Post uit Rwanda - Vasten
1993-07-02
"Juf, vasten jullie ook? Onze meester zegt dat christenen ook vasten om zo aan Jezus te denken, doet u dat ook?"- Jaargang 37
- nummer 14
Shaheen kijkt me aan. Ze zit, net als haar jongere broer Shoib bij Matthijs in de vierde klas.
Aan de namen kun je wel horen dat het geen Nederlandse kinderen zijn.
Shoib en Shaheen komen uit Pakistan, Hun huid is bruin en hun haren zijn zwart, zonder krullen, De vader en moeder van Shoib en Shaheen hebben een winkel in de stad waar je medicijnen en zeep kunt kopen, En zodra ik daar mijn neus om de hoek van de winkeldeur steek moet ik meekomen naar hun huis, achter de winkel om zoete thee te drinken met pinda's of griesmeelkoekjes. Het is een hele aardige familie, altijd druk met de winkel en met gasten en... met hun geloof, Twee keer in de week komt 'De Meester', Hij leert Shoib en Shaheen en hun kleinere zusje lezen uit de Koran, hun heilige boek. Het is geschreven in het Arabisch en het moet gelezen worden in het Arabisch niet in een vertaling en daarom leren alle moslims (zo heten de mensen die geloven dat de Koran het boek van God is) de ingewikkelde tekens van de arabische taal lezen en schrijven.
Maar dat is niet het enige wat de meester leert aan Shoib en Shaheen. Hij vertelt ze ook verhalen uit de Koran, over Abraham en zijn zoon Ihsmael, over Jezus de profeet en over hun grote profeet Mohammed. En soms vertellen Shoib en Shaheen wat van die verhalen op school als ze samen met Matthijs en Johannes (een duitse jongen) godsdienst hebben met mij. Ja, die twee moslimkinderen luisteren ook naar de verhalen uit de Bijbel, want - zegt hun vader - daar kunnen ze ook een boel van leren. En wij leren van tijd tot tijd wat over hun geloof.
"Juf, vasten jullie ook?" Ik aarzel eventjes en denk na. Matthijs geeft al antwoord voor ik mijn mond open kan doen, "Vasten? Niet eten? Welnee, dat hoeven wij niet". "Maar de meester zegt van wei". Shaheen kijkt me vragend aan. "Hij zegt dat het voor jullie nu ook vastentijd is net als voor ons, maar dat jullie, wel eten en drinken alleen geen lekkere dingen."
"Welnee," roept Matthijs weer.
"Hoho" nu moet ik me er even mee bemoeien.
"De katholieken houden wel een vastentijd," zeg ik tegen Matthijs. "Misschien niet eens zo'n gek idee, maar vertel jij eens Shaheen, doen jullie nu ook mee met [jullie vastentijd de ramadan?"
Shaheen begint vrolijk te stralen en Shoib schiet overeind op zijn stoel. "Dit jaar. voor het eerst!," roept hij glunderend. "In de vakantie hebben we vier dagen gevast."
"Niks gegeten?," vraagt Johannes verbaasd.
"Niks eten, dat is niks," antwoordt Shaheen; "niks drinken is veel moeilijker. Vooral als het warm is". (ze slikt een keer, alsof ze een beetje pijn in de keel krijgt als ze er aan denkt).
"Niks eten én niks drinken?"
Johannes en Matthijs kijken elkaar aan.
"Hoe lang dan niet?," vraagt Johannes.
"Voor 5 uur ’s morgens mag je nog iets eten, zegt Shoib "en dan na twintig over zes in de avond, dan mag alles weer gewoon. Maar de eerste dag had moeder vergeten ons voor vijf uur wakker te maken. We zullen zien, zei ze toen, hoe lang jullie het volhouden. "En het is gelukt!" Het lijkt of Shoib en Shaheen over iets feestelijks praten. Matthijs heeft een bedenkelijk gezicht getrokken en krijgt dan opeens een idee. "Hé, dan kun je gewoon overdag gaan slapen," zegt hij "en dan eet je 's nachts, dan maakt het niet meer uit."
"Poe." roept Shaheen. "Je begrijpt er niks van. Het gaat er niet om dat je niks eet alleen.
Je moet je werk doen en je gebeden bidden en je moet vasten met alles.
Met je ogen moet je geen slechte dingen zien en met je oren geen verkeerde dingen horen en met je neus niets ruiken wat niet goed is en met je mond geen slechte dingen zeggen. Je handen mogen geen verkeerde dingen doen en je voeten moeten nergens heen gaan waar je niet zou moeten komen. Dát is echt vasten." "Maar waarom?," vraagt Johannes.
"Om aan God te denken, legt Shaheen uit, "en om sterk te worden, om te leren niet te doen wat je eigenlijk wel wilt."
Het is even stil in de klas.
We denken allemaal na. "Ons geloof is eigenlijk heel moeilijk, veel moeilijker dan dat van jullie," zucht Shoib dan.
Is dat zo? Ik denk opeens aan allemaal woorden van Jezus: Maak je geen zorgen voor de dag van morgen.
Heb je vijanden lief. Laat alles achter en volg mij. Is dat gemakkelijk?
"Ik ben blij dat wij dat niet hoeven," zegt Matthijs.
"Maar wij hebben feesten," lacht Shoib; "elke avond als we weer eten mogen is het een beetje feest en als de ramadan afgelopen is is het groot feest en ik vind het fijn dat ik het kan, een hele dag niet eten en drinken." "Weet je wat jongens, weten jullie wat Jezus deed vlak voor Hij begon met zijn werk in Israël?," vraag ik. Ze kijken me alle vier vragend aan.
"Hij ging naar de woestijn en at 40 dagen lang niks, ook de avonden niet, maar Hij dronk wel, dat zou niet kunnen 40 dagen lang."
"En toen?," vraagt Shoib, vierde Hij toen feest?"
"Toen werd het nog even heel moeilijk, vertel ik verder, "toen moest Hij laten zien of Hij alles goed had begrepen wat God van Hem vroeg, maar daarna, ja toen was het een soort feest. Toen kwamen er zelfs engelen."
"Nou snap ik nog niet waarom jullie dan niet ook vasten," vraagt Shaheen.
Ik aarzel weer. "We hoeven het niet per se maar toch is het misschien geen gek idee."