Post uit Rwanda
1993-02-26
Een vreselijke ziekte - Jaargang 37
- nummer 5
Chantal is ziek als ze uit school komt.
Haar hoofd doet zo zeer, ze is zo moe en voelt zich zo raar. Een paar meisjes uit haar klas lopen met haar mee tot haar huis. "Mamma Chantal" roepen ze voor de deur. "Mamma Chantal!"
Moeder staat in de kookhut achter het huis. Nat van het zweet en de dampen van de kokende bonen komt ze tevoorschijn.
"Wat is er?" vraagt ze. "Chantal is ziek!" zeggen de meisjes. Moeder droogt haar handen langs de doek die ze om haar midden heeft geslagen.
Ze pakt het hoofd van haar meisje tussen haar hand.en. "Ja, je bent heet." zegt ze "Ga maar géluw naar binnen, uit de zon. Ga maar liggen."
Chantal wil niks liever, ze kan ook niet veel anders. Moeder loopt even naar de buurvrouw, die heeft 15 kinderen die weet vast wel wat er aan de hand is. Ze komt meteen kijken. "Zeer hoofd, heel heet, dat moet malaria zijn. Ik heb wel medicijn." Chantal slikt de bittere pilletjes en valt in slaap.
Maar ze knapt er niks van op. Ze wordt als maar zieker. Tegen de avond heeft ze overal zo'n pijn, vooral in haar nek en rug. Ze trek haar hoofd achterover en spant haar hele lijf, ze ligt als een halve maan op haar slaapmatje. Moeder is vreselijk bang, de buurvrouw is er weer, vader is komen kijken er komen al meer mensen en iedereen in de buurt praat erover. In de nacht sterft het meisje. Een week later heeft haar moeder precies dezelfde ziekte.
Zij sterft ook. Andere kinderen van school krijgen het ook en andere grote mensen. Binnen twee weken zijn er zeven doden in het kleine dorp. De mensen zijn verschrikkelijk bang geworden.
Mensen die in de morgen gezond naar hun werk of naar school gaan kunnen 's avonds al dood zijn.
De raadsman van het dorp wordt erbij gehaald. Elk dorp heeft iemand die moet helpen bij problemen, en dit is duidelijk een groot probleem. Hij gaat naar de stad, praten in het ziekenhuis en raad vragen aan andere mensen die kunnen helpen. De mensen beginnen te begrijpen wat er aan de hand is. Ook op de radio komen al meer berichten over een gevaarlijke ziekte met pijn in de nek. 'Hersenvliesontsteking' heet het in het Nederlands. De school gaat voorlopig dicht. Zo kunnen kinderen die al ziek zijn zonder het te weten niet per ongeluk ook andere kinderen besmetten. Een week later komt er een auto van het ziekenhuis uit de stad. Er zijn twee verpleegsters die mensen komen inenten. Het kost een boel geld maar de mensen zijn heel bang. Ze willen best een boel geld betalen om die ziekte niet te krijgen.
Omdat de meeste mensen en vooral ook alle schoolkinderen nu ingeënt zijn en niet meer ziek kunnen worden sterven er geen mensen meer en het hele dorp haalt opgelucht adem.
"We zijn gered," zeggen de mensen tegen elkaar. "Wat hebben we een geluk gehad, ons hele dorp had wel kunnen sterven. Nu zijn er maar zeven doden." "God heeft ons beschermd" zeggen de christenen. "Je kunt zien dat Hij naar ons luistert, want we hebben allemaal heel veel gebeden. Halleluja!"
Ook in de stad worden mensen ziek.
Het zijn meestal mensen die toch al niet zo gezond waren omdat ze niet genoeg of verkeerde dingen eten.
Mensen zoals jullie en wij krijgen die ziekte niet zo gauw, zeker niet als je niet op een Rwandese school zit met kinderen die besmet zijn. "Maar de blanke mensen in de stad schrikken verschrikkelijk van het nieuws dat die gevaarlijke ziekte rondgaat. Ze steken de koppen bij elkaar, ze bellen met de ambassades van hun landen. Binnen de kortste keren is iedereen ingeënt, gratis, daar heeft de ambassade voor gezorgd. Hè, hè zeggen ze dan opgelucht tegen elkaar. "Gelukkig dat we het zo snel konden regelen. Wat is het leven toch gevaarlijk hier. We moeten goed opletten of er geen andere besmettelijke ziektes uitbreken. Wat is er toch een boel om je zorgen over te maken en er is niemand op wie je kunt vertrouwen."
Dat het een beetje feest is op de heuvel waar zeven doden zijn, feest omdat er nog zoveel mensen leven, dat weten die blanke mensen niet. Ze zouden het niet begrijpen ook. Ik vraag me af of ik het begrijp.