Magnetisme - zegen of vloek?
1991-05-24
Een meisje van twaalf, dertien jaar zag haar grootmoeder in elkaar duiken over haar pijnlijk-reumatische handen.- Jaargang 35
- nummer 11
Vol medelijden kwam ze op de bejaarde vrouw af en vroeg: och omoe, doen uw handen weer zo'n pijn? Toen ze spontaan haar handjes uitstrekte riep omoe: voorzichtig, niet aanraken!
En de kleine meid hield haar handen op veilige afstand van omee's handen, ze in een liefdevol gebaar omvattend als het ware. Tot na enige tijd het gezicht van omoe veranderde: maar kind, vroeg ze, wat heb je gedaan?
Heel de pijn trekt weg.
Enkele jaren later zat hetzelfde meisje achter me in de auto, die ons met de caravan naar het verre zuiden bracht.
Bij de lange tocht (en misschien wat gespannen houding) kwam een pijn van vermoeidheid tussen mijn schouderbladen.
Zij merkte dat herhaaldelijk op, en legde dan een hand op de zere plek - waarna de pijn in enkele minuten verdween. Het trok de aandacht van de zusjes.
Later had ze als jonge vrouw met patiënten te maken. Toen ze eens bezig was een bloedmonster uit iemands arm af te nemen, dook de man asgrauw in elkaar, blijkbaar door een verscheurende pijn. Terwijl ze met de ene hand de spuit in zijn arm hield, trok ze impulsief met de andere arm zijn hoofd tegen zich aan. Tot de man opademde, zich losmaakte uit haar greep en zei: ik ben hier voor een hersentumor, die me opvreet - maar u hebt de pijn in een minuut weggenomen!
Dieren
De jonge vrouw houdt vooral van dieren; ze is een goede fokster en behaalt met haar honden veel prijzen. Zo kwam ze in contact met een grote jonge hond, die HD scheen te hebben.
HD (hip disease) is een gevreesde hondenziekte, die door verwording van een heupgewricht ontstaat en kreupelheid meebrengt. Ze bracht haar hand in de buurt van het heupgewricht en zei spontaan: dat is geen HO- zijn botten zijn sneller gegroeid dan zijn aangehechte pezen, en dit komt vanzelf weer in orde. Dat is ook mijn diagnose, zei de dierenarts, die erbij stond.
Nadien is deze vrouw zich gaan toeleggen op het magnetiseren van dieren.
Ze zegt: dieren huichelen niet, bedriegen niet, laten zich niet suggereren, worden alleen beter. Ze heeft een aantal diagnostische en genezende proeven afgelegd en is nu lid van een genezers-gilde. Haar laatste ervaring tot nu toe was met een kostbare hond, die een schildklier-ziekte zou hebben en met prednison werd behandeld - waaraan het dier spoedig zou sterven. Haar diagnose was: de teef is schijnzwanger (wat bij die soort veel voorkomt) en het medicijn is dodelijk voor haar. De hond is intussen weer gezond.
Wat is magnetisme?
Het antwoord vraagt veel uitleg, maar kan niet gegeven worden; wel hypothetisch maar niet zakelijk. Er is een aardmagnetisme, dat een magneetnaald richt. Er is een mineraal magnetisme, dat weekijzer aantrekt. Er zijn kunstmagneten, die door wikkelingen van stroomdraden rond een kern magnetische werking geven. Maar zo min iemand kan verklaren wat elektriciteit is, zomin is het antwoord te geven op de vraag: wat is magnetisme? Geen huisvrouw bekommert zich daar om: ze draait een knopje om als ze licht of warmte wenst, of drukt op een knopje, wanneer de voordeur open moet.
Daar komt nog iets bij. Namelijk dat het genezend magnetisme niets te maken heeft met het voorgaande magnetisme en dus ten onrechte zo genoemd wordt. De oorzaak van dit misverstand?
Dat de oostenrijkse arts F.A. Mesmer (1734-1815), die deze genezing ontdekte, een onjuiste kijk op het minerale magnetisme had en de handoplegging (waarvan ook de Bijbel spreekt) abusievelijk in verband bracht met het minerale magnetisme. Een veel betere naam voor deze (nog altijd niet officieel erkende) geneeswijze is dan ook het mesmerisme. Niettemin weten we nu, wat in het spraakgebruik met genezend magnetisme wordt bedoeld.
Genezing of suggestie?
Het is een onweerlegbare waarheid, dat mensen door geneeskracht van medemensen kunnen genezen. Wat de een tekortkomt en de ander in overvloed bezit kan worden overgedragen.
Tussen haakjes: een mooie vorm van christelijk delen. Daar is geen hokuspokus bij, geen gelddorst, daar is zelfs het vertrouwen van de zieke niet nodig - al kan zijn wantrouwen geducht tegenwerken.
De verbetering is absoluut en blijvend.
Blijvend? Waarom dan nog teruggaan naar de magnetiseur? Wel, de foutieve levenshouding, het verkeerde dieet, de ongunstige omgeving kunnen natuurlijk nieuwe klachten veroorzaken. Maar de verbetering is als regel bereikbaar.
Zelfs waar de magnetiseur als laatste hulp bij prijsgegeven ziek tegevallen wordt geroepen, kan hij nog dikwijls iets goeds doen; al mag zijn kans tegenover officiële heelmeesters onbillijk heten.
Maar, kunt u vragen, berust die genezing, dat pijnverlies of die verbeterde toestand niet misschien op suggestie, inbeelding?
Suggestie is een heel ding, toegegeven.
Zelfs ziekte kan gesuggereerd worden, waarom genezing dan niet?
Er is een heel gemene studentengrap gangbaar geweest: dat elke binnenkomende in een gezelschap een bepaalde persoon aanzag en vroeg: voel jij je wel goed? of: wat zie jij er vandaag beroerd uit; of: spreek je wel eens een dokter? Men was er zeker van, dat de aangesprokene voor het eind van de avond ziek naar huis strompelde! - En omgekeerd is het een goede gewoonte om iemand, die men in lang niet ontmoette, vrolijk toe te voegen: jij wordt ook nooit ouder zeg; of: je ziet er stukken beter uit dan laatst; of: ik hoef niet te vragen wie er zo goed voor je zorgt. De aangesprokene voelt zich dankbaar en gezond en de liefde doet de naaste geen kwaad.
Maar ondanks de mogelijkheid van suggestie blijft de natuurlijke geneeskracht van de mens (elke mens) staande. En wel omdat die geneeskracht evenzeer uitgeoefend kan worden op planten en dieren, die niet aan suggestie bloot staan. Planten en dieren laten zich niets wijsmaken. Maar zoals een dier door magnetisme (eigenlijk dus mesmerisme) geneest, zo zien we ook dat de ene huisvrouw haar bloemen en planten laat doodgaan - terwijl de andere haar planten dagelijks afstoft, begiet en toespreekt, terwijl ze onder haar handen groeien.
Diagnostisch vermogen
Wanneer een magnetiseur, alvorens zijn overtollige levenskracht aan een minderbedeelde over te dragen, de aard van de ziekte of pijn of het ongemak weet vast te stellen, spreken we van een diagnostisch vermogen. Alweer geen hokuspokus en geen geldbejag - alleen een natuurlijke gave die de mens, evenals de dieren, van zijn Schepper ontvangt. Een plant zoekt het licht, zoekt het bodemvoedsel en zuurstofuitwisseling; zo blijft zij gezond.
Een moederdier weet zonder woorden, zelfs zonder dierenarts, de zieke plek van haar jong te vinden en... te likken!
En ook weet een moederdier, of er overlevingskansen voor een jong zijn; indien niet dan verspilt ze geen zorg aan dat jong, rekt het leventje niet onnodig, maar concentreert zich op de andere jongen. En denk aan de Indiaanse vraag: hoe weet de berin waar haar jong is? Er komt dus ook een vorm van helderziendheid bij te pas.
Om kort te gaan: het spontane diagnostisch vermogen is als elektriciteit: moeilijk met woorden te verklaren maar zeer bruikbaar. En wee degene, die Gods scheppingsgaven veracht of - erger nog - aan de Satan toeschrijft.
De Satan, zegt de Schrift, is een mensenmoordenaar van den beginne.
Maar een weldaad, aan een ziek mens bewezen, moesten we maar dankbaar aanvaarden. (Overigens valt dit vermogen eigenlijk buiten het onderwerp magnetisme.)
Occult?
We hebben het eerder gezegd en willen het nog wel eens zeggen. Wat occult is is van huis uit bedekt, oncontroleerbaar, hetzij goed of kwaad.
Maar wat ontdekt is, aan het licht getreden, kan onderzocht worden en - bij goed bevinden - gebruikt.
Maar vandaag beleven we weer de heksenjacht. Net als in de middeleeuwen mensen met handoplegging genezingen verrichtten en daarom voor duivelskunstenaars werden aangezien, en behandeld!, zo zien we ook vandaag weer opgestoken vingertjes.
We horen van mensen, wier gebedsleven in wanorde raakte na een consult bij de magnetiseur, omdat die magnetiseur geen christen was. Er wordt- geheel te onrechte - gesuggereerd dat een christen nooit zal magnetiseren.
En zo voort tot in het absurde.
Diezelfde mensen zullen bij een hartaandoening of kiespijn zich in handen van een hartspecialist of tandarts begeven, ongeacht of die hulpverlener christen dan wel doorgewinterd zondaar is. En diezelfde mensen zullen, op vakantie in Frankrijk, hun stokbrood van een roomse bakker kopen, zonder dat hun gebed verhinderd wordt. En waarom dan huiverig voor een magnetiseur - christen of niet?
Zie de Schrift en word wijs
Wat moeten we, wanneer ons gebed verhinderd wordt door het consult bij een magnetiseur? Dan doen we goed Jacobus' brief te lezen. En te bedenken dat alles wat niet uit het geloof is, wat niet met dankzegging uit Gods goede hand aanvaard wordt, ons tot zonde wordt. En tevens dat alle goede gave en alle volmaakte gift (valt daar onze genezing niet onder?) van de Vader der lichten komt. En als we Jacobus geheel doorlezen, wat nooit kwaad kan ongeacht wat Luther ervan zei, dan zien we dat wie twijfelt gelijkt op een zeegolf, die geen enkel goeds te wachten heeft.