Eerste indrukken uit Zuid-Afrika
1991-04-26
Mijn vrouwen ik waren vijf weken in Zuid-Afrika en we deden daarbij nogal wat indrukken op. Er waren 'luchtige' indrukken bij, waarvan ik er een paar wil noemen. Het viel al gauw op, dat er in Zuid-Afrika nogal wat naamgenoten wonen. Ze heten daar 'van Wyk', maar spreken de naam net zo uit als bij ons 'van Wijk'. Dat is even wennen, maar dat gaat vrij snel. De tweede dag van ons verblijf was een zondag en dus gingen we - het was in Pretoria - naar de kerk. Er werd veel gezongen en dat begon al vó6r de dienst. We zongen o.a. uit Psalm 46: - Jaargang 35
- nummer 9
'God is 'n toevlug in die nood,
'n rots wat altyd vas bly staan,
al dreig die vyand met die dood,
al storm sy leërbendes aan.'
Het zal duidelijk zijn, dat we de y uitspraken als onze ij.
In het Pretoriase Kunsmuseum (tip voor de zetter: geen kunst, maar kuns!) zagen we enkele schilderstukken van de in Nederland geboren schilder Frans David Oerder (1867-1944). Aan het eind van de vorige eeuw ging deze schilder naar Zuid-Afrika en in 1908 kwam hij weer in ons land. Hij ging in 1938 weer naar Zuid-Afrika en woonde in ons land o.a. in Berlicum bij 's-Hertogenbosch. Hij schilderde veel in Brabant, maar ook in de Bommeierwaard. Dat er 'Oerders' te zien zijn in het genoemde museum verbaasde ons dus niet. Maar toen we een hollands 'landskap' zagen met de aanduiding 'Rustige Toneel by Zaltbommel' waren we toch wel echt verrukt. Zoiets doet je Bommelse hart goed.
lets geheel anders viel ons opeens op in Mosselbaai, een week voordat we weer naar huis gingen. Daar stonden we ineens voor het gebouw van de Ned. Geref. Kerk. Een foto was gauw genomen. Om misverstand te voorkomen.
Onze kerken hebben in Zuid-Afrika geen 'filialen'; Ned. betekent Nederduitse.
Blanken en zwarten in de hemel Het is bekend, dat er in Zuid-Afrika tegenstellingen zijn tussen blanken en zwarten. We wreven wel even in de ogen, toen in de krant Beeld van 18.
maart stond, dat een eerwaarde heer, aanhanger van het ANC, had beweerd: 'God sal nooit blanke 'Boere' in die hemel toelaat nie.' En volgens de krant werd er nog aan toegevoegd: 'As ek 'n blanke Afrikaner in die hemel kry, keer ek terug.' Er kwamen verschillende reakties op deze uitspraak en ook van ANC-zijde werd bezwaar tegen deze bewering aangetekend.
Een mevrouw reageerde in een 'ingezonden' aldus: 'Waarheen wil hy?
Terug aarde toe kan hy nie, en Sy Woord leer ons daar is geen middeweg nie. Dit is óf Sy Koninkryk (die hemel) óf die verdoemenis (die hel) - óf Godóf Satan. Wanneer hy God met sy hele hart aangeneem het, sal hy sé: 'Dankie, Here, dat ek eerder saam met blanke Afrikaners (of mense van enige nadie) in die hemel is as sonder hulle in die hel.' Dit geld ook vir ons almal wat so ligtelik woorde oor ons lippe laat gaan sonder om te dink.' Voorzichtigheid met woorden is in Zuid-Afrika zeker nodig.
De Gereformeerde Kerken in Zuid-Afrika - deze kerken groep ontstond in 1859 na afscheiding van de Nederduitse Gereformeerde Kerk - gebruiken in de kerkdiensten naast de psalmen 50 'Skrifberymings'. Het laatste vers van lied 45 luidt (het is een berijming van Openbaring 21 : 10 - 27): 'Daar sal in die heiligdom niemand wat die kwaad bedrywe, ooit of immer binnekom.
Hul van wie die naam geskrywe in die Lewensboek sal staan, hulle sal daar binnegaan.' Húlle: blanken en zwarten.