zijn er wel woorden te vinden, waarmee je iemand met zulke gruwelijke beelden op zijn netvlies tot andere gedachten zou kunnen brengen? "Hier is de godsverduistering compleet", schreef een naar Bosnië uitgezonden legerpredikant.
AI luisterende naar deze kapitein komen deze woorden me in de herinnering.
Intussen is er een andere waarnemer bij komen zitten. Ook hij was dichtbij de strijdende partijen.
En vraagt zich net zo goed af: waar is God? waar kun je Hem middenin deze waanzin nog ontdekken?
"Man, ik weet het ook niet. God lijkt hier ver weg, ja.
Maar toch - als ik zie wat blauwhelmen of hulpverleners vaak voor de bevolking hier doen .... of wat die mensen hier in het Holland Huis voor de militairen van Unprofor doen - weet je, dan denk ik: God is er toch ook nog.
Hij heeft z'n handen kennelijk nog niet van de mensen hier afgetrokken ... "
Is dat iets van een antwoord?
De volgende dag zien we elkaar weer tijdens de kerkdienst in het Holland Huis.
Een twintigtal mannen en vrouwen die allen op hun eigen manier verwerken wat ze tijdens hun uitzending meemaken.
Met al hun vragen en twijfels zijn ze welkom. ' Mensen op zoek naar de zin van hun missie. Op zoek - ook naar God.
De voorganger van die morgen vertelt van de profeet Elia, die in de woestijn door de vogels gevoed wordt.
Hoe onverwacht en ongedacht kan God aanwezig blijken te zijn terwijl het bestaan veel weg heeft van een onleefbare woestijn!
Daarna breken we samen het brood en drinken uit de beker: tekenen van de liefdevolle nabijheid van de Heer.
We ontvangen 'het viaticum ': rantsoen voor onderweg.
Er is licht in de duisternis. Ik denk, dat ik in deze tijd rond het feest van het licht dat in de duisternis kwam meer dan voorheen met m'n gedachten en m'n gebed bij hen, die met een vredesmissie uitgezonden werden, zal zijn.