Gezegende fietsen

2007-09-14
  • Jaargang 51
  • nummer 18
Toeval bestaat niet. Maar soms vallen gebeurtenissen wel érg wonderlijk samen. Neem nu het inzegenen van fietsen.
Agnes Amelink vertelt er over in het boek ‘Fietsen met God’. De dag nadat ik (tijdens een fietstocht) dit verhaal lees kom ik in een kerkdienst terecht waar auto’s worden ingezegend…

Fietsen met God is geschreven door drie vrouwen die in Canterbury op de fiets stappen. Het doel is Rome. De Nederlands Gereformeerde Agnes Amelink, de bekeerde katholiek Monic Slingerland en de anglicaanse priester Alja Tollefsen vertellen ieder op hun eigen manier en ook weer samen over hun reis op de pedalen. Het gaat lang niet alleen over het fietsen. Het samenbindend element is het ‘beoefenen van de oecumene’.

Samen fietsen
Samen fietsen is ingewikkeld. Ieder heeft zijn eigen temperament en tempo. Daar komen de dames al snel achter. De rollen kristalliseren zich uit: degene die regelt en het liefste vooruit rijdt, degenen die zorgt en degene die achterblijft. Al na een paar dagen wordt het de vraag of Rome ooit bereikt zal worden. De heuvels zijn zwaarder dan gedacht, de ‘psychische’ afstanden groter dan van tevoren ingeschat en ook het materiaal is aan erosie onderhevig.
Het boek laat ons de geneugten van het fietsen ervaren, maar ook de barre tijden. ‘Het boek is geschreven met het zweet op de rug’ vermeldt de flaptekst. Fietsverslagen komen zelden in Opbouw. De rode draad van dit boek past echter uitstekend in de kolommen van dit blad. Het laat de verschillen zien tussen Gereformeerden, Anglicanen en Rooms-katholieken. Maar wat meer is: het laat de overeenkomsten zien. Wat kunnen we van elkaar leren? Groeien we naar elkaar toe?

Fietsen inzegenen
In Amiens willen Monic en Alja de fietsen laten inzegenen. ‘Ironie, stekeligheden, door de eeuwen gevoed, steken de kop op’. Een fiets is een ding, vindt Agnes, een fiets is niet gedoopt. Ze vindt het ook bijgeloof.
Monic en Alja schrikken van deze felheid, dit lijkt wel een protestantse inquisitie. Dan komt het gesprek op het gebed. Volgens Agnes kun je best bidden voor mooi weer. Dat begrijpen de andere twee weer niet. Maar hoe zit het nu precies? Een fiets kun je laten zegenen, maar een regenpak gaat te ver. Ironie met een serieuze ondertoon. Agnes verwijst naar de zegen die ze in Canterbury mee hebben gekregen. Waarom zou het dan nog nodig zijn om de fietsen met wijwater te besproeien? ‘Ik voel me met de minuut gereformeerder worden…..
Het lijkt alsof er nog een soort magische handeling aan moet worden toegevoegd’. En…. heeft het geholpen? vraagt de cynicus in mij. Diezelfde dag nog wordt Alja onwel vanwege een zware helling. En al snel heeft één van de fietsen ernstige materiaalpech. Zie je wel, het helpt dus niets…. Of toch wel?
Op de Bijbelkring in Alkmaar hebben we dezelfde week ook een gesprek over God die mee gaat. ‘Vóór ik in de auto stap vraag ik iedere dag weer God om een zegen’ zegt één van de deelnemers. Dat kan ik met mijn protestantse achtergrond helemaal volgen. Maar net als Agnes voel ik me toch wel érg een buitenstaander als ik in een kerkdienst terecht kom waar auto’s worden gezegend…. dat ligt niet alleen aan mijn ‘allergie’ voor auto’s. En mijn fiets – hoezeer ik ook aan die tweewieler gehecht ben en hoe vaak ik ook bijna-ongelukken ervaar- laat ik niet zegenen.

Parijs, Genéve en verder
En verder gaat het. Door Parijs, met een historische binnenstad en buitenwijken waar ieder moment de vlam in de pan kan slaan. Daar krijgt het christelijk geloof weer een heel andere dimensie. Daar ontdek je vooral de gezamenlijke taak van christenen in een wereld zonder God en meester, of met de Allah van de Islam.
Ontmoetingen in de eindeloze uitgestrektheid van het Franse land. Met soms binnen vijf minuten een gesprek met volstrekte buitenstaanders over het geloof. De onderlinge band. Het samen vieren van de eucharistie op de hotelkamer.
Genève. De stinkend rijke stad van de sobere Calvijn. Met in het gebouw van de Wereldgezondheidsorganisatie een schilderij waarop de grootvader van Agnes staat afgebeeld. Het moderne museum rond Calvijn. De directeur zegt: ‘De uitdaging van de Reformatie is nu misschien wel dat we het heilige gaan ontdekken.’ Niet alleen in het gedrag van de drie fietsers, ook in de discussies onderweg ontstaan steeds meer patronen. Eén daarvan is: de Bijbel als bron van het geloof. Is het alleen de Bijbel, of mag daar nog iets bij? Die vraag wordt vooral prangend in Italië. Maria als voorspreekster is overal aanwezig. Uiteindelijk, na 39 dagen, wordt Rome bereikt. Na het Anglicaanse Canterbury en het Reformatorische Genève het derde en laatste doel van de tocht: de aardse basis van de Rooms-katholieke Kerk.

De balans
Het boek is een boeiend, soms hilarisch, vaak realistisch en soms ook ontroerend relaas van drie dames die een grote tocht ondernemen. Maar zéker ook de moeite waard zijn de slothoofdstukken waarin de balans wordt opgemaakt. De gesprekken tijdens deze tocht hebben iedereen aan het denken gezet. Agnes: ‘De herontdekking van mijn eigen calvinisme heeft me wel in de war gebracht. Ik was altijd dankbaar voor mijn bevrijding uit de engte van het gereformeerdendom. Nu kwam ik er pratend en fietsend tóch weer in terecht.’ Een heel aardig boek voor de Gereformeerde fietsers onder ons, maar niet minder voor alle anderen die in het lezen een aangename en zinvolle tijdsbesteding vinden.

Agnes Amelink, Monic Slingerland en Alja Tollefsen: Fietsen met God. Uitgeverij Balans, 2007. 287 blz. met foto’s en kaartjes. € 16,50.

Henk Algra is lid van de CGK/NGK in Alkmaar.

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief