Waarschuwende dromen
1990-03-30
Er wordt vandaag nog al eens gesproken en geschreven over occultisme.- Jaargang 34
- nummer 7
En aangezien we geneigd zijn alle minder bekende ervaringen met occult te stempelen - ten onrechtewillen we graag uw aandacht nog eens richten op ons droomleven.
Want wat is occult eigenlijk? Letterlijk: wat (nog) bedekt, verborgen is.
Ontdek het occulte en het is niet langer occult; het komt in uw bereik en het blijkt goed of kwaad te zijn.
Soms zeer goed. Soms zeer kwaad.
Zo de waarschuwende dromen, fenomenen uit de schaduwkant van ons leven.
De boer in hooitijd
In de Duitse parapsychologische litteratuur komt een standaardverhaal voor van een boer, die in de hooitijd zijn wagen voltaste. Althans dat droomde die boer. Zoals een droom komt door veel bezigheid, zei de Prediker. Toen de wagen vol was nam de boer de leidsels - althans zo droomde hij - klom op de voer hooi en liet zijn paarden trekken. Hij kwam de weg op, alles ging goed, tot er een auto aankwam, die de wagen aanreed. De paarden sloegen op hol, de wagen kantelde na een wilde rit, mensen stroomden toe (de boer zag alles in de droom) en zochten onder het verspreide hooi naar de boer. Eindelijk zag hij zichzelf liggen, verpletterd en gestikt. De boer werd zwetend wakker.
Die dag, bij het hooien, was hij de droom nog niet kwijt. Toen hij de wagen vol had, nam hij de leidsels ter hand, klom op de lading en zette zijn paarden aan. Alles ging goed, tot er een auto aankwam, die de hooiwagen aanreed. De boer voelde de schok van de aanrijding terwijl zijn paarden er wild van door gingen - liet hij zich behendig langs het laadtouw zakken, kwam heelhuids op de grond.
Hij holde achter het span aan, kwam buiten adem bij de groep mensen die vertwijfeld het hooi ruimden om de verongelukte man te bevrijden.
Maar gelukkig: er was geen verongelukte man - die stond er met knikkende knieën bij. En kon de Heere danken voor de tijdige waarschuwingsdroom.
Mevrouw Pilatus
Mag er ook een bijbels voorbeeld bij? Natuurlijk wel - want de bijbel staat net zo zeer in ons leven als ons leven in de bijbel staat opgetekend.
Denk dan eens aan Pilatus. Zoon van een hoge Romeinse ambtenaar en een Schotse boerenmeid; een bastaard, die levenslang op het scherp van goed en kwaad balanceerde.
Hij werd door het Sanhedrin voor zijn karretje gespannen, om het doodvonnis van Jezus Christus te bekrachtigen. Zo lang mogelijk probeerde hij de aansprakelijkheid te ontlopen. Tot zijn vrouw hem de boodschap stuurde: "handen af van deze onschuldige! - ik heb er een nare droom over gehad".
Heeft Pilatus deze waarschuwende droom genegeerd? Och, zelfs een dwaas wil nog wel eens naar zijn vrouw luisteren, zeker een bijgelovige Romein. Maar hij werd gechanteerd.
Hij ging door de knieën, gaf Jezus over om gekruisigd·te worden, werd enkele jaren later in Rome ontboden en vervolgens naar het Franse Vienne verbannen, waar hij een ontijdige dood vond. Zijn vrouw had hem terecht gewaarschuwd.
Haar waarschuwingsdroom kwam uit - zelf is ze door de Oosterse Kerk heilig verklaard.
Job' s waarschuwende dromen
En hebben we eenmaal de bijbel in de hand, laten we dan eens kijken naar het 'dichterlijke' boek Job. (U weet dat sommige theologen het boek als historie zien - andere als een gelijkenis?) Wat het ook zij, Wahrheit oder Dichtung, het boek Job levert ons grote wijsheid - misschien meer dan we kunnen opnemen.
Daar spreekt 'Job' ineens over dromen, waarschuwende dromen; en wel op het moment dat de man in zijn beproevingen dreigt onder te gaan. Hij schreeuwt het uit, dat de Heere niet antwoordt, dat de hoogste Rechter zijn rechtszaak veronachtzaamt.
En moet dan de nacht hem inzicht geven in wat hij over dag met zijn volle verstand niet begrijpt? Ja, blijkbaar wel. Het is de raadselachtige Elihu, die als 4e vriend in hoofdstuk 33 opduikt.
"Waarom tegen God twisten?" zegt Elihu - "en denken dat God niet antwoordt?" "God antwoordt wel degelijk als je tot Hem roept, op de een of andere manier (eenmaal of twee maal) en men let er niet op!"
Maar in de droom waarschuwt Hij ons (13), vermaant ons, spreekt tot ons, brengt zijn inzettingen in herinnering, wijst ons onze plaats aan: om ons te redden van ondergang, (14-18). En niet alleen in de gewone droom - nog meer in ons koortsijlen; wanneer we 'hard achteruit gaan', en de dood in zicht komt, kunnen we ons leven overzien.
Heeft de mens dan geluk, heeft hij een biddende vriend (engel) die zijn berouwen bekering onder woorden kan brengen, dan kan God een keer in de ziekte brengen - de mens nieuwe kansen geven. Neemt hij de waarschuwing ter harte, dan wordt hij opnieuw "bestraald door het levenslicht" (19-30). En dan komt opnieuw de verzekering: dat God wel degelijk antwoordt - zelfs 2 tot 3 maal - maar dat we moeten "opmerken wat antwoord God ons geeft".
Dan is er vrede voor ons, als we ons van dwaasheid afkeren, Psalm 85:9.
Zijn dromen bedrog?
Het is een dwaas volksgeloof, dat dromen bedrog zijn. Nog erger bijgeloof, dat dromen boodschappen uit een 'occulte' wereld zijn. Alleen al uit het boek Job leren we, dat we op onze dromen moeten letten. Wie een half jaar dagelijks zijn dromen optekende, voor ze naar het onderbewustzijn werden teruggedrongen, zal merken, dat er lijn in zit; dat zijn droomleven een afspiegeling is van zijn dagleven. Maar dan een afspiegeling op ander niveau, uit een andere dimensie. De dromen komen weliswaar uit ons eigen onderbewustzijn; maar dat onderbewustzijn is deels archief van onze eigen ervaringen, deels doorgeefstation van de wijsheid van anderen; enkele malen in ons leven doorgeefstation van God zelf (zegt het boek Job ...) En een Spaans filosoof zei eens duidelijk: "elke droom is de bode van een werkelijkheid, die vlak bij ons bestaat, zonder dat wij ons van haar bewust zijn".
Onze nieren onderwijzen ons, Ps. 16
Wat zegt u: onze nieren hebben iets te vertellen? Die 'nieren' zijn natuurlijk zinnebeeldig gebruikt; net zoals ons 'hart' zinnebeeldig ons denk- en gevoelsleven aanduidt. Zo geven onze 'nieren' het beeld van ons diepste zieleleven, ons onderbewuste ik, dat maar zelden tot het bewustzijn doordringt. Wel op critieke momenten in ons leven. Bijvoorbeeld als we een waarschuwing nodig hebben.
Intussen hebben we kunnen constateren, dat dromen stellig geen bedrog zijn. Zeker, er zijn tal van soorten dromen: wensdromen, voorspellende dromen, openbaringsdromen, lustdromen, angstdromen, standaarddromen, waarschuwende dromen.
En misschien komen we hier wel eens op terug want het is een zeer boeiend, want menselijk, onderwerp.
Maar als we ons vandaag beperken tot onze titel, dan moet hier nog een ding aan worden toegevoegd: de waarschuwing, die een lustdroom kan inhouden.
Alleen voor mannen
Het was de psycholoog Sigmund Freud, die over lustdromen schreef, in de jaren waarin het gereformeerde volk zijn boeken een 'vieze wetenschap' noemde. (Niet helemaal ten onrechte - want Freud zag alle innerlijke roerselen wel wat erg beperkt in het sexuele kader). Maar hij heeft de wetenschap met sprongen vooruitgebracht, de weg geopend tot de diepte-psychologie als ik het goed begrijp. Daarmee is het taboe van de sexualiteit doorbroken, zelfs voor lezers van dit goede blad.
Ook dat is niet enkel winst: wie wel eens naar de televisie kijkt, van Veronica tot KRO, zal schrikken van de schaamteloosheid; dat is een vreselijk nadeel. Maar ook zijn christenen vandaag in staat aan hun arts of vertrouwensman te zeggen, wat vorige generaties angstvallig binnenhielden; zodat ze bevrijd kunnen worden van onnodig lijden en frustratie; dat is een kostelijk voordeel.
Welnu - iedere volwassen man weet dat hij, wanneer hij voor langere tijd van geslachtsverkeer verstoken is, lustdromen krijgt. Hij kan er zich voor schamen, kan met zichzelf in de knoop zitten, hij kan ze ontkennen, hij kan ze als troostprijs aanvaarden.
Hoe dan ook: hij zit ermee! En wat doet hij ermee?
Droomt een man in lustdromen van zijn eigen vrouw, dan zit hij goed.
Dan is hij tot in zijn diepste binnenste trouw aan de vrouw van zijn jeugd. Dan heeft hij geen reden zich te schamen: want een man die zijn vader en moeder verlaten heeft zal zijn vrouw aanhangen, en deze staat 'behaagt aan de Heere'.
Een volgend maal over andere dromen?