Ex Libris
1991-06-07
T. Hoekstra, Zwolle - Jaargang 35
- nummer 12
Nieuwe boeken
DE HELM VAN DE KRUISVAARDER is een jeugdroman (9-12 jaar), geschreven door Margreet Maljers. In het plaatsje Oosterburg wil men een groot sportcomplex aanleggen. Dat zal dan wel ten koste van een hoeveelheid mooi natuurgebied gaan en daarom is niet iedereen zo gelukkig met dit plan.
Toch lijkt het erop dat de zaak niet tegen te houden is; de bulldozers beginnen al het terrein te egaliseren, maar dan ... En er volgt een verhaal over ondernemende jongelui, een sympathieke opa en een aardige schoolmeester die samen een ontdekking doen. De rest verklap ik niet. Het is een prettig geschreven roman die de kinderen vast en zeker een paar spannende uurtjes zal bezorgen.
Uitgever: Kok Voorhoeve, Kampen.
Omvang: 89 bladzijden. Prijs f 10,90.
FEESTENVAN 'T JAAR en andere gedichten van W.A.P. Smit, is een bundel, samengesteld door Hans Werkman. Iedereen die Nederlands heeft gestudeerd, kent de naam van professor W.A.P. Smit: gepromoveerd op een proefschrift over Revius, en de schrijver van o.a. 'Van Pascha tot Noach', een belangrijke wetenschappelijke publikatie over het toneelwerk van Vondel. Zijn bekendste literaire werk is: Mascheroen 1941. Daari n klaagt de duivel de mensen aan bij God; het is een neerslag van Smits ervaringen in het begin van de Tweede Wereldoorlog. Werkman heeft voor een goede en duidelijke inleiding gezorgd waarin zowel de wetenschapper als de dichter wordt getekend.
Ik ben blij met deze uitgave. De gedichten van Smit zijn te weinig bekend en het is goed dat met name ons protestantse volksdeel er nu weer kennis van kan nemen. Ik had graag gezien dat ook Mascheroen 1941 in het boek was opgenomen. Misschien komt daarvan nog eens een aparte uitgave?
Uit 'Feesten van het jaar' neem ik over:
PINKSTEREN
Zie naar ons donker, donker hart, dat wij niet dwingen kunnen, God dat, als wij knielen zelfs, U tart en in ons bidden met U spot!
De wilde driften van ons bloed gaan er, als muiters door de straat, boven wier hoofd de rode stoet van wapperende vaandels gaat.
Hun kreten hangen in de lucht: roofvogels, cirkelend omhoog, die dreigen in hun donk're vlucht al wat beneden hen bewoog
ZO, zo ons donker hart in ons, dat al maar stuwt zijn donker bloed en zondigt meer bij iedre bons, dat feller nog het kloppen doet!
SPLIT: een keuze uit de gedichten van Lode Bisschop, samengesteld door Hans Werkman, bevat 51 gedichten.
Het zijn geen gedichten van dertien in een dozijn; het zijn heel persoonlijke uitingen van een heel bijzonder mens.
Ik kan hier niet uitvoerig op de gedichten ingaan. Werkman citeert uit enkele besprekingen en daaruit wordt wel duidelijk dat er nogal verschillend over geoordeeld is. Ik licht één gedicht uit de bundel:
OPLOSSING
o God ik verlang naar uw einde in mij dat U sterft en ik daarmee de geest geef U word en verder weg ben
o God ik verlang naar het einde der wereld dat de stof in U opblaast en U de vuiligheid uit uw wezen wrijft en daarna schoon bent
o God ik verlang naar dit einde dat stof en ik overgaan in de toekomst die U zegt van eeuwigheid te verbeelden
zodat elke voorstelling zich in U verliest
Werkman schrijft over dit gedicht: "Soms zoekt de mystiek een niet-Bijbelse maar bijna oosters-mystieke verstilling waarbij God en mens samen sterven."
Nu, mijns inziens moeten we tegen· deze vorm van mystiek ernstige bezwaren hebben. Een mens kan ook te vér gaan in zijn denken en in de manier waarop hij zich uitdrukt. Ik acht het onjuist zó over God te spreken. Het taalgebruik is bovendien zodanig dat de communicatie met de lezer nauwelijks (of helemaal niet) tot stand komt en ik ben bang dat dit voor méér gedichten van Bisschop geldt.
Uitgever: Callenbach, Nijkerk. Omvang: 63 blz. Prijs: f 12,50.
ROND ÉÉN AKKOORD is een bundel 'teksten om te horen', geschreven door Lenze L. Bouwers. Van mij mag u ze ook gewoon 'gedichten' noemen.
Maar ze hebben wel als kenmerk dat ze inderdaad geschikt zijn om voorgedragen en beluisterd te worden, b.v. in een kerkdienst. Een aardig boekje om uw predikant cadeau te doen, of om het voor uzelf te kopen, als u ervan houdt eenvoudige, begrijpelijke gedichten voor te dragen. Om niet te veel ruimte in Opbouw in beslag te nemen, volsta ik met: aanbevolen.
Uitgever: Kok Voorhoeve, Kampen.
Omvang: 43 bladzijden. Prijs: f 11,50.
DE MOOISTE GEDICHTEN VAN VROEGER is de vijfde bloemlezing die Sipke van der Land heeft samengesteld.
Allemaal met die knullige titel: De mooiste gedichten van ... De keuze die Van der Land maakt, is wel erg subjectief.
En opnieuw heeft hij een parodie opgenomen!
Heeft die man eigenlijk wel verstand van literatuur? Mijn advies: ga zelf naar de bibliotheek en maak fotokopieën van de gedichten die u zélf mooi vindt. U hebt ze dan niet in een mooi bandje, maar u hebt dan wel meer waar voor uw geld.
Uitgever: Kok, Kampen. Omvang 48 bladzijden. Prijs f 13,50.