Magnetisme
1992-06-19
Magnetisme- Jaargang 36
- nummer 13
Verscheidene keren is in Opbouw het onderwerp magnetisme ter sprake gekomen, De standpunten die naar voren kwamen varieerden van voorstander tot vragend neutraal. Maar tot nu toe is er geen enkel artikel gepubliceerd dat dit verschijnsel afwees. Het is ook niet gemakkelijk om dit via een rechtstreeks Bijbels argument te doen.
Toch lijkt het me toe dat er voldoende argumenten zijn om deze wijze van 'genezen' af te wijzen als niet Christelijk.
Ik stel me voor e.e.a. in drie hoofdpunten te verdelen. Eerst zullen we moeten bekijken of we magnetisme kunnen benaderen met de vraag of het goed of slecht is.
Dan zullen we aandacht moeten besteden aan de achtergrond van het magnetisme, dus waar het vandaan komt, wat het doet en wat de gevolgen zijn.
Ten slotte is er de vraag wat het Bijbels alternatief is.
Goed of kwaad
In de discussies rond magnetisme wordt vaak geargumenteerd dat als het resultaat goed is het middel ook goed is, want aan de vrucht kent men de boom (Luc. 6:43,44). Mogen we die conclusie zonder meer trekken? Ik denk van niet. We zullen teksten zoals deze altijd in hun verband moeten lezen en gebruiken. Het gaat hier in dit geval om de beoordeling van de daden van mensen. Dus een goed mens brengt uit de goede schatten van zijn hart goede vruchten voort. Evenzo een slecht mens slechte. Hoe komen we echter aan de beoordeling van goed en kwaad. M.a.w. waar ligt de absolute norm voor het weten wat goed is en wat kwaad? De Bijbel? Ja en nee. Ja, in zo verre God het heeft geopenbaard en nee, wanneer de Bijbel daarover zwijgt. Dus uiteindelijk het is alleen God die de absolute norm van het goede en kwade bepaalt.
Een voorbeeld
Het is vrij gemakkelijk aan te tonen dat goed of kwaad (slecht) een relatief begrip is. Een weldenkend mens zal onmiddellijk inzien dat het slikken van twee aspirientjes door een oververmoeid persoon met hoofdpijn niet echt 'goed' voor die persoon is. Zelfs al gaat die hoofdpijn helemaal over.
Sterker nog: het kan zelfs heel slecht voor die persoon zijn, want zijn lichaam heeft rust nodig en die krijgt het niet. Zijn aspirientjes dan niet goed? best wel, maar het resultaat van de behandeling bewijst nog niet het 'goede' van het middel.
Aspirine kan zelfs een slecht middel worden wanneer die persoon hoofdpijn heeft van een hersen-tumor. De hoofdpijn gaat misschien wel weg maar de persoon gaat ten slotte dood omdat hij niet de 'goede' behandeling krijgt.
De Bijbel over goed en kwaad
Wat zegt nu de bijbel over goed. Heel veel en veel goeds ook. Het' is echter nooit een absoluut begrip. Het is een relatief begrip waarover God nooit ons de beschikking had willen geven. In Zijn wijsheid had hij gewild dat wij altijd de weg des levens zouden bewandelen en nooit ons zouden bekommeren om de kennis van goed en kwaad. Echter de mens wilde weten wat goed en kwaad wàs met als gevolg dat we onderworpen zijn aan een subjectieve kennis van goed en kwaad (Gen. 2:9 en Gen. 3). Het kennen van goed en kwaad is een resultaat van de zondeval en we vallen in de zelfde zonde als Adam en Eva deden als wij uit ons zelf absolute normen gaan stellen over wat goed en wat kwaad is, want dan zijn we onszelf tot god geworden.
Zoals gezegd alleen God weet uiteindelijk wat goed is en wat kwaad.
Wat wij goed vinden kan in Zijn bestel heel slecht zijn. Het is dan ook onvoldoende om het 'goede' van het magnetisme proberen te bewijzen met subjectieve maatstaven.
Het dieren- en plantenrijk en het magnetisme
Een ander vaak gebruikt argument is dat dieren en planten neutraal zijn en niet kunnen liegen. Met andere woorden ze kunnen dus gebruikt worden als bewijs ten gunste van het magnetisme.
Ten slotte, zo redeneert men, als een dier positief op een magnetische behandeling reageert dan is dat een bewijs dat het een goede gave is.
Er zijn echter twee zwakke punten in deze redenering. Ten eerste vergeet men dat de hele schepping aan de zondeval is onderworpen (Rom. 8:21).
Maar nog belangrijker dan dit is dat dieren en planten verscheidene keren in het bovennatuurlijke werden ingeschakeld, zowel ten goede als ten kwade. Er zijn legio voorbeelden te noemen. Bijvoorbeeld Satan die als een slang Adam en Eva verleidde.
Mozes' staf die in een slang veranderde.
De ezelin van Bileam die op de weg stopte voor de Engel en die later tegen Bileam praatte. Om de leeuwen de beer die God gebruikt om mensen te straffen niet te vergeten. Dan hebben we ook nog de wonderboom die God gebruikte om Jona een les te leren. Er zijn nog vele andere voorbeelden te noemen. Dieren en planten kunnen dus niet gebruikt worden om de neutrale kracht van het magnetisme aan te tonen want dieren en planten zijn regelmatig op buitengewone wijze betrokken geweest bij het bovennatuurlijke.
Het begin van het magnetisme
Ik bedoel hier het begin van het magnetisme zoals wij dat kennen. Vooraf drie opvallende feiten. Ten eerste dat het een vrij recentelijk verschijnsel is.
Ten tweede dat de bekendheid van dit fenomeen buiten Nederland erg gering is. Ten derde dat de invloed ervan binnen de traditionele protestantse kerken vrij groot is. Het waarom hiervan is me niet duidelijk alhoewel er wel zekere tendenzen zijn aan te wijzen.
Later kom ik hier nog op terug.
De Oostenrijkse arts Mesmer (1733-1815) is degene die het magnetisme in zijn huidige vorm heeft 'ontwikkeld'.
We kunnen er niet al te veel over zeggen.
Wie er meer over wil lezen kan onder andere terecht in het boek van Dr. K.J. Kraan 'Opdat u genezing ontvangt'.
Ook geeft hij voldoende materiaal voor verdere studie. Echter een aantal dingen moeten opgemerkt worden.
Wanneer we het leven van Mesmer wat nader bekijken valt ons op dat hij ook de grondlegger is van hypnose.
Verder valt het ook op dat hij tot zijn theorie gekomen is onder invloed van een astroloog. Verscheidene naslagwerken wijzen onmiddellijk naar het occultisme wanneer we het woord 'mesmer' opzoeken. Bovendien vertellen ze ook dat hij vreemde ideeën had als arts. We zijn dus al een gewaarschuwd man wanneer we dit alles vernemen.
De oorsprong van het magnetisme
Met de oorsprong van het magnetisme bedoel ik uit welke bron het voortkomt.
We hebben gezien wie Mesmer was en dat alleen duidde in een bepaalde richting. Als we ook nog zien dat het magnetisme telkens weer opnieuw samengaat met en overgaat in hypnose, spiritisme, helderziendheid en andere occulte gaven, is dit alleen al niet voldoende om als bron van het magnetisme de satan aan te wijzen?
Maar er is meer. Als het resultaat van magnetisme depressie, godsdienstige remmingen en onverschilligheid en onzedelijkheid kan zijn dan zullen we nog eens extra voorzichtig moeten zijn.
Kan dan magnetisme geen neutrale kracht zijn? Tenhaeff die als een expert op het terrein van occultisme gezien kan worden schrijft over een proef met planten die door de intentie van de magnetiseur groeien of wegkwijnen.
Met andere woorden: de intentie van de magnetiseur werkt de verschillende krachten uit ten goede of ten kwade. M.i. is dit onmogelijk als we het over een natuurkracht hebben.
Dr. Kraan wijst er ook op dat er als eindresultaat van magnetisme slechts zeer zelden geen occulte infectie is.
Dit te samen met de oorsprong en de mogelijke resultaten van magnetisme zou ons moeten dwingen verre te blijven van het magnetisme. Het is volkomen duidelijk dat de Bijbel al het occulte afwijst. Deut. 18:11,12 en Jesaja 8:19,20 en 47:12,13 laten daar geen twijfel over bestaan.
Het zou hier te ver voeren om definities en omschrijvingen van het occulte te geven. Ik zou hier slechts willen stellen dat de bovengenoemde teksten een indicatie geven van het terrein van het occulte of metafysische. Hoewel er verschillende definities aan de woorden gegeven worden zijn het essentieel dezelfde terreinen die bestreken worden en die door de Bijbel als komende van de boze worden afgewezen.
De invloed van het magnetisme
Al eerder wees ik er op dat het er op lijkt dat het magnetisme speciaal in het Nederlandse protestantisme een grote invloed heeft. Opmerkelijk is het dat in de tijd dat het spiritisme en andere vormen van occultisme zich over de rest van de wereld verbreidden.
magnetisme het zelfde deed in Nederland.
Wanneer het waar is dat de bron de duivel is waarom heeft het dan toch zo grote invloed gekregen?
Hoewel er best wel andere redenen zijn aan te voeren lijkt het me toe dat we terecht Gods macht hebben verheerlijkt maar onterecht de kracht van de satan hebben onderschat. De Bijbel laat er geen twijfel over bestaan dat de satan zijn best doet ook de Christenen in zijn macht te krijgen (1 Petr. 5:8).
Hoeveel aandacht is er besteed aan de praktijk van de boze? Ik bedoel dan niet met allerlei wetten en regels maar in de geestelijke strijd die er gevoerd moet worden met de boze. Als ik het goed geobserveerd heb wordt in onze kerken de dwaling in de leer als het grote wapen van de vijand gezien. In die gebieden waar geen sprake is van 'een valse leer', zijn we echter veel minder allert geweest.
Het leidt geen twijfel of het terrein van het magnetisme is één van de gebieden waar we de taktiek van de boze niet begrepen hebben. Wanneer we de taktiek van de boze niet begrijpen is het ook gemakkelijk om door hem overwonnen te worden.
Hoeveel occulte spelletjes worden er niet gedaan door de jeugd zonder dat ze zelfs beseffen dat ze occult zijn?
Het Christelijk alternatief
We leven in een tijd dat er een grote belangstelling is voor het bovennatuurlijke.
Het is begonnen met de belangstelling voor de oosterse religies en die belangstelling wordt verder uitgewerkt in de New Age Movement.
Ds. van de Brink heeft in zijn pastorale notities verscheidene keren de aandacht gevestigd op de boeken van Peretti. We zien in de boeken de geestelijke strijd; de macht van satan en zijn trawanten tegen de macht van God en zijn engelen. We zien ook de uitwerking van de macht van dé boze in allerlei occulte gaven en gebeurtenissen.
Tot op zekere hoogte zien we in het boek ook de Christelijke gaven of charismata functioneren. Wat ik hier wil zeggen zijn drie dingen. Ten eerste om de taktiek van de boze te kunnen herkennen zullen de gaven die God aan zijn kerken gegeven heeft functioneel moeten zijn. Verder zijn boze geesten een realiteit en als we dat niet erkennen zullen we ze ook niet herkennen en kan de boze zijn gang gaan. Ten slotte ook dit: God heeft aan zijn gemeenten gaven gegeven; sommige van deze gaven willen we graag aannemen zoals de gave van onderwijs of dienen (Rom. 12:7). Andere gaven wijzen we echter af zoals de gave van genezing1Cor. 12:28).
Waarom kunnen we de ene aannemen en wijze we de andere af? Of nog erger waarom accepteren we een onbijbels alternatief voor de gave van genezing?
Het komt me voor dat satan wilde zijn als God. Het lijkt me ook toe dat satan voor elke Christelijke gave of Charisma een soort substituut gave heeft ontwikkeld met als doel zijn eigen 'grootheid' te tonen of zijn eigen koninkrljk te verbreiden. Het leidt geen twijfel dat er voldoende belangstelling is voor dit soort 'gaven'. Maar hoe is het met de belangstelling voor Gods gaven?
Slotopmerldngen
Verschillende dingen konden hier slechts aangestipt worden speciaal met betrekking tot het occulte. Hiermee bedoel ik alles wat uit het rijk van de satan komt. Wanneer de wetenschap probeert daar onderzoek in te doen dan betekent dat nog niet dat dat geen gevaarlijk terrein is.
De verwantschap tussen het magnetisme en de verschillende andere uitingen van het occultisme moet misschien leiden tot een verdere behandeling van het occultisme in het licht van de Bijbel.
Ook de vraag of we Gods gaven aan de gemeente links mogen of kunnen laten liggen dient mogelijk nader bestudeerd te worden.